KWALIFIKACJA SPO4 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 3.
Które schorzenie dziecka jest bezwzględnym przeciwwskazaniem do karmienia mlekiem matki?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Galaktozemia (zwłaszcza klasyczna) jest bezwzględnym przeciwwskazaniem do karmienia mlekiem matki, bo zawarta w nim laktoza dostarcza galaktozy, której dziecko nie potrafi prawidłowo metabolizować. Pozostałe stany (wada serca, gruźlica, rozszczep wargi) nie stanowią typowego bezwzględnego przeciwwskazania po stronie dziecka.

Pełne wyjaśnienie:

Bezwzględne przeciwwskazanie oznacza sytuację, w której nie wolno karmić dziecka mlekiem matki, ponieważ niesie to istotne, bezpośrednie ryzyko dla zdrowia dziecka.

Galaktozemia (w praktyce chodzi o klasyczną galaktozemię) to wrodzona choroba metaboliczna, w której organizm dziecka nie potrafi prawidłowo przetwarzać galaktozy. Mleko kobiece zawiera laktozę, która rozkłada się do glukozy i galaktozy. U dziecka z galaktozemią podaż galaktozy prowadzi do szybkiego pogorszenia stanu zdrowia, dlatego karmienie mlekiem matki jest traktowane jako przeciwwskazane.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Wada serca – sama w sobie nie jest automatycznym, bezwzględnym przeciwwskazaniem do karmienia piersią. U wielu dzieci z wadami serca dąży się do karmienia mlekiem kobiecym; kluczowe bywa dostosowanie techniki karmienia i monitorowanie wydolności.
  • Gruźlica – w kontekście karmienia piersią częściej rozważa się stan zdrowia i zakaźność matki oraz zasady postępowania ograniczające transmisję. To nie jest typowe bezwzględne przeciwwskazanie "po stronie dziecka" do samego mleka kobiecego.
  • Rozszczep wargi – jest trudnością techniczną w karmieniu (ssanie, uchwycenie piersi), ale nie oznacza, że mleko matki jest szkodliwe. W praktyce stosuje się wsparcie laktacyjne, pozycje, a czasem karmienie odciągniętym mlekiem.

W nauce do egzaminu warto zapamiętać, że bezwzględne przeciwwskazania po stronie dziecka są nieliczne i dotyczą głównie specyficznych zaburzeń metabolizmu składników mleka.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Galaktozemia to wrodzone zaburzenie metabolizmu galaktozy. Mleko kobiece zawiera laktozę, która po trawieniu dostarcza galaktozy. U dziecka z klasyczną galaktozemią jej podaż może szybko szkodzić, dlatego karmienie mlekiem matki traktuje się jako przeciwwskazane.
Najczęściej w pytaniach egzaminacyjnych wskazuje się rzadkie wrodzone choroby metaboliczne związane z nietolerancją składników mleka, szczególnie klasyczną galaktozemię. Większość innych schorzeń to raczej trudności w karmieniu lub przeciwwskazania czasowe, a nie "bezwzględne".
Nie. Wada serca może powodować męczliwość i problemy z efektywnym ssaniem, ale sama diagnoza nie oznacza automatycznego zakazu. Często potrzebne są modyfikacje sposobu karmienia, krótsze sesje, wsparcie laktacyjne lub podawanie odciągniętego mleka.
Nie jest to przeciwwskazanie do samego mleka matki. Rozszczep wargi może utrudniać uchwycenie piersi i wytworzenie podciśnienia, więc problemem bywa technika karmienia. W praktyce stosuje się pozycje ułatwiające karmienie oraz wsparcie specjalisty, a czasem odciąganie pokarmu.
Bo część stanów (np. choroby zakaźne) kojarzy się z "zakazem karmienia", choć zwykle dotyczą one oceny ryzyka u matki i zasad postępowania, a nie składu mleka. Na egzaminie warto zawsze sprawdzić, czy pytanie brzmi: "schorzenie dziecka" czy "stan matki".
Przeciwwskazanie bezwzględne oznacza, że mleko matki jest dla dziecka szkodliwe z przyczyn biologicznych (np. metabolizm). Trudności w karmieniu oznaczają, że pokarm jest korzystny, ale trzeba zmienić technikę, pozycję, tempo karmienia albo podawać odciągnięte mleko.
Podejrzenie może pojawić się, gdy po rozpoczęciu karmienia mlekiem występują szybko narastające objawy złego tolerowania karmienia i pogorszenie stanu dziecka. Opiekunka nie diagnozuje choroby, ale powinna traktować takie objawy jako sygnał do pilnego kontaktu z lekarzem.
Decyzję o żywieniu podejmuje lekarz, ale ogólna zasada to eliminacja składnika szkodliwego (w galaktozemii: źródeł galaktozy/laktozy) i zastosowanie odpowiedniego preparatu żywieniowego. Rola opiekunki to wspieranie rodziny w bezpiecznej organizacji karmienia zgodnie z zaleceniami.
Nie jest to prosta zasada "zawsze". W praktyce rozpatruje się przede wszystkim stan matki, zakaźność i zalecenia medyczne dotyczące kontaktu oraz leczenia. Samo hasło "gruźlica" w odpowiedziach testowych bywa pułapką, bo pytanie może dotyczyć schorzeń dziecka.
Pomaga lista: nieliczne bezwzględne przeciwwskazania po stronie dziecka (np. galaktozemia) oraz osobno: stany powodujące trudności techniczne (np. rozszczepy) i stany zależne od sytuacji klinicznej. W rozwiązaniach zawsze sprawdzaj, czy pytanie dotyczy dziecka, czy matki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Galaktozemia (zwłaszcza klasyczna) jest bezwzględnym przeciwwskazaniem do karmienia mlekiem matki, bo zawarta w nim laktoza dostarcza galaktozy, której dziecko nie potrafi prawidłowo metabolizować."

Źródła:

  • CDC (Centers for Disease Control and Prevention), "Contraindications to Breastfeeding or Feeding Expressed Breast Milk to Infants" (wymienia klasyczną galaktozemię jako przeciwwskazanie) – https://www.cdc.gov/breastfeeding-special-circumstances/hcp/contraindications/index.html - dostęp 2026-02-18
  • WHO, "Infant and young child feeding" / materiały WHO dot. karmienia piersią i sytuacji szczególnych (ogólne zasady, nieliczne przeciwwskazania) – https://www.who.int/health-topics/infant-and-young-child-feeding - dostęp 2026-02-18
  • GeneReviews, "Classic Galactosemia" (opis choroby i konieczność eliminacji galaktozy/laktozy z diety niemowlęcia) – https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/ - wyszukiwanie w GeneReviews: "Classic Galactosemia" - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały edukacyjne WHO/CDC dotyczące przeciwwskazań do karmienia piersią
  • Podręczniki z pediatrii/neonatologii (rozdziały: żywienie niemowląt, choroby metaboliczne)
  • Standardy opieki laktacyjnej i poradniki dla personelu opiekuńczego dotyczące karmienia niemowląt

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego