KWALIFIKACJA EKA7 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 12.
Przyjrzyj się poniższej tabeli przedstawiającej wyniki inwentaryzacji pewnego składnika majątkowego i wskaż, które z poniższych stwierdzeń jest prawdziwe.
Stan według danych księgowych Stan rzeczywisty
100 sztuk 90 sztuk
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stan księgowy wynosi 100 szt., a stan rzeczywisty 90 szt.
Skoro w rzeczywistości jest mniej składnika niż wynika z ksiąg, różnica ma charakter ujemny i oznacza niedobór. Nadwyżka wystąpiłaby wtedy, gdyby stan rzeczywisty był większy od księgowego.

Pełne wyjaśnienie:

W inwentaryzacji porównuje się stan według danych księgowych (ile powinno być składnika majątku zgodnie z ewidencją) ze stanem rzeczywistym (ile faktycznie stwierdzono w spisie z natury lub weryfikacji).

W tabeli podano:

  • stan księgowy: 100 sztuk,
  • stan rzeczywisty: 90 sztuk.

To oznacza, że faktycznie jest o 10 sztuk mniej niż wynika z ksiąg. Taka różnica to niedobór (brak składnika w rzeczywistej ilości w stosunku do ewidencji).

Dlaczego pozostałe stwierdzenia są niepoprawne?

  • "W wyniku inwentaryzacji odkryto nadwyżkę" – nadwyżka występuje, gdy stan rzeczywisty jest większy od księgowego (np. księgi 90 szt., spis 100 szt.). Tu jest odwrotnie.
  • "Wyniki inwentaryzacji są zgodne z danymi księgowymi" – zgodność byłaby wtedy, gdy obie wartości byłyby równe (100 = 100). W przedstawionych danych wartości różnią się.
  • "Nie można określić wyników inwentaryzacji na podstawie dostępnych danych" – do ustalenia rodzaju różnicy (niedobór czy nadwyżka) wystarczy samo porównanie stanu księgowego i rzeczywistego. Dodatkowe informacje są potrzebne dopiero do wyjaśnienia przyczyn i sposobu rozliczenia.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw sprawdź, która liczba jest większa. Jeśli większy jest stan księgowy – zwykle mówimy o niedoborze; jeśli większy jest stan rzeczywisty – o nadwyżce.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niedobór inwentaryzacyjny to sytuacja, gdy stan rzeczywisty składnika majątku jest mniejszy niż stan wynikający z ksiąg. Oznacza to brak części zapasów/środków w porównaniu z ewidencją i wymaga wyjaśnienia oraz rozliczenia zgodnie z zasadami rachunkowości jednostki.
Nadwyżka inwentaryzacyjna występuje, gdy stan rzeczywisty jest większy niż stan wynikający z ewidencji księgowej. W praktyce oznacza to, że w magazynie (lub innym miejscu przechowywania) jest więcej składnika niż pokazują księgi, co także trzeba wyjaśnić i odpowiednio ująć.
Porównaj dwie liczby: stan księgowy i stan rzeczywisty. Jeśli księgi pokazują więcej niż spis, mówimy o niedoborze. Jeśli spis pokazuje więcej niż księgi, jest nadwyżka. Sama różnica ilościowa (w sztukach, kg itd.) wystarcza do kwalifikacji.
Różnice mogą wynikać m.in. z błędów ewidencji (np. brak dokumentu przyjęcia/wydania), pomyłek w wydaniach i przyjęciach, ubytków naturalnych, uszkodzeń, kradzieży lub niewłaściwego oznaczania towaru. Inwentaryzacja ma wykryć te rozbieżności i umożliwić ich wyjaśnienie.
Nie. Do określenia, czy jest niedobór czy nadwyżka, wystarcza porównanie ilości stanu księgowego i rzeczywistego. Wartość jest potrzebna dopiero na etapie rozliczenia różnic (np. ustalenia kwoty skutków w księgach i dalszych decyzji organizacyjnych).
Po spisie z natury sporządza się dokumenty potwierdzające ustalenia, np. arkusze spisowe oraz zestawienia różnic. Następnie przygotowuje się wyjaśnienia i decyzje dotyczące rozliczenia. Na egzaminie zwykle sprawdza się umiejętność interpretacji różnic, a nie szczegółowe wzory formularzy.
Najczęstsze błędy to odwrócenie porównania (uczeń patrzy na "większą liczbę" bez sprawdzenia, czy to księgi czy spis), mylenie pojęć "niedobór" i "nadwyżka" oraz wybieranie odpowiedzi o zgodności mimo widocznej różnicy. Pomaga nawyk: najpierw wskaż, która wartość jest większa.
Wyniki uznaje się za zgodne, gdy stan rzeczywisty jest taki sam jak stan według danych księgowych (brak różnicy ilościowej). W praktyce oznacza to, że spis lub weryfikacja potwierdziły prawidłowość ewidencji dla danego składnika majątku.
Tak, w sensie rodzaju różnicy ilościowej jest to niedobór, bo stan rzeczywisty (90) jest mniejszy od księgowego (100). Osobną kwestią jest przyczyna i sposób rozliczenia (np. czy niedobór jest zawiniony, niezawiniony, naturalny), ale do samej klasyfikacji wystarczą dane z tabeli.
Ćwicz schemat: porównaj stan księgowy ze stanem rzeczywistym, nazwij różnicę (niedobór/nadwyżka/zgodność), a potem dopiero myśl o rozliczeniu. Warto rozwiązać zestawy zadań z magazynu i zapasów oraz powtórzyć definicje podstawowych pojęć ewidencji i spisu z natury.
info

Statystycznie 84% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że stan księgowy wynosi 100 szt., a stan rzeczywisty 90 szt.Skoro w rzeczywistości jest mniej składnika niż wynika z ksiąg, różnica ma charakter ujemny i oznacza niedobór.

Materiały:

  • Podręczniki do kwalifikacji technik rachunkowości: dział "Inwentaryzacja"
  • Materiały szkolne/arkusze ćwiczeń z interpretacji różnic inwentaryzacyjnych
  • Komentarze dydaktyczne nauczyciela do typowych zadań: niedobór vs nadwyżka

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego