Sferometr to przyrząd metrologiczny używany w optyce do oceny krzywizny powierzchni elementów optycznych (np. soczewek). W ujęciu praktycznym pozwala wyznaczać promień krzywizny powierzchni sferycznej poprzez pomiar ugięcia (tzw. strzałki) środkowej końcówki pomiarowej względem trzech punktów podparcia.
Dlatego odpowiedź "krzywiznę soczewki" jest poprawna: to właśnie ten parametr jest mierzony przez sferometr w sposób bezpośredni (odczyt z czujnika/śruby mikrometrycznej), a następnie – zależnie od konstrukcji i procedury – może zostać przeliczony na promień krzywizny.
Pozostałe opcje dotyczą innych wielkości, które wymagają innych metod:
- "współczynnik załamania światła" – jest własnością materiału i bada się go typowo metodami refraktometrycznymi, nie sferometrem. Sferometr nie analizuje toru promieni w materiale, tylko geometrię powierzchni.
- "grubość soczewki" – to wymiar liniowy mierzony narzędziami do pomiaru grubości (np. mikrometrem/czujnikiem grubości). Sferometr nie jest przeznaczony do pomiaru odległości między dwiema powierzchniami soczewki.
- "moc soczewki" – wyraża zdolność skupiającą/rozpraszającą i zależy m.in. od krzywizn oraz współczynnika załamania. W praktyce moc wyznacza się przyrządami do pomiaru mocy (np. dioptromierzem/fokometrem) albo obliczeniowo, a nie bezpośrednio sferometrem.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się określenie "w sposób bezpośredni", warto odróżnić to, co odczytujesz z przyrządu jako wielkość geometryczną, od parametrów wynikowych (np. moc), które zwykle są efektem obliczeń lub innych pomiarów.
