KWALIFIKACJA SPL4 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 12.
Średnie zużycie paliwa w przedsiębiorstwie transportowym wynosi 20 litrów na 100 kilometrów. Ile paliwa należy zakupić, jeżeli przedsiębiorstwo planuje zrealizować przewozy na łączną odległość 200 000 km?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zużycie 20 l/100 km oznacza, że na każde 100 km potrzeba 20 l paliwa. Dystans 200 000 km to 2000 odcinków po 100 km (200 000 ÷ 100). Mnożąc 2000 × 20 l otrzymujemy 40 000 l, czyli tyle paliwa należy zakupić.

Pełne wyjaśnienie:

Wskaźnik "20 litrów na 100 kilometrów" (20 l/100 km) jest informacją na jakim dystansie odnosi się zużycie. To nie jest 20 litrów na 1 km, tylko na 100 km, więc w obliczeniach zawsze trzeba uwzględnić podział przez 100.

Krok 1: liczba odcinków po 100 km
Planowany dystans to 200 000 km. Dzielimy przez 100 km, aby policzyć, ile "porcji" po 100 km zawiera ten przebieg:
200 000 km ÷ 100 km = 2000.

Krok 2: paliwo na cały dystans
Na jedną porcję 100 km potrzeba 20 litrów. Skoro porcji jest 2000, to łączne zapotrzebowanie wynosi:
2000 × 20 l = 40 000 l.

Dlatego odpowiedź "40 000 litrów" jest poprawna.

Dlaczego pozostałe wartości są błędne?

  • "2 000 litrów" wynika zwykle z pomyłki polegającej na przyjęciu, że 1 odcinek 100 km "kosztuje" 1 litr lub z błędnego skrócenia obliczeń (zaniżenie o rząd wielkości).
  • "10 000 litrów" może pojawić się, gdy ktoś policzy tylko część dystansu albo błędnie zastosuje współczynnik (np. 5 l/100 km zamiast 20 l/100 km) albo zgubi jedno zero w liczbie odcinków.
  • "100 litrów" to typowy efekt niezrozumienia jednostki l/100 km i potraktowania jej jako wartości "na całość" albo "na 1000 km", co jest niezgodne z treścią.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zamień zapis l/100 km na schemat: (dystans w km ÷ 100) × spalanie. Krótka kontrola sensowności też pomaga: 200 000 km to bardzo duży przebieg, więc wynik rzędu dziesiątek tysięcy litrów jest logiczny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz liczbę "setek kilometrów": 200 000 ÷ 100 = 2000. Następnie pomnóż przez spalanie: 2000 × 20 l = 40 000 l. To standardowy schemat dla wskaźnika l/100 km.
Ponieważ wskaźnik spalania jest podany "na 100 km". Dzielenie dystansu przez 100 zamienia trasę na liczbę odcinków po 100 km, dla których znamy zużycie. Bez tego łatwo pomylić l/100 km z l/km.
To średnie zużycie paliwa pojazdu/floty wyrażone w litrach potrzebnych do przejechania 100 km. W planowaniu transportu służy do szacowania zapotrzebowania na paliwo oraz kosztów zmiennych zależnych od przebiegu.
Zrób kontrolę rzędu wielkości: 20 l/100 km to 0,2 l/km. Dla 200 000 km daje to 200 000 × 0,2 = 40 000 l. Jeśli wychodzą setki litrów, to prawdopodobnie zgubiono "/100" albo zera w przebiegu.
Najczęstsze to: pominięcie dzielenia przez 100, potraktowanie wskaźnika jak l/km, zgubienie zera w dystansie oraz nieprawidłowe "upraszczanie" proporcji. Pomaga zapisanie wzoru: paliwo = (km/100) × (l/100 km).
W zadaniach egzaminacyjnych "średnie zużycie" jest zwykle przyjętym parametrem do obliczeń i traktuje się je jako stałe. W praktyce spalanie zależy od masy ładunku, trasy i stylu jazdy, ale tu nie ma danych do korekt.
Najpierw oblicz litry potrzebne na trasę (tu: 40 000 l). Potem pomnóż przez cenę jednostkową: koszt = litry × cena za litr. To typowe zadanie w kalkulacji kosztów zmiennych przewozu.
Kluczowe są: planowane przebiegi (km), średnie spalanie (l/100 km), dostępność paliwa i terminy realizacji tras. Dodatkowo w praktyce uwzględnia się zapas bezpieczeństwa oraz różnice spalania między pojazdami i typami tras.
Gdy wygodniej liczyć "na 1 km". Dla 20 l/100 km dzielisz przez 100 i masz 0,2 l/km. Wtedy paliwo liczysz jako km × l/km. Ważne, by konsekwentnie używać jednej postaci jednostek.
Oprócz spalania często analizuje się m.in. przebiegi, czas pracy pojazdu, wykorzystanie ładowności, koszty serwisu i opon oraz terminowość dostaw. Te dane wspierają planowanie transportu i ocenę efektywności floty.
info

Około 77% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że zużycie 20 l/100 km oznacza, że na każde 100 km potrzeba 20 l paliwa.

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Spalanie paliwa" (opis wskaźników typu l/100 km): https://pl.wikipedia.org/wiki/Spalanie_paliwa - dostęp 2026-02-27
  • Khan Academy (PL) – "Proporcje" (dział o rozwiązywaniu zadań z proporcji): https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-ratios-proportions - dostęp 2026-02-27
  • Portal ZPE (Zintegrowana Platforma Edukacyjna) – materiały z matematyki dotyczące proporcji i zadań tekstowych: https://zpe.gov.pl/szukaj?query=proporcje%20zadania%20tekstowe - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki i repetytoria z matematyki zawodowej (proporcje, jednostki, zadania tekstowe)
  • Materiały dydaktyczne z planowania kosztów w transporcie drogowym (paliwo jako składnik kosztów zmiennych)
  • Zadania treningowe z przeliczeń l/100 km oraz kalkulacji kosztów paliwa

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego