KWALIFIKACJA OGR2 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 30.
Roślinami polecanymi do nasadzeń w dużych miastach, ze względu na dużą odporność na zanieczyszczenie powietrza są
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Jarząb szwedzki i dereń biały są często wskazywane jako rośliny dobrze znoszące warunki miejskie: podwyższone zapylenie i zanieczyszczenia oraz okresowe przesuszenie. Pozostałe propozycje zawierają gatunki, które w nasadzeniach przyulicznych częściej reagują osłabieniem lub uszkodzeniami na stres środowiskowy.

Pełne wyjaśnienie:

W dużych miastach rośliny rosną w warunkach silnego stresu środowiskowego. Oprócz samych zanieczyszczeń powietrza (pyły, spaliny) typowe są także: przesuszenie podłoża, ubita i słabiej napowietrzona gleba, wyższa temperatura (miejska wyspa ciepła), a zimą często również zasolenie w rejonie dróg. Dlatego do nasadzeń miejskich preferuje się gatunki o wysokiej tolerancji na te czynniki.

Odpowiedź "jarząb szwedzki i dereń biały" jest poprawna, ponieważ są to rośliny często dobierane do zieleni miejskiej jako względnie odporne i mało wymagające w porównaniu z wieloma gatunkami wrażliwszymi. W praktyce oznacza to mniejsze ryzyko osłabienia wzrostu, przedwczesnego zrzucania liści, zasychania pędów oraz gorszego znoszenia przyulicznych stanowisk.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są mniej trafne w tym ujęciu?

  • "świerk Conica i modrzew" – w zestawie znajdują się gatunki, które w warunkach miejskich (zwłaszcza przy ulicach) mogą gorzej reagować na przesuszenie, zasolenie i zanieczyszczenia; dodatkowo formy karłowe iglaków bywają bardziej wrażliwe na stres i wymagają stabilniejszych warunków stanowiskowych.
  • "klon jawor i świerk pospolity" – to połączenie miesza gatunek liściasty z iglastym; w praktyce nasadzeń miejskich ocena przydatności zależy od konkretnego stanowiska, a świerk pospolity bywa problematyczny w silnie zurbanizowanych miejscach (susza, zasolenie, zanieczyszczenia).
  • "jodła koreańska i kosodrzewina" – są to rośliny częściej kojarzone z nasadzeniami ozdobnymi w warunkach bardziej ogrodowych lub parkowych; w trudnych warunkach ulicznych mogą wymagać lepszej jakości stanowiska, a więc nie są typową pierwszą rekomendacją do "dużych miast" rozumianych jako intensywnie obciążone środowisko.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "duże miasta" i "odporność na zanieczyszczenie powietrza", warto myśleć szerzej o odporności na stres miejski. Zwykle wygrywają gatunki tolerancyjne i elastyczne siedliskowo, a przegrywają te, które wymagają stałej wilgotności, żyznej gleby lub osłoniętego stanowiska.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To zdolność roślin do wzrostu mimo pyłów i gazów z ruchu ulicznego. W praktyce ocenia się m.in. czy liście/igły nie ulegają łatwo uszkodzeniom, czy roślina nie zamiera i czy utrzymuje przyrosty. Często idzie to w parze z tolerancją na suszę i ubogą glebę.
Najczęściej to przesuszenie, ubita i słabo napowietrzona gleba, zasolenie zimą przy drogach, niedobory składników pokarmowych oraz przegrzewanie podłoża. Dlatego sama "odporność na powietrze" rzadko wystarcza jako jedyne kryterium doboru gatunku.
W pasie drogowym jest mniej miejsca na korzenie, gleba bywa zniszczona i przesuszona, a zimą pojawia się sól. Do tego dochodzą zanieczyszczenia i uszkodzenia mechaniczne. Park ma zwykle lepsze warunki wodne i glebowe, więc można tam sadzić gatunki bardziej wymagające.
To krzew, który wyróżnia się pędami (często intensywnie zabarwionymi zimą) oraz liśćmi ustawionymi naprzeciwlegle. W nasadzeniach bywa sadzony w grupach, tworząc plamy krzewów. Na egzaminie ważniejsze jest skojarzenie go z krzewami tolerancyjnymi niż szczegóły odmian.
Częsty błąd to wybór iglaków "bo są odporne", bez rozróżnienia, że część iglastych źle znosi suszę i zasolenie. Drugi błąd to mylenie odporności na mróz z odpornością na warunki miejskie. Warto analizować, jaki typ stresu jest w pytaniu.
Nie ma jednej reguły. Liczy się tolerancja konkretnego gatunku na stres miejski i warunki stanowiska (wilgotność, zasolenie, ekspozycja). W silnie trudnych miejscach często wybiera się gatunki elastyczne siedliskowo, a nie "z zasady" liściaste lub iglaste.
Gdy nasadzenia są w pobliżu jezdni, parkingów i chodników odśnieżanych solą. Wtedy nawet gatunki odporne na zanieczyszczenia powietrza mogą słabiej rosnąć, jeśli nie tolerują soli w glebie. W praktyce dobiera się gatunki tolerancyjne i planuje ochronę gleby (np. ściółkowanie).
Najczęściej: małe wymagania glebowe, odporność na okresową suszę, dobra regeneracja po cięciu/uszkodzeniach oraz stabilne zdrowie przy zapyleniu. Pomaga też zdolność do utrzymania liści i przyrostów mimo stresu. Na egzaminie warto łączyć gatunek z jego "typowym zastosowaniem".
Listy rekomendowanych gatunków mogą zmieniać się wraz z nowymi obserwacjami (np. choroby, szkodniki, susze), dostępnością odmian i zmianą standardów utrzymania zieleni. Dlatego w nauce warto rozumieć mechanizm doboru (tolerancja na stres), a nie tylko zapamiętywać krótkie listy.
Ucz się parami: gatunek + kluczowa cecha (np. tolerancja na suszę, zasolenie, cięcie). Ćwicz na przykładach stanowisk (ulica, skwer, park) i dopasuj rośliny do warunków. Dobre są fiszki z nazwami polskimi i krótkim opisem zastosowania.
info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że jarząb szwedzki i dereń biały są często wskazywane jako rośliny dobrze znoszące warunki miejskie: podwyższone zapylenie i zanieczyszczenia oraz okresowe przesuszenie.

Materiały:

  • Podręczniki i atlasy dendrologiczne do rozpoznawania gatunków drzew i krzewów
  • Materiały szkolne z zakresu urządzania terenów zieleni i doboru roślin do siedliska
  • Katalogi roślin szkółkarskich (opisy tolerancji na warunki miejskie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego