Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MOT2 + MOT5 + MOT6 - CZERWIEC 2015



PYTANIE NR 8.
Przekładnia mechaniczna, w której obroty wału wejściowego są mniejsze od obrotów wału wyjściowego nazywa się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przekładnia, w której prędkość obrotowa na wyjściu jest większa niż na wejściu, ma charakter zwiększający. Taką przekładnię nazywa się multiplikatorem. "Reduktor" działa odwrotnie (zmniejsza obroty), a "retarder" jest urządzeniem do hamowania, nie nazwą przekładni.

Pełne wyjaśnienie:

W przekładni mechanicznej kluczowe jest porównanie prędkości obrotowych: wału wejściowego (napędzanego) i wału wyjściowego (napędzającego kolejny element układu). Jeśli w zadaniu podano, że obroty wału wejściowego są mniejsze od obrotów wału wyjściowego, oznacza to, że przekładnia zwiększa prędkość obrotową (działa "na szybciej"). Taki typ przekładni określa się jako multiplikator (przekładnia zwiększająca).

Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do innych pojęć lub do przekładni o odwrotnym działaniu:

  • "Reduktor" kojarzy się z redukcją prędkości obrotowej, czyli sytuacją typową dla uzyskania większego momentu na wyjściu kosztem mniejszych obrotów. To jest relacja przeciwna do podanej w pytaniu.
  • "Retarder" nie jest nazwą przekładni zwiększającej lub redukcyjnej. To urządzenie służące do wspomagania hamowania (ograniczania prędkości), stosowane m.in. w pojazdach cięższych; nie opisuje relacji obrotów wejście–wyjście w sensie stopnia przekładni.
  • "Zwolnica" jest elementem przekładniowym spotykanym przy kołach (np. w mostach), którego rola zwykle wiąże się z uzyskaniem odpowiedniego przełożenia w końcowym stopniu napędu. Sama nazwa nie oznacza ogólnie przekładni zwiększającej; w kontekście pytania właściwa jest nazwa funkcji: multiplikator.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze czytaj nierówność obrotów wprost (wejściowy < wyjściowy = zwiększa obroty; wejściowy > wyjściowy = redukuje obroty), a dopiero potem dobieraj nazwę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest multiplikator w przekładniach pojazdów?
Multiplikator to przekładnia (stopień przekładni), która zwiększa prędkość obrotową na wyjściu względem wejścia. W praktyce oznacza to, że wał wyjściowy obraca się szybciej niż wał wejściowy, zwykle kosztem mniejszego momentu obrotowego.
Jak rozpoznać z treści zadania, że przekładnia jest zwiększająca?
Jeśli w zadaniu jest informacja, że obroty na wejściu są mniejsze niż na wyjściu (wejściowy < wyjściowy), to przekładnia zwiększa prędkość obrotową. Wtedy właściwą nazwą jest "multiplikator", a nie "reduktor".
Dlaczego reduktor nie pasuje, gdy obroty wyjściowe są większe?
Reduktor z definicji działa odwrotnie: zmniejsza prędkość obrotową na wyjściu względem wejścia, zwykle podnosząc moment. Gdy treść mówi o wzroście obrotów na wyjściu, reduktor nie spełnia warunku, więc jest błędną odpowiedzią.
Co to jest retarder i czemu nie jest przekładnią?
Retarder to urządzenie służące do wspomagania hamowania (spowalniania pojazdu) bez użycia zasadniczych hamulców ciernych. Nie opisuje on przełożenia zwiększającego lub redukcyjnego w sensie zadania, więc nie jest nazwą przekładni z relacji wejście–wyjście.
Co to jest zwolnica w układzie napędowym pojazdu?
Zwolnica to element przekładniowy stosowany zwykle w końcowym stopniu przeniesienia napędu (blisko kół), aby uzyskać wymagane przełożenie. Sama nazwa "zwolnica" nie oznacza ogólnie przekładni zwiększającej; w pytaniu liczy się funkcja zwiększenia obrotów, czyli multiplikacja.
Jakie są skutki zwiększenia obrotów w przekładni dla momentu?
W ujęciu ogólnym, gdy przekładnia zwiększa prędkość obrotową na wyjściu, to moment obrotowy na wyjściu zwykle maleje (przy założeniu podobnej mocy i strat). Dlatego przekładnie zwiększające stosuje się tam, gdzie potrzebne są wyższe obroty, a nie maksymalny moment.
Czy w samochodach osobowych spotyka się przekładnie zwiększające?
W praktyce motoryzacyjnej dominują przełożenia redukcyjne (dla momentu i ruszania), ale przekładnie zwiększające mogą występować jako wybrane stopnie/rozwiązania w zespołach napędowych. Na egzaminie najważniejsze jest rozpoznanie zależności obrotów wejście–wyjście i poprawne nazewnictwo.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w pytaniach o przełożenie?
Najczęstsze są: mechaniczne wybieranie "reduktora", bo to termin częściej używany, oraz odwracanie relacji wejście/wyjście podczas czytania. Pomaga prosta kontrola: jeśli wyjście ma więcej obrotów, to odpowiedź musi dotyczyć zwiększania, nie redukcji.
Jak zapamiętać różnicę między multiplikatorem a reduktorem?
Skuteczna mnemotechnika: multi = więcej (więcej obrotów na wyjściu), a redu = mniej (mniej obrotów na wyjściu). Potem dopasuj to do treści zadania: porównaj obroty wału wejściowego i wyjściowego i wybierz nazwę.
Kiedy na egzaminie warto sprawdzać, czy odpowiedź nie jest "z innej bajki"?
Zawsze, gdy wśród opcji pojawia się urządzenie o innej funkcji niż przekładnia. Przykładowo "retarder" dotyczy hamowania, a nie przełożenia. Wtedy najpierw wybierz odpowiedzi będące typami przekładni, a dopiero potem rozstrzygnij, czy chodzi o zwiększenie czy redukcję obrotów.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Przekładnia, w której prędkość obrotowa na wyjściu jest większa niż na wejściu, ma charakter zwiększający."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Przekładnia" — opis pojęcia i zależności przełożenia, https://pl.wikipedia.org/wiki/Przek%C5%82adnia (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (pl): "Retarder" — definicja urządzenia spowalniającego/hamującego, https://pl.wikipedia.org/wiki/Retarder (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (pl): "Przekładnia zębata" — podstawy działania i relacji prędkości/momentu, https://pl.wikipedia.org/wiki/Przek%C5%82adnia_z%C4%99bata (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i materiały dydaktyczne z zakresu budowy pojazdów: układ przeniesienia napędu
  • Słowniki/encyklopedie motoryzacyjne wyjaśniające pojęcia przekładni (reduktor, multiplikator, zwolnica)
  • Instrukcje serwisowe producentów dotyczące przekładni i mostów napędowych (część opisowa pojęć)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego