KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 16.
Sklep detaliczny, będący czynnym podatnikiem VAT, zakupił w hurtowni skórzane torebki po cenie brutto 184,50 zł/szt. Torebki objęte są podstawową stawką podatku VAT, a na ich sprzedaży sklep realizuje marżę detaliczną w wysokości 40% liczoną od ceny sprzedaży. Ile zapłaci klientka sklepu za skórzaną torebkę?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Marża 40% liczona od ceny sprzedaży oznacza, że koszt stanowi 60% ceny netto sprzedaży.
Najpierw liczysz cenę netto zakupu: 184,50 / 1,23 = 150,00 zł. Następnie cena netto sprzedaży: 150,00 / 0,60 = 250,00 zł. Cena brutto dla klienta: 250,00 × 1,23 = 307,50 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano cenę brutto zakupu 184,50 zł oraz informację, że towar jest objęty podstawową stawką VAT. Sklep jest czynnym podatnikiem VAT, więc do kalkulacji marży handlowej standardowo operuje się wartościami netto.

Krok 1: wyznacz cenę netto zakupu.
Jeżeli cena brutto = netto × (1 + VAT), to netto = brutto / (1 + VAT). Przy stawce 23%: 184,50 / 1,23 = 150,00 zł.

Krok 2: zastosuj marżę liczoną od ceny sprzedaży.
Marża 40% liczona od ceny sprzedaży oznacza, że marża stanowi 40% ceny sprzedaży netto, a koszt stanowi pozostałe 60% tej ceny. Zapis: koszt = 60% ceny sprzedaży netto, czyli 150,00 = 0,60 × cena_sprzedaży_netto. Stąd cena_sprzedaży_netto = 150,00 / 0,60 = 250,00 zł.

Krok 3: oblicz cenę brutto dla klienta.
Klient płaci cenę brutto: 250,00 × 1,23 = 307,50 zł.

Dlaczego pozostałe kwoty są błędne?

  • 250,00 zł to w tej kalkulacji cena netto sprzedaży (bez VAT). Jeśli ktoś wybiera tę odpowiedź, zwykle pomija doliczenie VAT dla klienta.
  • 258,30 zł odpowiada sytuacji, gdy marża/narzut został policzony niewłaściwie (np. dodanie 40% do kosztu netto i potem doliczenie VAT daje 150 × 1,40 × 1,23 = 258,30). To jednak jest narzut od kosztu, a nie marża liczona od ceny sprzedaży.
  • 210,00 zł może wynikać z błędnego liczenia 40% od ceny zakupu brutto lub z pomieszania netto i brutto; taka wartość nie spełnia warunku "marża 40% od ceny sprzedaży".

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści jest "marża liczona od ceny sprzedaży", warto od razu zapisać, że koszt = (1 − marża) × cena sprzedaży. To ogranicza ryzyko pomylenia marży z narzutem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Cenę netto wyznacza się przez podzielenie ceny brutto przez (1 + stawka VAT). Przykładowo dla 23%: netto = brutto / 1,23. To kluczowe w zadaniach z marżą, bo marże handlowe najczęściej liczy się od wartości netto.
To znaczy, że marża stanowi 40% ceny sprzedaży (zwykle netto), a koszt zakupu stanowi pozostałe 60% tej ceny. Matematycznie: koszt = 0,60 × cena sprzedaży. To nie jest to samo co "dolicz 40% do kosztu".
Marża jest liczona jako część ceny sprzedaży (np. 40% ceny sprzedaży). Narzut liczy się jako procent kosztu zakupu (np. koszt + 40%). Pomylenie tych pojęć to najczęstszy błąd w zadaniach z kalkulacji ceny.
Przy czynnym podatniku VAT VAT jest podatkiem rozliczanym z urzędem, a nie elementem "zarobku" sklepu. Dlatego marżę i rentowność liczy się na wartościach netto. Dopiero na końcu dolicza się VAT, aby dostać kwotę brutto dla klienta.
Jeśli marża = m, to koszt stanowi (1 − m) ceny sprzedaży. Zapis: koszt = (1 − m) × cena_sprzedaży. Stąd: cena_sprzedaży = koszt / (1 − m). Dla 40%: cena = koszt / 0,60.
Najczęściej od ceny netto, bo VAT jest doliczany niezależnie i nie jest częścią marży. W treści trzeba jednak czytać uważnie: jeśli nie wskazano inaczej, a pojawia się VAT i czynny podatnik, przyjmuje się kalkulację na netto, a brutto liczy na końcu.
Możesz policzyć kontrolnie udział kosztu w cenie sprzedaży netto. Przy marży 40% koszt powinien być 60% ceny sprzedaży netto. Jeśli z Twojego wyniku koszt wychodzi np. 71% albo 50%, to znaczy, że pomyliłeś marżę z narzutem lub źle przeliczyłeś VAT.
Bo wynika z prostego schematu "koszt × 1,40, a potem VAT", czyli z narzutu od kosztu. To szybkie i intuicyjne, ale niezgodne z warunkiem "marża 40% liczona od ceny sprzedaży". Na egzaminie zawsze weryfikuj, od czego liczony jest procent.
Najczęstsze to: pominięcie przeliczenia brutto→netto, pomylenie marży z narzutem, doliczanie VAT w złym miejscu (np. przed wyznaczeniem ceny sprzedaży netto), oraz błędne przekształcenie równania (dzielenie przez 1,40 zamiast przez 0,60).
Da się skrócić rachunek, ale tylko jeśli rozumiesz sens: (1) netto zakupu = brutto / 1,23, (2) netto sprzedaży = netto zakupu / 0,60, (3) brutto sprzedaży = netto sprzedaży × 1,23. W praktyce i tak warto zapisać te trzy kroki, by uniknąć pomyłki.
info

Statystycznie 31% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw rachunkowości/ekonomiki handlu (działy: cena, marża, narzut, VAT)
  • Zbiór zadań maturalnych/egzaminacyjnych z obliczeń procentowych w ekonomii
  • Materiały dydaktyczne szkoły/OKE dotyczące kalkulacji cen w handlu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego