KWALIFIKACJA ELE2 - TEST WIEDZY NR 5

PYTANIE NR 39.
Rozważ obwód trójfazowy, w którym faza L1 ma napięcie 230V, faza L2 ma napięcie 230V, a faza L3 ma napięcie 230V. Wszystkie fazy są przesunięte o 120 stopni. Jaki jest moduł napięcia międzyfazowego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W symetrycznym układzie trójfazowym napięcie międzyfazowe jest większe od fazowego i wynosi ULL=√3·ULN. Dla ULN=230 V otrzymujemy √3·230 ≈ 1,732·230 ≈ 398 V, co w praktyce zaokrągla się do 400 V.

Pełne wyjaśnienie:

W układzie trójfazowym symetrycznym trzy napięcia fazowe mają jednakowe wartości skuteczne i są przesunięte w fazie o 120°. To przesunięcie jest kluczowe: napięcia nie sumują się arytmetycznie, tylko wektorowo (fazory).

Napięcie fazowe (typowo oznaczane jako ULN) to napięcie między przewodem fazowym a przewodem neutralnym. W zadaniu podano 230 V dla L1, L2 i L3, co odpowiada typowej wartości ULN.

Napięcie międzyfazowe (ULL) to napięcie między dwiema fazami, np. L1–L2. W symetrycznej sieci trójfazowej zachodzi zależność:

ULL = √3 · ULN

Podstawiamy:

ULL = √3 · 230 V ≈ 1,732 · 230 V ≈ 398 V

W praktyce eksploatacyjnej i w zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się wartość znamionową 400 V.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 230 V – to napięcie fazowe (L–N), nie międzyfazowe (L–L). Ten wybór wynika zwykle z pomylenia pojęć.
  • 460 V – wartość zbyt duża jak na √3·230; mogłaby wynikać z błędnego przybliżenia √3 albo pomylenia napięć znamionowych w innych systemach.
  • 690 V – to typowa wartość spotykana w niektórych instalacjach przemysłowych jako napięcie międzyfazowe przy innym poziomie napięcia fazowego; tutaj nie wynika z danych i zwykle jest skutkiem "strzału" lub skojarzenia z innym standardem.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści widzisz 230 V na fazie i 120° przesunięcia, to najczęściej chodzi o klasyczne przejście 230/400 V, czyli mnożenie przez √3.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Napięcie międzyfazowe to napięcie mierzone pomiędzy dwoma przewodami fazowymi, np. L1–L2. W typowej sieci niskiego napięcia przy 230 V fazowym (L–N) napięcie międzyfazowe (L–L) ma wartość około 400 V.
Dla układu trójfazowego symetrycznego stosuje się zależność ULL=√3·ULN. Jeśli ULN=230 V, to ULL≈1,732·230 V≈398 V, czyli w zaokrągleniu przyjmuje się 400 V.
Bo napięcia fazowe są przesunięte o 120°, więc nie sumują się arytmetycznie, tylko wektorowo. Różnica dwóch wektorów o tej samej długości i kącie 120° daje wynik √3 razy większy od napięcia fazowego.
W sieci oznaczanej jako 230/400 V napięcie międzyfazowe L1–L2 ma wartość znamionową około 400 V. Natomiast napięcie fazowe L–N wynosi 230 V. Odchylenia mogą wynikać z tolerancji i obciążenia.
Nie. 400 V dotyczy pomiaru między fazami (L–L). Każda faza względem przewodu neutralnego (L–N) ma około 230 V. Pomylenie tych pojęć to częsty błąd na egzaminach.
Gdy sprawdza się zasilanie urządzeń trójfazowych (np. napędów, wentylatorów, sprężarek) lub poprawność pracy rozdzielnicy. Pomiar L–L pomaga wykryć brak fazy i asymetrię, co jest ważne także przy instalacjach gazowych z automatyką.
Najczęściej używa się multimetru lub woltomierza z odpowiednim zakresem AC. Dla bezpieczeństwa trzeba dobrać kategorię pomiarową i procedurę pracy. Pomiary wykonuje się osobno: L–N (230 V) i L–L (ok. 400 V).
Informacja o 120° wskazuje, że układ jest trójfazowy symetryczny. To pozwala zastosować standardową zależność √3 między napięciem fazowym i międzyfazowym. Bez tego założenia (np. przy asymetrii) prosty wzór mógłby nie obowiązywać.
Najczęstsze są: mylenie L–N z L–L, ignorowanie przesunięcia 120°, błędne przybliżenie √3 oraz wybór odpowiedzi "z pamięci" bez sprawdzenia, czy 230 V w treści to na pewno napięcie fazowe. Pomaga zapis: ULL=√3·ULN.
Warto opanować definicje: napięcie fazowe i międzyfazowe, umieć użyć wzoru √3 oraz rozpoznawać oznaczenia L1, L2, L3, N. Dobrą metodą jest przećwiczenie kilku zadań z obliczeniami i interpretacją pomiarów w rozdzielnicy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 69% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "W symetrycznym układzie trójfazowym napięcie międzyfazowe jest większe od fazowego i wynosi ULL=√3·ULN."

Źródła:

  • Wikipedia: Three-phase electric power — https://en.wikipedia.org/wiki/Three-phase_electric_power (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia: Mains electricity by country (Europe/Poland nominal 230 V, 400 V) — https://en.wikipedia.org/wiki/Mains_electricity_by_country (dostęp: 2026-03-01)
  • IEC 60038: Standard Voltages (informacja o poziomach napięć 230/400 V) — https://webstore.iec.ch/en/publication/5716 (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik do elektrotechniki zawodowej: sieci jednofazowe i trójfazowe (dział o napięciach fazowych i międzyfazowych)
  • Materiały szkolne/CKZ dotyczące pomiarów elektrycznych i BHP przy urządzeniach elektrycznych
  • Karty katalogowe urządzeń trójfazowych (informacje: 3~400 V, 50 Hz) i interpretacja oznaczeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego