Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2022



PYTANIE NR 21.
Przyrząd pokazany na rysunku służy do pomiaru
Ilustracja przedstawia zestaw narzędzi używanych do pomiaru luzu sumarycznego na kierownicy, co jest istotne w kontekście
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pomiar luzu sumarycznego na kierownicy dotyczy łącznego "martwego" ruchu kierownicy wynikającego z luzów w przekładni i połączeniach układu kierowniczego. Przyrządy do geometrii kół służą do zbieżności lub pochylenia, a pomiar oporów ruchu kierownicy dotyczy siły/momentu potrzebnego do obrotu, nie luzu.

Pełne wyjaśnienie:

Przyrząd przedstawiony na rysunku (w tego typu zadaniach jest to zwykle prosty miernik przykładany do kierownicy lub wskaźnik pozwalający odczytać zakres "martwego" obrotu) służy do pomiaru luzu sumarycznego na kierownicy. Luz sumaryczny to łączna wielkość ruchu kierownicy, przy którym koła jeszcze nie reagują w sposób jednoznaczny. Wynika to z luzów w elementach układu kierowniczego, np. w przekładni kierowniczej oraz w połączeniach przegubowych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "kąta pochylenia kół" – pochylenie (camber) jest parametrem geometrii zawieszenia i mierzy się je urządzeniami do geometrii kół lub przyrządami kątowymi mocowanymi do koła/piasty. Taki pomiar dotyczy ustawienia koła względem pionu, a nie ruchu kierownicy.
  • "oporów ruchu koła kierownicy" – opory ruchu dotyczą tego, jaką siłę lub moment trzeba przyłożyć, aby obracać kierownicą. To inny rodzaj diagnostyki (tarcie, zatarcia, zbyt duże opory w przekładni/układzie wspomagania), a nie ocena luzów.
  • "zbieżności kół" – zbieżność (toe) również jest parametrem geometrii ustawienia kół i wymaga przyrządów do ustawiania/wyznaczania geometrii. Nie jest mierzona przez przyrząd dedykowany do odczytu luzu na obwodzie kierownicy.

W praktyce rolniczej kontrola luzu na kierownicy ma znaczenie dla bezpieczeństwa: nadmierne luzy pogarszają precyzję prowadzenia, zwiększają zmęczenie operatora oraz mogą sygnalizować zużycie elementów, które wymagają regulacji lub wymiany. Na egzaminie warto zapamiętać, że narzędzia "przy kierownicy" zwykle odnoszą się do luzu lub zakresu obrotu, a narzędzia "przy kołach" – do geometrii (zbieżność/pochylenie).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest luz sumaryczny na kierownicy?
Luz sumaryczny to łączny "martwy" zakres obrotu kierownicy, przy którym koła nie zmieniają wyraźnie kierunku. Wynika z luzów w przekładni i połączeniach układu kierowniczego. Zbyt duży luz pogarsza sterowność i jest sygnałem zużycia elementów.
Jak rozpoznać przyrząd do pomiaru luzu na kierownicy na zdjęciu?
Najczęściej jest to przyrząd przykładany do kierownicy lub jej obręczy, z podziałką/indeksem wskazującym zakres obrotu. Kluczowa cecha: odnosi się do ruchu kierownicy, a nie do ustawienia koła. Na ilustracjach bywa pokazany podczas skręcania kierownicą w lewo/prawo.
Dlaczego pomiar zbieżności kół to nie to samo co pomiar luzu na kierownicy?
Zbieżność jest parametrem geometrii kół (ustawieniem kół względem osi pojazdu), a luz na kierownicy opisuje luzy w układzie kierowniczym. Zbieżność mierzy się przy kołach (urządzenia do geometrii), a luz – przy kierownicy/na mechanizmie kierowniczym.
Jakie objawy w pracy ciągnika mogą wskazywać na zbyt duży luz na kierownicy?
Typowe objawy to "pływanie" po drodze, opóźniona reakcja na ruch kierownicą, konieczność częstych korekt toru jazdy oraz mniejsza precyzja manewrowania. W polu może to utrudniać utrzymanie linii przejazdu i zwiększać zmęczenie operatora.
Czy opory ruchu kierownicy mierzy się tym samym przyrządem co luz?
Nie. Opory ruchu dotyczą siły/momentu potrzebnego do obrotu kierownicą (tarcie, zatarcia, problem ze wspomaganiem), a luz dotyczy "martwego" obrotu bez reakcji kół. W zadaniach egzaminacyjnych przyrządy do luzu zwykle pokazują zakres ruchu, a nie wartość siły.
Kiedy w eksploatacji maszyn rolniczych warto sprawdzić luz na kierownicy?
Warto to zrobić okresowo w ramach obsługi technicznej, po zauważeniu pogorszenia prowadzenia oraz po naprawach elementów układu kierowniczego. Kontrola jest też sensowna przed intensywnym sezonem prac polowych i przed dłuższymi przejazdami po drogach.
Jakie elementy układu kierowniczego najczęściej powodują powstawanie luzów?
Najczęściej są to zużyte przeguby i końcówki drążków, luzy w przekładni kierowniczej, poluzowane połączenia, a także zużycie elementów mocowań. Przyczyna może być jedna lub kilka naraz, dlatego wynik pomiaru luzu jest sygnałem do dalszej diagnostyki.
Jak odróżnić pytanie o geometrię kół od pytania o układ kierowniczy na egzaminie?
Geometria kół to zwykle słowa: zbieżność, pochylenie, wyprzedzenie sworznia, ustawienie osi. Układ kierowniczy to: luz na kierownicy, przekładnia, drążki, reakcja kół na obrót kierownicy. Dodatkowo ilustracje "przy kole" sugerują geometrię, a "przy kierownicy" – luz/sterowanie.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w takich pytaniach z rysunkiem?
Najczęstszy błąd to wybór "zbieżności", bo kojarzy się z diagnostyką podwozia. Drugi błąd to utożsamianie oporów z luzem (bo oba dotyczą kierownicy). Warto zawsze sprawdzić, czy przyrząd mierzy zakres ruchu czy siłę, oraz gdzie jest przykładany.
Jak przygotować się do pytań ROL.2 o narzędzia pomiarowe w pojazdach i maszynach?
Najlepiej uczyć się przez skojarzenia: narzędzie + miejsce użycia + mierzona wielkość. Oglądaj ilustracje przyrządów (kierownica, koło, oś), porównuj do czego służą w praktyce i trenuj szybkie rozpoznawanie. Pomaga też lista: geometria kół vs diagnostyka luzów i połączeń.
info

Około 64% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Pomiar luzu sumarycznego na kierownicy dotyczy łącznego "martwego" ruchu kierownicy wynikającego z luzów w przekładni i połączeniach układu kierowniczego."

Materiały:

  • Podręczniki/rozdziały o budowie i diagnostyce układu kierowniczego pojazdów oraz ciągników
  • Instrukcje obsługi i instrukcje serwisowe producentów ciągników (procedury kontroli luzów)
  • Materiały szkolne z diagnostyki podwozia i mechanizmów jezdnych (w tym geometria kół)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego