KWALIFIKACJA GIW3 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 2.
Przedstawiony znak graficzny umieszczony na przekroju geologiczno-górniczym oznacza
Ilustracja przedstawia znak graficzny umieszczony na przekroju geologiczno-górniczym, który oznacza węgiel brunatny.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Węgiel brunatny jest w dokumentacji geologiczno-górniczej oznaczany odrębnym znakiem graficznym, innym niż dla węgla kamiennego oraz surowców okruchowych (kruszywa, piaski). Poprawny wybór polega na rozpoznaniu symbolu i przypisaniu go do kopaliny energetycznej, a nie do materiałów sypkich.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie sprawdza umiejętność czytania przekroju geologiczno-górniczego, czyli rozpoznawania kopalin i warstw na podstawie znaków umownych używanych w dokumentacji. W takiej dokumentacji każdy rodzaj surowca ma przypisany odrębny symbol, a poprawna odpowiedź wynika z dopasowania znaku do znaczenia z legendy.

Odpowiedź "węgiel brunatny" jest właściwa, ponieważ wskazany znak graficzny odpowiada kopalinie energetycznej z grupy węgli brunatnych (lignitów), eksploatowanej często metodą odkrywkową. W praktyce górniczej rozpoznanie tej kopaliny na przekroju ma znaczenie dla planowania selektywnego urabiania, rozdziału nadkładu i złoża oraz organizacji transportu.

Pozostałe odpowiedzi są błędne z typowych powodów:

  • "węgiel kamienny" – mimo podobnej nazwy jest inną kopaliną i w dokumentacji stosuje się dla niego inny znak. Uczniowie często mylą te pojęcia, bo oba należą do "węgli", ale różnią się właściwościami i klasyfikacją.
  • "kruszywo naturalne" – to ogólna kategoria surowców okruchowych (np. żwiry, pospółki), zwykle prezentowana inną symboliką niż węgle. Jest to też pojęcie bardziej "technologiczne" niż litologiczno-złożowe.
  • "piasek szklarski" – jest szczególnym rodzajem piasku o wymaganych parametrach jakościowych; jego oznaczenia w dokumentacji nie powinny być utożsamiane z oznaczeniami węgla, bo dotyczy innej grupy surowców i innych warunków występowania.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ustal, czy znak opisuje kopalinę energetyczną czy surowiec okruchowy. Jeśli masz legendę – korzystaj z niej konsekwentnie, zamiast polegać na intuicji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To umowny symbol używany do identyfikacji rodzaju skały lub kopaliny w przekroju. Znaczenie symbolu ustala się na podstawie legendy albo standardu przyjętego w dokumentacji. Na egzaminie chodzi o dopasowanie znaku do właściwego surowca, np. węgla brunatnego.
Rozpoznanie polega na znajomości symboli/legendy stosowanej w przekrojach. Węgiel brunatny ma przypisany odrębny znak graficzny, inny niż węgiel kamienny i surowce okruchowe. Najpewniejsza metoda to porównanie znaku z legendą dołączoną do rysunku.
To różne kopaliny o innej genezie, właściwościach i znaczeniu gospodarczym, dlatego w dokumentacji muszą być jednoznacznie rozróżniane. Różne symbole minimalizują ryzyko pomyłki przy planowaniu robót, obliczaniu zasobów i wyznaczaniu granic serii złożowych.
Czasem tak, jeśli stosowany zestaw symboli jest standardowy i dobrze znany, ale na egzaminie nie warto na to liczyć. Najbezpieczniej opierać się na legendzie konkretnego rysunku, bo różne opracowania mogą stosować odmienne konwencje. Brak legendy zwiększa ryzyko pomyłki.
Najczęściej myli się surowce o podobnych nazwach (np. różne rodzaje węgla) oraz miesza kopaliny energetyczne z surowcami okruchowymi (kruszywa, piaski). Innym błędem jest zgadywanie "z pamięci" bez analizy znaku i pomijanie informacji z legendy.
To rysunek przedstawiający układ warstw i kopalin w pionowym przecięciu terenu/złoża, często z elementami ważnymi dla górnictwa (np. granice złoża, nadkład). Służy do interpretacji budowy geologicznej i wspiera decyzje o sposobie urabiania oraz kolejności robót.
Kruszywa naturalne (żwiry, pospółki, piaski) są zwykle oznaczane symboliką typową dla osadów okruchowych, a węgiel – jako kopalina energetyczna – ma odrębną grupę oznaczeń. Pomaga też kontekst: kruszywa częściej tworzą warstwy piaszczysto-żwirowe, a węgiel występuje w pokładach.
Najczęściej na etapie rozpoznania złoża, projektowania wyrobiska odkrywkowego i planowania robót (podział na nadkład i złoże). Analiza symboli jest też potrzebna podczas bieżącej kontroli postępu robót, gdy trzeba potwierdzić, czy eksploatacja prowadzona jest we właściwej warstwie/kopalinie.
Warto ćwiczyć na wielu przekrojach: najpierw odczytuj legendę, potem identyfikuj warstwy i kopaliny, a na końcu sprawdzaj się testami. Dobre efekty daje nauka "parami" (np. węgiel brunatny vs kamienny) oraz powtarzanie symboli na krótkich fiszkach z nazwą surowca.
Nie musi być taki sam, bo "piasek szklarski" to określenie jakościowo-użytkowe, a symbole na przekrojach zależą od przyjętej legendy i celu opracowania. Na egzaminie kluczowe jest trzymanie się znaczenia znaku z danego rysunku i niewyciąganie wniosków wyłącznie z nazwy surowca.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że węgiel brunatny jest w dokumentacji geologiczno-górniczej oznaczany odrębnym znakiem graficznym, innym niż dla węgla kamiennego oraz surowców okruchowych (kruszywa, piaski).

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z czytania map i przekrojów geologicznych stosowane w kształceniu górniczym
  • Atlasy/zeszyty ćwiczeń z symboliki geologicznej i litologicznej dla przekrojów
  • Instrukcje szkolne/zakładowe dotyczące prowadzenia i interpretacji dokumentacji geologiczno-górniczej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego