Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MTL4 - CZERWIEC 2019



PYTANIE NR 18.
Przekrój poprzeczny wlewu doprowadzającego wynosi 3,0 cm2, a proporcje pomiędzy poszczególnymi wlewami określa związek FWD : FWR : FWG = 1 : 1,2 : 1,4. Dobierz na podstawie tabeli numer wlewu rozprowadzającego.
Ilustracja przedstawia tabelę oraz schematyczny rysunek techniczny, które są częścią zadania egzaminacyjnego związanego z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z proporcji FWD:FWR:FWG=1:1,2:1,4 wynika, że FWR=1,2·3,0=3,6 cm2. Z tabeli wartości 3,6 cm2 leży między 3,0 (Nr 9) i 4,0 (Nr 10), a bliżej jest 4,0; praktycznie wybiera się też przekrój nie mniejszy od obliczonego.

Pełne wyjaśnienie:

W układzie wlewowym przekroje poszczególnych elementów (wlew doprowadzający WD, rozprowadzający WR i główny WG) dobiera się tak, aby zapewnić właściwy przepływ ciekłego metalu oraz ograniczać zjawiska niekorzystne, takie jak nadmierne turbulencje czy dławienie strugi.

Dane: przekrój wlewu doprowadzającego FWD=3,0 cm2 oraz proporcja FWD : FWR : FWG = 1 : 1,2 : 1,4. Interesuje nas wlew rozprowadzający, więc liczymy jego wymagany przekrój:

FWR = 1,2 · FWD = 1,2 · 3,0 = 3,6 cm2.

Następnie wykonuje się dobór z tabeli (szeregu standaryzowanego) dla wlewu rozprowadzającego trapezowego. Wartość 3,6 cm2 znajduje się pomiędzy:

  • 3,0 cm2 (Nr 9),
  • 4,0 cm2 (Nr 10).

Porównując odchylenia: do 3,0 brakuje 0,6 cm2, a do 4,0 brakuje 0,4 cm2, więc bliższą wartością jest 4,0 cm2, czyli numer 10. Dodatkowo w praktyce technologicznej często preferuje się dobór nie mniejszy od obliczonego, aby uniknąć dławienia przepływu poniżej założeń projektu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne? Wybór 'Nr 9' daje przekrój mniejszy od 3,6 cm2, co może spowodować zbyt duże opory przepływu. 'Nr 8' jest jeszcze mniejszy, więc błąd byłby większy. 'Nr 11' ma przekrój znacznie większy niż potrzebny w tym punkcie układu, zaburza proporcje i może pogorszyć warunki przepływu (np. przez zmianę prędkości i charakteru strugi) oraz odejść od założeń standaryzowanego doboru.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć przekrój wlewu rozprowadzającego F_WR z proporcji 1:1,2:1,4?
Najpierw identyfikujesz, który współczynnik dotyczy WR. W proporcji 1:1,2:1,4 element środkowy to F_WR, więc liczysz F_WR = 1,2 · F_WD. Gdy F_WD=3,0 cm², otrzymujesz F_WR=3,6 cm².
Dlaczego w doborze z tabeli często wybiera się przekrój nie mniejszy od obliczonego?
Przekrój mniejszy od wymaganego może zdławić przepływ metalu, zwiększyć opory i pogorszyć napełnianie formy. Dobór wartości nie mniejszej ogranicza ryzyko niedolewów i zbyt dużych strat ciśnienia w układzie wlewowym.
Co oznaczają skróty WD, WR i WG w układzie wlewowym?
WD to wlew doprowadzający (doprowadza metal do wnęki formy), WR to wlew rozprowadzający (rozprowadza metal do kilku doprowadzeń i sprzyja odżużlaniu), a WG to wlew główny (część doprowadzająca metal do rozprowadzającego).
Jak znaleźć w tabeli właściwy numer wlewu rozprowadzającego dla obliczonego pola?
Po obliczeniu wymaganego pola przekroju porównujesz je z wartościami w tabeli dla kolejnych numerów. Wybierasz wartość najbliższą (a w praktyce często najbliższą, ale nie mniejszą), aby nie zaniżyć przekroju poniżej wymagań projektu.
Dlaczego odpowiedź Nr 9 może być błędna, mimo że jest blisko 3,6 cm²?
Nr 9 odpowiada polu 3,0 cm², czyli jest mniejszy od obliczonego 3,6 cm². To nie jest tylko "prawie to samo" – zaniżenie przekroju może zwiększyć prędkość i straty przepływu, prowadząc do dławienia i gorszego wypełniania formy.
Co to jest wlew rozprowadzający trapezowy i po co się go stosuje?
To element układu wlewowego o przekroju trapezu, który rozdziela strugę metalu do wlewów doprowadzających. W praktyce pełni też rolę "belki żużlowej": spowalnia przepływ, ułatwia zatrzymanie zanieczyszczeń niemetalicznych i stabilizuje dopływ do wnęki formy.
Jakie są najczęstsze błędy na egzaminie przy zadaniach z proporcjami F_WD:F_WR:F_WG?
Najczęściej: pomylenie współczynników (np. policzenie WR z 1,4 zamiast 1,2), pominięcie obliczeń i wybór "na oko" oraz dobór z tabeli w dół (mniejszy numer), mimo że wartość tabelaryczna jest mniejsza od obliczonej.
Czy w takim zadaniu trzeba obliczać także F_WG (wlew główny)?
Nie zawsze. Jeśli pytanie dotyczy wyłącznie doboru wlewu rozprowadzającego, wystarczy obliczyć F_WR na podstawie F_WD i odpowiedniego współczynnika. F_WG liczy się wtedy, gdy trzeba dobrać również wlew główny lub sprawdzić pełną zgodność proporcji układu.
Jak sprawdzić, czy wybrany numer z tabeli jest "najbliższy" obliczonej wartości?
Porównaj różnice między wartością obliczoną a sąsiednimi wartościami tabelarycznymi. Dla 3,6 cm² różnice wynoszą: do 3,0 cm² jest 0,6, a do 4,0 cm² jest 0,4. Mniejsza różnica oznacza wybór bliższy, czyli 4,0 cm².
Jak przygotować się do zadań z doboru wlewów z tabel normowych?
Ćwicz schemat: (1) rozpoznaj element układu (WD/WR/WG), (2) policz pole z proporcji, (3) porównaj z szeregiem w tabeli, (4) wybierz wartość najbliższą, zwykle nie mniejszą. Pomaga też zapamiętanie typowych zakresów proporcji dla układów zamkniętych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że z proporcji FWD:FWR:FWG=1:1,2:1,4 wynika, że FWR=1,2·3,0=3,6 cm2.

Źródła:

  • PN-H-54231:2000, wyciąg: "Wlew rozprowadzający trapezowy WRt", tabela numerów 6–11 i pola przekrojów F_WRt [cm²] (na podstawie opisu ilustracji w zadaniu)
  • Opis ilustracji w zadaniu: "Odlewnicze zespoły modelowe – wyciąg z normy PN-H-54231:2000 – Wlew rozprowadzający trapezowy WRt", zestawienie Nr 6–11 z F_WRt: 1,6; 2,0; 2,5; 3,0; 4,0; 5,0

Materiały:

  • PN-H-54231:2000 (wyciąg/tabele przekrojów wlewów rozprowadzających trapezowych WRt)
  • Podręczniki technologii odlewnictwa: rozdziały o układach wlewowych i ich wymiarowaniu
  • Zestawy zadań obliczeniowych z doboru przekrojów elementów układu wlewowego
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego