Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2019



PYTANIE NR 40.
Przyczyną uszkodzenia paska wielorowkowego pokazanego na rysunku jest
Ilustracja przedstawia pasek wielorowkowy, który jest elementem mechanicznym używanym w maszynach rolniczych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Eksploatacja paska przy przesuniętych względem płaszczyzny kołach pasowych powoduje boczne prowadzenie paska i nierównomierne obciążanie żeber, co skutkuje typowym uszkodzeniem krawędzi i przyspieszonym zużyciem. Wysoka temperatura, wibracje lub olej także niszczą pasek, ale zwykle pozostawiają inne, charakterystyczne ślady degradacji.

Pełne wyjaśnienie:

W napędzie z paskiem wielorowkowym kluczowe jest, aby koła pasowe pracowały w tej samej płaszczyźnie (były współosiowe i prawidłowo ustawione). Gdy koła są wzajemnie przesunięte, pasek jest stale "ściągany" na bok, pracuje pod kątem i ociera o krawędzie rowków. Powoduje to:

  • nierównomierne obciążenie poszczególnych żeber,
  • przyspieszone wycieranie jednej strony paska,
  • postrzępienia/wykruszanie krawędzi i uszkodzenia mechaniczne typowe dla niewspółosiowości.

Dlatego odpowiedź "eksploatacja paska przy wzajemnie przesuniętych względem płaszczyzny kołach pasowych" jest właściwa dla uszkodzeń wynikających z błędnej geometrii układu.

Pozostałe propozycje są mniej trafne w tym typie rozpoznania:

  • "Długotrwała eksploatacja w wysokiej temperaturze" zwykle prowadzi do twardnienia gumy, spękań, szkliwienia powierzchni i ogólnej degradacji materiału, a nie do typowych śladów bocznego "prowadzenia" paska.
  • "Wibracja pasa na dłuższych odstępach między dwoma kołami pasowymi" kojarzy się z drganiami na odcinku swobodnym (np. przy zbyt małym napięciu), co częściej daje objawy poślizgu, hałasu i nierównomiernego zużycia na całej szerokości, a nie jednostronne uszkodzenia wynikające z przesunięcia płaszczyzn.
  • "Kontakt paska z olejem" może powodować pęcznienie, rozwarstwienia, utratę przyczepności i poślizg, ale jest to mechanizm chemiczno-materiałowy; w diagnostyce zwykle szuka się też śladów oleju i mięknięcia gumy, a nie tylko objawów typowych dla złego ustawienia kół.

W praktyce serwisowej po stwierdzeniu takich uszkodzeń warto nie tylko wymienić pasek, ale też sprawdzić ustawienie i stan kół pasowych (bicie, zużycie rowków), prawidłowe napięcie oraz ewentualne źródła zanieczyszczeń olejowych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest pasek wielorowkowy i gdzie się go stosuje w maszynach?
Pasek wielorowkowy to elastyczny element napędu z kilkoma równoległymi żebrami, które współpracują z rowkami kół pasowych. Stosuje się go m.in. do napędu osprzętu, wentylatorów, alternatorów lub innych podzespołów wymagających cichej pracy i dobrej przyczepności.
Dlaczego niewspółosiowość kół pasowych niszczy pasek wielorowkowy?
Gdy koła pasowe nie leżą w jednej płaszczyźnie, pasek jest stale "ściągany" na bok i pracuje pod kątem. Powoduje to boczne tarcie, nierówny nacisk na żebra oraz szybkie wycieranie jednej strony. Efektem są mechaniczne uszkodzenia krawędzi i skrócenie trwałości paska.
Jakie objawy wskazują na przesunięcie kół pasowych w jednej płaszczyźnie?
Typowe objawy to jednostronne zużycie paska, postrzępione krawędzie, ślady ocierania oraz "wędrowanie" paska po kole pasowym. Często pojawia się też hałas i niestabilna praca napędu. Sama wymiana paska bez korekty ustawienia zwykle kończy się szybką kolejną awarią.
Jak odróżnić uszkodzenia od wysokiej temperatury od uszkodzeń od niewspółosiowości?
Wysoka temperatura częściej daje objawy materiałowe: twardnienie gumy, spękania, szkliwienie i "wypalenie" powierzchni na większym obszarze. Niewspółosiowość częściej powoduje uszkodzenia mechaniczne związane z tarciem bocznym: nierówne zużycie i zniszczenia jednej strony paska.
Czy kontakt paska z olejem zawsze oznacza konieczność wymiany?
Kontakt z olejem jest groźny, bo może zmieniać właściwości gumy, powodować pęcznienie, rozwarstwienia i poślizg. W praktyce, jeśli pasek jest wyraźnie zaolejony lub widać degradację materiału, wymiana jest zalecana. Równocześnie trzeba usunąć wyciek, inaczej problem wróci.
Jak wibracje odcinka swobodnego paska wpływają na jego zużycie?
Drgania paska na długim odcinku zwykle wynikają ze złego napięcia, niewłaściwego prowadzenia lub zużytych elementów napinacza. Mogą prowadzić do hałasu, chwilowego poślizgu i nierównomiernego obciążenia. To inny mechanizm niż niewspółosiowość, która daje typowe ślady bocznego tarcia.
Jak sprawdzić ustawienie kół pasowych w prosty sposób w warsztacie?
Najprościej użyć liniału/łaty przykładanej do czoła kół pasowych i ocenić, czy płaszczyzny są zgodne. W praktyce stosuje się też przymiary do osiowania lub metody optyczne. Ważne jest sprawdzenie luzów, bicia koła i poprawnego montażu (dystanse, podkładki, tuleje).
Jakie są najczęstsze błędy przy wymianie paska wielorowkowego?
Do typowych błędów należą: brak kontroli współosiowości kół, montaż na zużytych kołach pasowych, niewłaściwe napięcie (za duże lub za małe), pozostawienie wycieku oleju oraz dotykanie roboczej powierzchni brudnymi rękoma. Skutkiem bywa szybkie zużycie nawet nowego paska.
Kiedy wymiana samego paska nie rozwiąże problemu z napędem pasowym?
Gdy przyczyną jest geometria lub osprzęt, sama wymiana paska nie wystarczy. Dotyczy to m.in. niewspółosiowości kół, zużytych rowków kół pasowych, uszkodzonego napinacza, zbyt dużych drgań lub stałego zanieczyszczenia olejem. Najpierw usuwa się przyczynę, potem zakłada nowy pasek.
Jak na egzaminie rozpoznać przyczynę uszkodzenia paska po wyglądzie?
Warto skojarzyć "typ śladu" z mechanizmem. Uszkodzenia jednostronne i postrzępione krawędzie częściej wiążą się z niewspółosiowością. Spękania i szkliwienie sugerują przegrzewanie lub starzenie. Ślady oleju i rozmiękczenie wskazują na zanieczyszczenie. Klucz to nie zgadywać, tylko dopasować objaw do przyczyny.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wysoka temperatura, wibracje lub olej także niszczą pasek, ale zwykle pozostawiają inne, charakterystyczne ślady degradacji.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z działu: napędy pasowe w eksploatacji maszyn
  • Instrukcje obsługi i konserwacji maszyn rolniczych (sekcja napędu pasowego)
  • Materiały szkoleniowe dotyczące diagnostyki zużycia pasków (atlasy uszkodzeń)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego