W rachunkowości koszty można ewidencjonować i prezentować w różnych przekrojach. Układ rodzajowy (często kojarzony z ewidencją na kontach kosztów według rodzaju) grupuje koszty według tego, co zostało zużyte lub jakiego typu zasób/usługa generuje koszt. Przykładami rodzajów kosztów są m.in. zużycie materiałów, zużycie energii, usługi obce, wynagrodzenia czy amortyzacja.
Układ funkcjonalny (często nazywany też kalkulacyjnym) grupuje koszty według tego, na jaki cel/ funkcję zostały poniesione lub gdzie powstały, np. koszty działalności podstawowej, koszty wydziałowe, koszty sprzedaży, koszty ogólnego zarządu. Ten przekrój jest użyteczny m.in. do kalkulacji kosztu wytworzenia i analizy rentowności.
Skoro w treści wskazano, że zapis ujmuje koszty zużycia materiałów, to jest to typowa kategoria rodzaju kosztu, więc poprawna odpowiedź brzmi: "rodzajowym."
- Odpowiedź "funkcjonalnym." jest niepoprawna, bo nie dotyczy klasyfikacji według rodzaju (materiały), tylko według funkcji (np. produkcja, sprzedaż, zarząd).
- Odpowiedź "kalkulacyjnym." jest niepoprawna w tym kontekście, bo kalkulacyjny przekrój odpowiada na pytanie, do jakiej funkcji/obiektu koszt został przypisany, a nie jaki to rodzaj kosztu.
- Odpowiedź "mieszanym." jest niepoprawna, ponieważ "mieszany" oznaczałby łączenie przekrojów (np. równoległa ewidencja), a pytanie wymaga wskazania jednego układu, w jakim ujęto koszt zużycia materiałów.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w zapisie lub opisie pojawiają się nazwy rodzajów kosztów (materiały, energia, wynagrodzenia), zwykle chodzi o układ rodzajowy. Jeśli pojawiają się miejsca powstawania kosztów lub funkcje (wydział, sprzedaż, zarząd), wtedy rozważ układ funkcjonalny/kalkulacyjny.
