KWALIFIKACJA SPO2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 26.
Sprzętem przeznaczonym do siadania w łóżku dla osoby leżącej jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sprzętem pomagającym osobie leżącej przejść do siadu w łóżku jest drabinka (przyłóżkowa/sznurowa), ponieważ umożliwia podciąganie się rękami. Barierka służy głównie do zabezpieczenia przed upadkiem, łatwoślizg ułatwia przesuwanie, a podnośnik wspiera transfer, nie samo siadanie.

Pełne wyjaśnienie:

W opiece nad osobą starszą ważne jest odróżnianie sprzętu do zmiany pozycji w łóżku od sprzętu zabezpieczającego oraz do transferu. Pytanie dotyczy sprzętu przeznaczonego do siadania w łóżku dla osoby leżącej, czyli takiego, który pomaga w podciągnięciu tułowia i przejściu do pozycji siedzącej.

Odpowiedź "drabinka" jest właściwa, ponieważ drabinka przyłóżkowa (często spotykana jako drabinka sznurowa mocowana do łóżka) działa jak "stopnie" dla rąk: osoba chwyta kolejne szczeble i stopniowo podciąga się, kontrolując ruch. To wspiera samodzielność, zmniejsza wysiłek opiekuna i bywa użyteczne u osób z ograniczoną siłą mięśni tułowia, które jednak potrafią aktywnie pracować rękami.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "barierka" – jej podstawową funkcją jest zwiększenie bezpieczeństwa (ochrona przed zsunięciem lub upadkiem z łóżka) oraz ewentualnie pomoc w podparciu, ale nie jest to typowy sprzęt "do siadania" rozumiany jako narzędzie do podciągania tułowia z leżenia.
  • "łatwoślizg" – to pomoc do przesuwania osoby po podłożu (np. ułatwienie przetaczania, przesuwania w górę łóżka) poprzez zmniejszenie tarcia. Nie służy do aktywnego podciągania do siadu.
  • "podnośnik" – używa się go głównie do transferu (np. z łóżka na wózek, na fotel) lub do pionizacji przy znacznym ograniczeniu sprawności. To inna kategoria sprzętu niż proste wsparcie w siadaniu w łóżku.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się fraza "do siadania w łóżku", szukaj sprzętu, który umożliwia podciąganie się lub kontrolowane przejście z leżenia do siadu, a nie narzędzi do zabezpieczenia czy przenoszenia pacjenta.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Drabinka przyłóżkowa (często sznurowa) to prosta pomoc montowana do łóżka, która umożliwia osobie leżącej stopniowe podciąganie się rękami. W praktyce wspiera przejście z leżenia do siadu oraz zmianę pozycji, zwiększając samodzielność i odciążając opiekuna.
Osoba chwyta kolejne "szczeble" drabinki i wykonuje ruch podciągania etapami: chwyt–podciągnięcie–zmiana chwytu. Dzięki temu łatwiej kontroluje ruch tułowia. Opiekun powinien zadbać o stabilne ustawienie łóżka i bezpieczne tempo, bez szarpania.
Barierka służy głównie do zabezpieczenia przed zsunięciem się lub upadkiem z łóżka. Może stanowić punkt podparcia, ale nie jest zaprojektowana jako narzędzie do stopniowego podciągania tułowia z leżenia. Do siadania bardziej adekwatna jest drabinka.
Łatwoślizg to pomoc zmniejszająca tarcie, używana do przesuwania lub obracania osoby w łóżku (np. przesunięcie ku górze, przetoczenie na bok). Ułatwia pracę opiekuna i ogranicza ryzyko urazów skóry, ale nie zastępuje sprzętu do podciągania do siadu.
Podnośnik stosuje się wtedy, gdy osoba ma duże ograniczenia ruchowe i wymaga wsparcia przy transferze, np. z łóżka na wózek lub fotel. To sprzęt do przenoszenia/unoszenia, a nie do samodzielnego siadania w łóżku. Wymaga też przeszkolenia i oceny bezpieczeństwa.
Typowe błędy to mylenie funkcji: wybór barierek zamiast pomocy do podciągania, traktowanie łatwoślizgu jak narzędzia do siadu oraz dobieranie podnośnika bez wskazań. Często pomija się też ocenę możliwości osoby (siła rąk, ból, zawroty) i stabilność łóżka.
Trzeba ocenić m.in. siłę i kontrolę tułowia, zdolność chwytu, tolerancję wysiłku oraz ryzyko zawrotów głowy przy zmianie pozycji. Ważne są też przeciwwskazania medyczne, ból oraz stan skóry. W razie wątpliwości stosuje się bardziej asekuracyjne techniki i nadzór.
Tak, ponieważ pozwala wykonywać część ruchu samodzielnie, krok po kroku, w tempie osoby starszej. To może poprawiać poczucie sprawczości i ułatwiać codzienne czynności (np. posiłek w łóżku). Warunkiem jest prawidłowe zamocowanie i właściwe dopasowanie do możliwości osoby.
W zależności od potrzeb stosuje się m.in. uchwyty/poręcze, kliny i wałki do pozycjonowania, poduszki przeciwodleżynowe, prześcieradła poślizgowe oraz regulację segmentów łóżka. Kluczowe jest, by dobrać pomoc do konkretnego celu: siadanie, obrót, przesunięcie lub transfer.
Ucz się funkcjami: do siadania (podciąganie), do zabezpieczenia (ochrona przed upadkiem), do przesuwania (zmniejszenie tarcia) i do transferu (przenoszenie). Warto ćwiczyć na zdjęciach/katalogach i łączyć nazwę sprzętu z typową sytuacją użycia.
info

Statystycznie 81% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Sprzętem pomagającym osobie leżącej przejść do siadu w łóżku jest drabinka (przyłóżkowa/sznurowa), ponieważ umożliwia podciąganie się rękami."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu mobilizacji i pozycjonowania osoby starszej (podręczniki dla opiekunów, skrypty szkolne)
  • Instrukcje obsługi i katalogi sprzętu pomocniczego do opieki domowej (łóżka opiekuńcze i akcesoria)
  • Szkolenia praktyczne z ergonomii pracy opiekuna i bezpiecznych technik transferu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego