W pracowni optycznej kontrola gotowych okularów obejmuje m.in. sprawdzenie, czy soczewki nie mają niepożądanych naprężeń wewnętrznych. Naprężenia mogą powstać w procesie produkcji soczewki, podczas obróbki (np. szlifowania, wiercenia) albo przy montażu w oprawie (zbyt mocne dokręcenie, złe dopasowanie rowka/żyłki). Jednym z optycznych "śladów" naprężeń jest dwójłomność materiału.
Przyrząd pokazywany w takich zadaniach to najczęściej polaryskop (przyrząd wykorzystujący polaryzację światła). Zasada jest praktyczna: element optyczny umieszcza się między filtrami polaryzacyjnymi, a obserwator ocenia obraz. Materiał wykazujący dwójłomność zmienia stan polaryzacji światła, co w układzie z filtrami ujawnia się jako widoczne efekty (np. różnice jasności lub charakterystyczne wzory). Dlatego poprawne jest wskazanie, że przyrząd służy do sprawdzania dwójłomności.
- Odpowiedź "gęstości" jest nieadekwatna: gęstość to wielkość materiałowa wymagająca metod masowo-objętościowych lub laboratoryjnych, a nie typowego przyrządu kontrolnego do gotowych okularów.
- Odpowiedź "stopnia zabarwienia" dotyczy oceny przyciemnienia lub barwy soczewki. Do tego używa się innych metod (porównanie wzrokowe ze wzornikiem, pomiar transmisji), a nie typowego układu polaryzacyjnego do naprężeń.
- Odpowiedź "współczynnika absorpcji" odnosi się do opisowej własności pochłaniania promieniowania. W praktyce okularowej częściej mówi się o transmisji/pochłanianiu w funkcji długości fali i mierzy spektrofotometrami; nie jest to typowa funkcja przyrządu używanego do ujawniania naprężeń.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na zdjęciu widzisz urządzenie przypominające "podświetlany" przyrząd z okienkiem obserwacyjnym i elementami polaryzacyjnymi, łącz je z polaryzacją, a więc z oceną dwójłomności/naprężeń, nie z barwą czy gęstością.
