Rachunek zysków i strat (RZiS) może być sporządzany w różnych układach. Kluczowe jest rozpoznanie, w jaki sposób prezentowane są koszty oraz czy fragment w ogóle dotyczy wyniku finansowego, a nie przepływów pieniężnych.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź: "zysków i strat w wariancie kalkulacyjnym"?
Wariant kalkulacyjny (układ funkcjonalny) grupuje koszty według tego, czemu służą w działalności jednostki. Typowe pozycje to m.in. koszty związane ze sprzedażą, koszty ogólnego zarządu czy koszt wytworzenia sprzedanych produktów (zależnie od stosowanego wzoru). Taki układ pozwala oceniać rentowność sprzedaży i efektywność funkcji przedsiębiorstwa.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "zysków i strat w wariancie porównawczym" – wariant porównawczy pokazuje koszty według rodzaju, czyli np. amortyzację, zużycie materiałów i energii, wynagrodzenia, ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia. Jeśli w widocznym fragmencie dominują koszty "funkcyjne" (sprzedaż/zarząd/wytworzenie), to nie jest to wariant porównawczy.
- "przepływów pieniężnych – metoda pośrednia" – rachunek przepływów pieniężnych (RPP) dotyczy zmian środków pieniężnych i dzieli się na działalność operacyjną, inwestycyjną i finansową. Metoda pośrednia w części operacyjnej startuje od wyniku finansowego i koryguje go o pozycje niepieniężne oraz zmiany w kapitale obrotowym, ale nadal celem jest ustalenie przepływów, nie struktury kosztów RZiS.
- "przepływów pieniężnych – metoda bezpośrednia" – metoda bezpośrednia pokazuje główne kategorie wpływów i wydatków (np. wpływy od odbiorców, wydatki na dostawy i usługi, wynagrodzenia). Taki układ jest jakościowo inny niż RZiS, który prowadzi do wyniku (zysku/straty) poprzez przychody i koszty.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy masz wskazać rodzaj sprawozdania po fragmencie, najpierw odpowiedz sobie na pytanie: czy widzisz logikę "przychody – koszty = wynik" (RZiS), czy "wpływy/wydatki i zmiana środków pieniężnych" (RPP). Dopiero potem rozróżniaj wariant RZiS po sposobie ujęcia kosztów.
