Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2014



PYTANIE NR 35.
Przyrząd przedstawiony na rysunku to
Ilustracja przedstawia katatermometr, który jest przyrządem używanym do pomiaru temperatury i wilgotności powietrza,
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Katatermometr to specjalistyczny przyrząd stosowany do oceny warunków cieplnych mikroklimatu (związanych z oddawaniem ciepła), wykorzystywany m.in. w ocenie środowiska pracy. Psychrometr służy do wilgotności, anemometr do prędkości powietrza, a zwykły termometr tylko do temperatury.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznanie przyrządu na rysunku wymaga odróżnienia nazw i zastosowań podstawowych urządzeń używanych w pomiarach mikroklimatu, istotnych także w środowisku podziemnym.

Katatermometr jest przyrządem związanym z oceną warunków cieplnych w otoczeniu człowieka (praktycznie: z tym, jak szybko organizm może oddawać ciepło do otoczenia). W zadaniach egzaminacyjnych bywa identyfikowany po charakterystycznej budowie odróżniającej go od typowych termometrów technicznych.

Pozostałe nazwy w odpowiedziach odnoszą się do innych wielkości mierzonych w mikroklimacie:

  • Psychrometr kojarzy się z pomiarem wilgotności powietrza (zestaw dwóch termometrów i zależność od parowania), więc jego wybór wynika często z automatycznego skojarzenia "mikroklimat = wilgotność".
  • Anemometr służy do pomiaru prędkości ruchu powietrza, więc pasuje do oceny wentylacji, ale nie do identyfikacji przyrządu przeznaczonego do oceny obciążenia cieplnego.
  • Termometr to przyrząd ogólny, a ta odpowiedź bywa wybierana przez osoby, które rozpoznają jedynie, że "coś mierzy temperaturę", bez odróżnienia przyrządów specjalistycznych.

Na egzaminie warto najpierw ustalić: jaką wielkość mierzy przyrząd i czy jest to przyrząd ogólny czy specjalistyczny. Takie podejście ogranicza ryzyko wyboru odpowiedzi "najbardziej znanej" zamiast poprawnej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest katatermometr i do czego służy?
Katatermometr to specjalistyczny przyrząd używany w ocenie warunków cieplnych mikroklimatu, czyli w praktyce tego, jak otoczenie wpływa na oddawanie ciepła przez człowieka. Stosuje się go w analizach higieny pracy, gdy sama temperatura nie opisuje w pełni obciążenia cieplnego.
Jak odróżnić katatermometr od zwykłego termometru na rysunku?
Kluczowe jest szukanie cech "specjalistycznych", a nie tylko skali temperatury. Zwykły termometr bywa bardzo prosty konstrukcyjnie, natomiast katatermometr w zadaniach jest zwykle przedstawiany jako przyrząd przeznaczony do oceny warunków cieplnych, nie tylko do odczytu temperatury.
Dlaczego psychrometr nie jest przyrządem do pomiaru prędkości powietrza?
Psychrometr wiąże się z wilgotnością powietrza i wykorzystuje zjawisko parowania (różnice wskazań termometrów). Do prędkości ruchu powietrza służy anemometr. Mylenie tych przyrządów wynika często z ogólnego skojarzenia "mikroklimat", bez rozdzielenia mierzonych wielkości.
Co mierzy anemometr w kopalni podziemnej?
Anemometr służy do pomiaru prędkości przepływu powietrza, co jest kluczowe w ocenie skuteczności wentylacji wyrobisk. Taki pomiar wspiera praktyczne decyzje dotyczące przewietrzania, ale sam anemometr nie jest przyrządem do oceny obciążenia cieplnego w sensie oddawania ciepła.
Jakie parametry mikroklimatu najczęściej kontroluje się pod ziemią?
W praktyce monitoruje się głównie temperaturę, wilgotność i ruch powietrza, bo wpływają na bezpieczeństwo i komfort pracy. Do każdego parametru dobiera się inny przyrząd: termometr (temperatura), psychrometr (wilgotność), anemometr (ruch powietrza), a przy ocenie warunków cieplnych mogą pojawić się przyrządy specjalistyczne.
Czy odpowiedź "termometr" może być pułapką w takich pytaniach?
Tak, bo "termometr" jest pojęciem bardzo ogólnym i łatwo je wybrać z przyzwyczajenia. W pytaniach zawodowych często chodzi o rozpoznanie konkretnego typu przyrządu (np. katatermometru), który jest związany z oceną warunków cieplnych, a nie tylko z prostym odczytem temperatury.
Jakie są typowe błędy uczniów przy rozpoznawaniu przyrządów mikroklimatu?
Najczęstsze błędy to wybór najbardziej znanej nazwy (np. termometr), automatyczne skojarzenie wilgotności z każdym "przyrządem z termometrem" albo przeniesienie skojarzeń z wentylacją (anemometr) bez sprawdzenia, co faktycznie przedstawia rysunek. Pomaga metoda: "jaka wielkość jest mierzona?".
Kiedy w praktyce górniczej wykonuje się pomiary mikroklimatu?
Pomiary wykonuje się m.in. przy ocenie warunków pracy w rejonach o podwyższonej temperaturze, przy zmianach w wentylacji, po przebudowie wyrobisk lub przy zgłoszeniach pogorszenia warunków przez załogę. Celem jest potwierdzenie, czy parametry środowiska pracy są kontrolowane i bezpieczne.
Jak przygotować się do rozpoznawania przyrządów na egzaminie zawodowym?
Najlepiej uczyć się zestawami: nazwa → mierzona wielkość → wygląd. Pomagają zdjęcia z opisami oraz krótkie fiszki porównujące podobne przyrządy (psychrometr vs anemometr vs termometr). Warto też ćwiczyć na rysunkach z arkuszy, gdzie detale konstrukcji są kluczowe.
Dlaczego sama temperatura nie zawsze wystarcza do oceny warunków pracy?
Bo odczuwanie i obciążenie cieplne zależy również od wilgotności i ruchu powietrza (wpływ na parowanie potu i oddawanie ciepła). Dlatego w ocenie mikroklimatu stosuje się różne przyrządy i wskaźniki, a zadania egzaminacyjne sprawdzają, czy umiesz dobrać właściwe narzędzie do celu pomiaru.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 48% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Katatermometr to specjalistyczny przyrząd stosowany do oceny warunków cieplnych mikroklimatu (związanych z oddawaniem ciepła), wykorzystywany m.in. w ocenie środowiska pracy."

Materiały:

  • Materiały szkolne i instrukcje zakładowe dotyczące pomiarów mikroklimatu w wyrobiskach
  • Podręczniki i skrypty z wentylacji kopalń oraz higieny pracy w górnictwie
  • Karty katalogowe/przeglądy przyrządów do pomiaru temperatury, wilgotności i ruchu powietrza stosowanych w górnictwie
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego