KWALIFIKACJA ELE2 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 39.
Rozważ obwód z poniższą tabelą zawierającą napięcia i natężenia prądu dla trzech rezystorów:
Rezystor Napięcie (V) Natężenie (A)
R1 6 2
R2 9 3
R3 12 4
Który rezystor ma największy opór?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby porównać opór rezystorów, stosuje się prawo Ohma: R = U/I. Dla R1: 6/2 = 3 Ω, dla R2: 9/3 = 3 Ω, dla R3: 12/4 = 3 Ω. Każdy rezystor ma więc taki sam opór, mimo że napięcia i prądy są różne.

Pełne wyjaśnienie:

Opór elektryczny rezystora wyznacza się z prawa Ohma, które dla elementu rezystancyjnego ma postać: R = U / I, gdzie U to napięcie w woltach, a I to natężenie prądu w amperach. Dopiero iloraz tych dwóch wielkości mówi o oporze w omach (Ω).

Liczymy opór każdego rezystora na podstawie danych z tabeli:

  • Dla danych 6 V i 2 A: R = 6/2 = 3 Ω.
  • Dla danych 9 V i 3 A: R = 9/3 = 3 Ω.
  • Dla danych 12 V i 4 A: R = 12/4 = 3 Ω.

Wynik jest identyczny dla wszystkich trzech przypadków, więc poprawne jest stwierdzenie "Wszystkie mają taki sam opór".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują? Wskazanie pojedynczego rezystora (np. "R3") byłoby uzasadnione tylko wtedy, gdyby jego iloraz U/I był większy niż pozostałe. Tutaj wartości napięcia i natężenia rosną proporcjonalnie (6→9→12 oraz 2→3→4), więc opór pozostaje stały. To częsty "haczyk" w zadaniach: większe napięcie nie oznacza większego oporu, jeśli jednocześnie rośnie prąd.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w tabeli widzisz pary (U, I), zawsze porównuj ilorazy (U/I), a nie same napięcia albo same prądy. Jeśli ilorazy są równe, opory są równe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opór (rezystancja) to miara tego, jak bardzo element ogranicza przepływ prądu. Definiuje się go jako stosunek napięcia do natężenia: R = U/I. Jednostką oporu jest om (Ω).
Użyj prawa Ohma: R = U/I. Podstaw napięcie w woltach (V) i natężenie w amperach (A), a wynik otrzymasz w omach (Ω). Potem możesz porównać obliczone wartości dla kilku elementów.
Bo opór zależy od relacji między napięciem i prądem, a nie od samego napięcia. Jeśli wraz ze wzrostem napięcia rośnie proporcjonalnie prąd, iloraz U/I pozostaje stały, czyli opór się nie zmienia.
Napięcie ma jednostkę wolt (V), natężenie prądu amper (A), a opór om (Ω). W zadaniach tabelarycznych zawsze sprawdź, czy wartości są w tych samych jednostkach przed obliczeniem R = U/I.
Czasem tak, gdy widać prostą proporcję: jeśli napięcie i prąd rosną w tym samym stosunku, opór jest taki sam. Na egzaminie bezpieczniej jest jednak policzyć U/I dla każdej pary danych, bo to eliminuje pomyłki.
Najczęściej uczniowie wybierają element z największym napięciem albo z najmniejszym prądem, zamiast porównać iloraz U/I. Drugim błędem jest porównywanie różnic (np. 12−6) zamiast proporcji, co nie mówi nic o rezystancji.
W instalacjach i urządzeniach towarzyszących (np. detektory gazu, sterowanie elektrozaworami, sygnalizatory) pojawiają się obwody elektryczne. Prawo Ohma pomaga interpretować pomiary multimetrem i ocenić, czy elementy w obwodzie mają właściwe parametry.
Ustaw multimetr na pomiar rezystancji (Ω), odłącz zasilanie i najlepiej odizoluj element od reszty obwodu (aby nie mierzyć "równolegle" innych gałęzi). Przyłóż sondy do końcówek elementu i odczytaj wynik, porównując go z oczekiwaną wartością.
Nie. Dla stałego oporu prąd zależy od napięcia: I = U/R. Ten sam rezystor przy większym napięciu pobierze większy prąd. Dlatego w tabelach mogą być różne prądy dla elementów o tej samej rezystancji.
Sprawdź, czy pary (U, I) są proporcjonalne, np. gdy napięcie rośnie 6→9→12, a prąd 2→3→4 w tym samym "tempie" (dzielenie przez ten sam współczynnik). Wtedy U/I jest stałe, czyli opór jest jednakowy.
info

Około 82% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Aby porównać opór rezystorów, stosuje się prawo Ohma: R = U/I."

Źródła:

  • Halliday, Resnick, Walker, "Podstawy fizyki", tom: Elektryczność i magnetyzm, rozdział o prawie Ohma (R = U/I) – wydania polskie PWN (konkretna numeracja stron zależna od wydania).
  • H. Markiewicz, "Instalacje elektryczne", rozdział: podstawowe wielkości elektryczne i prawo Ohma, Wydawnictwo Naukowe PWN (numeracja stron zależna od wydania).

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw elektrotechniki: dział "Prawo Ohma i rezystancja".
  • Instrukcje użytkowania multimetru (pomiar napięcia, natężenia i rezystancji).
  • Zadania rachunkowe z obwodów DC (porównywanie rezystancji z tabel U i I).

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego