Podany zapis ∅65,25+0,02−0,04 oznacza, że wymiar nominalny średnicy soczewki wynosi 65,25 mm, a dopuszczalne odchyłki są różne "w górę" i "w dół". To typowa sytuacja w kontroli części precyzyjnych, także w pracach optyczno‑mechanicznych.
1) Wyznaczenie granic tolerancji
- Wymiar maksymalny = 65,25 mm + 0,02 mm = 65,27 mm
- Wymiar minimalny = 65,25 mm − 0,04 mm = 65,21 mm
Zatem każdy zmierzony wymiar w zakresie od 65,21 mm do 65,27 mm (włącznie) jest akceptowalny.
2) Ocena podanych wyników pomiaru
- Wynik "65,27 mm" mieści się w tolerancji, bo jest równy wymiarowi maksymalnemu (to nadal wartość dopuszczalna).
- Wynik "65,23 mm" mieści się w tolerancji, bo leży między 65,21 a 65,27.
- Wynik "65,21 mm" także mieści się w tolerancji, bo jest równy wymiarowi minimalnemu.
- Wynik "65,29 mm" nie mieści się w tolerancji, ponieważ jest większy od 65,27 mm, czyli przekracza górną granicę.
Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach z odchyłkami najpierw policz oba wymiary graniczne, a dopiero potem porównuj wyniki. To ogranicza typowy błąd mylenia odchyłek z granicami oraz pomyłki znaku przy odchyłce dolnej.