KWALIFIKACJA MEC3 + MEC5 + MEC8 + MEC9 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 39.
Rowek pod wpust pryzmatyczny na wale należy wykonać przy użyciu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rowek pod wpust pryzmatyczny na wale wykonuje się typowo operacją frezowania, bo pozwala ona wytworzyć wzdłużny rowek o wymaganej szerokości i głębokości.
Tokarka służy głównie do kształtowania powierzchni obrotowych, wiertarka do otworów, a dłutownica nie jest standardowym wyborem dla takiego rowka na wale.

Pełne wyjaśnienie:

Rowek pod wpust pryzmatyczny na wale jest wzdłużnym rowkiem o określonej szerokości i głębokości, którego zadaniem jest współpraca z wpustem i przeniesienie momentu obrotowego między wałem a piastą (np. kołem pasowym, zębatką, sprzęgłem).

Dlaczego frezarka?
W praktyce produkcyjnej najczęściej wykonuje się taki rowek przez frezowanie (na frezarce konwencjonalnej lub CNC). Frezowanie pozwala kontrolować:

  • szerokość rowka (dobór frezu o odpowiedniej szerokości),
  • głębokość rowka (ustawienie zagłębienia narzędzia),
  • położenie rowka względem osi wału i baz technologicznych.

Dzięki temu uzyskuje się rowek o geometrii wymaganej dla połączenia wpustowego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Tokarka – jest przeznaczona głównie do toczenia, czyli obróbki powierzchni obrotowych (walcowych, stożkowych, czołowych). Wykonanie wzdłużnego rowka wpustowego nie jest jej podstawową operacją; w typowym ujęciu egzaminacyjnym dobór obrabiarki wskazuje na frezarkę.
  • Wiertarka – służy przede wszystkim do wykonywania i obróbki otworów (wiercenie, pogłębianie, rozwiercanie). Rowek wpustowy nie jest otworem, więc wiertarka nie jest właściwą obrabiarką do tej operacji.
  • Dłutownica – wykonuje rowki i kształty przez dłutowanie (ruch posuwisto-zwrotny narzędzia), ale nie jest standardowym pierwszym wyborem dla rowka wpustowego na wale w typowej technologii warsztatowej omawianej na poziomie kwalifikacji operatora obrabiarek; pytanie wprost kieruje do najczęściej stosowanej obrabiarki, czyli frezarki.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "rowek wpustowy na wale", najczęściej oczekiwaną odpowiedzią jest obrabiarka realizująca frezowanie rowków, czyli frezarka.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wzdłużne wybranie (kanał) wykonane w wale, w którym osadza się wpust pryzmatyczny. Razem z rowkiem w piaście umożliwia przeniesienie momentu obrotowego między wałem a elementem osadzonym (np. kołem pasowym).
Najczęściej dobiera się frezarkę, ponieważ frezowanie pozwala wykonać wzdłużny rowek o zadanej szerokości i głębokości, zachowując położenie rowka względem osi wału i baz technologicznych.
Tokarka służy głównie do toczenia powierzchni obrotowych (walców, stożków, czoła). Rowek wpustowy jest cechą nieobrotową i wymaga narzędzia pracującego poprzecznie do obrotu detalu, dlatego w doborze obrabiarki wskazuje się frezarkę.
Nie. Wiertarka jest przeznaczona przede wszystkim do wykonywania otworów. Rowek wpustowy to wybranie o określonej szerokości i głębokości na powierzchni wału, a nie otwór, więc standardowo wykonuje się go frezowaniem.
Dłutowanie spotyka się, gdy technologia lub wyposażenie zakładu preferuje obróbkę narzędziem posuwisto-zwrotnym (np. pewne rowki wewnętrzne). W pytaniach egzaminacyjnych o rowek wpustowy na wale najczęściej oczekuje się jednak wskazania frezarki.
Krytyczne są: szerokość (dopasowanie do wpustu), głębokość (osadzenie wpustu), oraz położenie rowka względem baz (aby element na wale był ustawiony prawidłowo). Te cechy łatwo kontrolować w operacji frezowania.
Częsty błąd to skojarzenie "wał = tokarka" i wybór tokarki bez analizy, że pytanie dotyczy wykonania rowka. Inny błąd to kojarzenie rowka z otworem i wybór wiertarki. Pomaga pamiętać: rowek wpustowy na zewnątrz wału to zwykle frezowanie.
Jeśli cecha ma postać rowka, płaszczyzny, wpustu, kanału lub innego kształtu nieosiowo-symetrycznego na powierzchni wału, to zwykle jest to zakres frezowania. Toczenie dotyczy głównie kształtów obrotowych (średnice, stożki, czoła).
Typowo stosuje się frez o szerokości odpowiadającej wymaganej szerokości rowka (np. frez tarczowy lub palcowy – zależnie od technologii i dostępu). W doborze egzaminacyjnym kluczowe jest wskazanie obrabiarki: frezarki.
Warto uczyć się par: operacja → obrabiarka (np. toczenie → tokarka, frezowanie rowków → frezarka, wiercenie → wiertarka). Pomaga też analiza kształtu: elementy obrotowe zwykle to toczenie, a rowki/płaszczyzny na wałach często wymagają frezowania.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 64% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Brak możliwości weryfikacji źródła - wiedza ogólna z dziedziny obróbki skrawaniem (frezowanie rowków wpustowych)
  • Instrukcje stanowiskowe i DTR obrabiarek w zakładzie (frezarki uniwersalne/CNC) – rozdziały o frezowaniu rowków
  • Podręczniki szkolne i skrypty z technologii mechanicznej dotyczące połączeń wpustowych i obróbki rowków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego