KWALIFIKACJA EKA7 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 8.
Przyjrzyj się poniższej tabeli przedstawiającej dowód księgowy.
Data operacjiNazwa kontrahentaTytuł operacjiKwota
2022-02-15Firma XYZZakup materiałów biurowych500 PLN

Zakładając, że twoja firma stosuje zasadę kasową, kiedy powinieneś ująć tę operację w księgach rachunkowych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy zasadzie kasowej decyduje moment faktycznego przepływu środków pieniężnych. Dlatego zakup materiałów ujmuje się w ewidencji wtedy, gdy nastąpi zapłata (uregulowanie zobowiązania), a nie w dniu wystawienia/otrzymania faktury ani w chwili dostawy towaru.

Pełne wyjaśnienie:

Zasada kasowa oznacza, że moment ujęcia operacji gospodarczej w ewidencji wiąże się z zapłatą, czyli faktycznym przepływem środków pieniężnych (uregulowaniem należności lub zobowiązania). W treści zadania podano wprost założenie, że firma stosuje zasadę kasową, więc kryterium "kiedy księgować" jest jedno: kiedy nastąpi płatność.

Dlatego poprawne jest ujęcie operacji w momencie zapłaty za fakturę: dopiero wtedy koszt (w ujęciu kasowym) jest rozpoznawany, bo nastąpiło rozliczenie z kontrahentem.

Pozostałe propozycje odnoszą się do innych momentów, typowych raczej dla podejścia memoriałowego lub dla obiegu dokumentów:

  • Wystawienie faktury przez kontrahenta – samo wystawienie dokumentu nie oznacza jeszcze zapłaty, więc przy metodzie kasowej nie jest to moment decydujący.
  • Otrzymanie faktury – wpływ dokumentu do firmy jest ważny organizacyjnie (kontrola, akceptacja), ale nie przesądza o kasowym ujęciu kosztu, jeśli nie ma jeszcze płatności.
  • Otrzymanie towaru – dostawa potwierdza wykonanie świadczenia, jednak w kasowym ujęciu nadal kluczowy jest moment uregulowania zobowiązania.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się wyraźnie "kasowa", myśl "pieniądze" i szukaj odpowiedzi związanej z zapłatą. Jeśli pojawia się "memoriałowa/memoriał", myśl "zdarzenie" (wykonanie usługi, dostawa, okres którego dotyczy koszt/przychód), a nie sama płatność.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zasada kasowa to sposób ujmowania operacji, w którym kluczowy jest moment zapłaty (przepływ środków pieniężnych). Koszt lub przychód rozpoznaje się wtedy, gdy należność lub zobowiązanie zostanie faktycznie uregulowane, a nie w dacie faktury czy dostawy.
Ponieważ metoda kasowa wiąże zapisy z realnym ruchem pieniędzy. Ma to uprościć ewidencję i ograniczyć sytuacje, w których wykazuje się koszty/przychody "na papierze", mimo że nie doszło jeszcze do rozliczenia z kontrahentem.
Gdy faktura została już otrzymana i zatwierdzona, ale nie nastąpiła zapłata. W ujęciu kasowym sam dokument lub jego data nie przesądza o księgowaniu; decyduje uregulowanie zobowiązania (przelew, gotówka, kompensata – jeśli traktowana jak rozliczenie).
W kasowej liczy się zapłata, a w memoriałowej moment powstania zdarzenia (np. wykonanie usługi, dostawa, okres którego dotyczy koszt). W praktyce to różnica: "pieniądze" kontra "zdarzenie", niezależnie od tego, kiedy nastąpi płatność.
Najczęściej mylą: data wystawienia i data otrzymania faktury. Są ważne w obiegu dokumentów, ale nie zawsze wyznaczają moment ujęcia operacji. Gdy w pytaniu podano "zasada kasowa", zwykle należy szukać odpowiedzi o zapłacie.
Nie musi. Dostawa potwierdza, że towar został otrzymany, ale przy metodzie kasowej koszt ujmuje się dopiero w momencie zapłaty. W pytaniach testowych "otrzymanie towaru" bywa typową pułapką, jeśli nie ma jeszcze płatności.
Szukaj sformułowań typu: "firma stosuje zasadę kasową" albo "ujęcie następuje przy zapłacie". Jeśli taki warunek pojawia się wprost, to staje się najważniejszym kryterium wyboru odpowiedzi. Daty faktury i dostawy są wtedy informacją drugorzędną.
Częste błędy to automatyczny wybór daty faktury (bo jest "najbardziej księgowa") oraz ignorowanie warunku w zadaniu (np. "zasada kasowa"). Warto zawsze podkreślić w treści słowa-klucze: kasowa/memoriałowa i dopiero potem analizować odpowiedzi.
Nie zawsze. W praktyce "kasowa" bywa kojarzona z uproszczonymi ewidencjami lub szczególnymi rozwiązaniami, a pełne księgi rachunkowe najczęściej omawia się przez pryzmat memoriału. Na egzaminie liczy się jednak warunek z treści: jeśli wskazano kasową, wybierasz zapłatę.
Stosuj prosty schemat: kasowa → zapłata, memoriałowa → zdarzenie. Następnie sprawdź, czy w odpowiedziach jest opcja "w momencie zapłaty". To zwykle właściwy wybór, jeśli pytanie jednoznacznie zakłada metodę kasową.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Przy zasadzie kasowej decyduje moment faktycznego przepływu środków pieniężnych."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity – ogólne zasady ujmowania zdarzeń gospodarczych)
  • Stowarzyszenie Księgowych w Polsce – materiały edukacyjne: omówienie zasady memoriałowej i kasowej (strony informacyjne/artykuły SKwP)
  • Podręczniki szkolne do kwalifikacji technik rachunkowości (EKA.7) – rozdziały: zasady rachunkowości, moment ujęcia operacji

Materiały:

  • Podręcznik do rachunkowości finansowej (rozdział: zasady rachunkowości i moment ujęcia operacji)
  • Komentarz dydaktyczny do różnic: memoriał vs kasowa (materiały szkolne/notes własny)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z EKA.7 dotyczące momentu ujęcia kosztów i przychodów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego