Tlenki azotu (NOx, głównie NO i NO2) powstają przede wszystkim w procesach spalania w wysokiej temperaturze. W środowisku miejskim, zwłaszcza w centrum miasta, kluczowym źródłem są emisje liniowe z transportu drogowego: spalanie benzyny i oleju napędowego w silnikach oraz warunki jazdy (częste ruszanie, hamowanie, postoje w korkach) sprzyjają zwiększonej emisji NOx.
Odpowiedź "Spaliny samochodowe" jest więc najbardziej uzasadniona, bo odpowiada typowemu profilowi zanieczyszczeń dla obszarów o dużym natężeniu ruchu. W praktyce w miastach obserwuje się podwyższone stężenia NO2 w pobliżu ciągów komunikacyjnych, a spadek stężeń w tle miejskim dalej od ruchliwych ulic.
Pozostałe odpowiedzi są mniej trafne w tym kontekście:
- "Przemysł chemiczny" może emitować różne zanieczyszczenia, a także NOx (np. z instalacji energetycznych), ale w ścisłym centrum dużego miasta najczęściej nie jest dominującym źródłem tlenków azotu. To raczej źródła punktowe zlokalizowane w określonych strefach przemysłowych.
- "Przemysł metalurgiczny" również może być źródłem emisji (w tym z procesów spalania w kotłach/instalacjach), jednak typowo jest to oddziaływanie lokalne w pobliżu zakładu, a nie główny czynnik podwyższonych stężeń w ruchliwym centrum.
- "Nawozy rolnicze" są silnie kojarzone z zanieczyszczeniami powietrza, ale przede wszystkim z emisją amoniaku (NH3) oraz pośrednim powstawaniem pyłu wtórnego. To inne zjawisko niż dominujące miejskie źródła NOx.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "centrum miasta" i pytanie o NOx, pierwszą hipotezą powinien być transport drogowy. Dopiero gdy opis wskazuje na sąsiedztwo zakładu lub elektrociepłowni, rozważa się dominację źródeł przemysłowych/energetycznych.
