KWALIFIKACJA MEC5 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 10.
Przedstawiony symbol graficzny jest oznaczeniem zamocowania
Ilustracja przedstawia symbol graficzny, który jest oznaczeniem zamocowania w uchwycie pneumatycznym z dwiema szczękami.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Uchwyt pneumatyczny realizuje zacisk szczęk siłownikiem zasilanym sprężonym powietrzem. Oznaczenie mocowania "w uchwycie pneumatycznym z dwiema szczękami" wskazuje na dwuszczękowy zacisk, a nie podparcie w kłach z zabierakiem, uchwyt mechaniczny ani tuleję zaciskową.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy rozpoznania sposobu zamocowania przedmiotu na podstawie symbolu graficznego stosowanego w dokumentacji (np. na rysunku technologicznym lub w karcie operacyjnej). W praktyce mechanika-montera umiejętność ta jest potrzebna, aby prawidłowo przygotować maszynę, dobrać osprzęt i bezpiecznie uruchomić proces.

Odpowiedź "w uchwycie pneumatycznym z dwiema szczękami." oznacza mocowanie realizowane przez uchwyt, w którym siła zacisku szczęk pochodzi z napędu pneumatycznego (sprężone powietrze), a liczba szczęk wynosi dwie. Taki sposób mocowania jest typowy m.in. dla elementów o przekrojach umożliwiających stabilny chwyt dwupunktowy lub dla uchwytów specjalnych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "w kłach, stałym i obrotowym z zabierakiem." opisuje mocowanie między kłami (podparcie w stożkowych gniazdach), zwykle z przeniesieniem momentu przez zabierak. To zupełnie inna idea: podparcie osiowe, a nie zacisk szczękami.
  • "mechanicznego w uchwycie dwuszczękowym." wskazuje na ręczny/mechaniczny napęd zacisku. Nawet jeśli uchwyt ma dwie szczęki, sposób uruchomienia (mechaniczny vs pneumatyczny) jest kluczową cechą odróżniającą.
  • "zewnętrznego w tulei zaciskowej." dotyczy tulei (collet), która zaciska detal obwodowo (zwykle sprężyście) i ma inną konstrukcję oraz inne typowe zastosowania (wysoka współosiowość, określony zakres średnic).

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal rodzaj elementu mocującego (kły/uchwyt/tuleja), potem liczbę punktów zacisku (szczęki) i na końcu źródło siły (pneumatyka, hydraulika, mechanika). Taka kolejność zmniejsza ryzyko pomyłek wynikających z podobnych nazw.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza, że zacisk przedmiotu realizuje uchwyt, którego szczęki są dociskane siłą z napędu pneumatycznego (sprężone powietrze). W praktyce daje to szybkie i powtarzalne mocowanie, często stosowane w produkcji seryjnej i na stanowiskach z automatyką.
Rozróżnienie wynika z oznaczenia rodzaju napędu: mechaniczny sugeruje zacisk ręczny/śrubowy, a pneumatyczny – zasilanie powietrzem i siłownik. Na rysunkach technologicznych symbol lub opis zwykle wskazuje typ napędu, bo wpływa on na dobór osprzętu i bezpieczeństwo pracy.
Liczba szczęk wpływa na stabilność, sposób podparcia i możliwość centrowania detalu. Dwie szczęki często chwytają element z dwóch stron (np. detale o kształtach pryzmatycznych), a większa liczba szczęk ułatwia samocentrowanie wałków. W zadaniach egzaminacyjnych to ważna cecha rozpoznawcza.
To mocowanie "między kłami", gdzie detal jest podparty na końcach przez kieł stały i obrotowy, a moment obrotowy przenosi zabierak. Stosuje się je głównie do wałków i elementów wymagających dobrej współosiowości. Nie jest to zacisk szczękami, tylko podparcie osiowe.
Tuleję zaciskową stosuje się, gdy potrzebna jest wysoka dokładność bicia, szybka wymiana detali o określonym zakresie średnic i równomierny docisk na obwodzie. Uchwyt szczękowy jest bardziej uniwersalny, ale nie zawsze zapewnia taką współosiowość i może odkształcać cienkościenne elementy.
Najczęstsze zalety to powtarzalna siła zacisku, krótki czas mocowania/odmocowania oraz możliwość zautomatyzowania cyklu (np. sterowanie zaworami). Ułatwia to pracę przy seriach i redukuje błędy operatora. Trzeba jednak kontrolować ciśnienie i stan instalacji pneumatycznej.
Nie zawsze, ale często ułatwia chwyt elementów pryzmatycznych lub specjalnych kształtów, gdzie dwupunktowy docisk jest wystarczający. W praktyce wiele zależy od rodzaju szczęk (kształt, wkładki), geometrii detalu i wymagań dokładności. Sama liczba szczęk nie determinuje jedynego zastosowania.
Najczęściej myli się źródło napędu (pneumatyczny vs mechaniczny) oraz typ mocowania (szczęki vs tuleja vs kły). Uczniowie czasem wybierają odpowiedź "z pamięci" bez sprawdzenia wszystkich cech symbolu. Pomaga nawyk: najpierw typ elementu mocującego, potem liczba punktów zacisku i rodzaj napędu.
Bo w pracy często trzeba czytać rysunki technologiczne, instrukcje i karty operacyjne, a błędna interpretacja mocowania może skończyć się uszkodzeniem detalu, narzędzia albo zagrożeniem dla operatora. Poprawne rozpoznanie osprzętu ułatwia też dobór uchwytu i przygotowanie maszyny do pracy.
Ćwicz na przykładach: porównuj mocowanie w kłach, w uchwytach szczękowych i w tulejach zaciskowych, zwracając uwagę na cechy rozpoznawcze. Dobrze działa też powtarzanie słownictwa (szczęki, zabierak, kieł, tuleja) i analiza rysunków z zajęć praktycznych oraz opisów osprzętu w DTR.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że uchwyt pneumatyczny realizuje zacisk szczęk siłownikiem zasilanym sprężonym powietrzem.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z rysunku technicznego maszynowego (dział: symbole na rysunkach technologicznych)
  • Materiały dydaktyczne z technologii obróbki skrawaniem (dział: mocowanie przedmiotów obrabianych)
  • Instrukcje/DTR uchwytów pneumatycznych i mechanicznych (opis budowy, typy szczęk)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego