KWALIFIKACJA ROL4 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 28.
Środek chemiczny Dawka na ha
A 3 l
B 5 l
C 7 l
Jeśli masz 4 ha pola do opryskania i zamierzasz użyć środka B, ile litrów środka chemicznego potrzebujesz?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dawka środka B wynosi 5 l na 1 ha.
Skoro do oprysku jest 4 ha, to potrzebna ilość preparatu rośnie proporcjonalnie do powierzchni: 5 l/ha × 4 ha = 20 l. Pozostałe odpowiedzi wynikają zwykle z pomylenia dawki (np. 3 lub 7 l/ha) albo z błędnego działania.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano tabelę z dawkami środków chemicznych w przeliczeniu na 1 hektar (ha). Oznacza to, że wskazana liczba litrów jest ilością potrzebną do wykonania zabiegu na powierzchni dokładnie jednego hektara.

Dla środka B tabela podaje dawkę 5 l na ha. Powierzchnia pola wynosi 4 ha, więc ilość środka obliczamy przez prostą proporcję (zależność liniową): im większa powierzchnia, tym więcej środka potrzeba w tej samej dawce na jednostkę powierzchni.

Obliczenie krok po kroku:
1) Dawka: 5 l/ha
2) Powierzchnia: 4 ha
3) Ilość środka: 5 × 4 = 20 l

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 10 l – to wynik mnożenia 5 × 2, czyli jakby pole miało 2 ha; może też wynikać z pominięcia części powierzchni.
  • 15 l – to 3 × 5, co sugeruje pomylenie liczby hektarów (3 zamiast 4) albo nieuważne działanie.
  • 25 l – to 5 × 5, co odpowiadałoby powierzchni 5 ha; błąd typowy przy presji czasu (zamiana 4 na 5).

W praktyce ogrodniczej takie obliczenia są potrzebne przy planowaniu zabiegów: pomagają przygotować właściwą ilość preparatu na dany areał i uniknąć zarówno niedoboru, jak i nadmiernego zużycia środka.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że na powierzchnię 1 hektara należy przeznaczyć 5 litrów danego środka. Gdy powierzchnia rośnie, ilość środka rośnie proporcjonalnie, bo dawka jest podana "na jednostkę powierzchni".
Mnożysz dawkę przez powierzchnię: 5 l/ha × 4 ha = 20 l. Jednostka "ha" skraca się w obliczeniu, a wynik zostaje w litrach.
Dawka "na ha" jest wartością dla 1 jednostki powierzchni. Gdy masz więcej hektarów, potrzebujesz wielokrotności tej dawki, więc stosujesz mnożenie. Dzielenie byłoby typowe, gdybyś rozdzielał stałą ilość na mniejsze części.
Najczęstsze błędy to: pomylenie wiersza (np. A zamiast B), odczyt z niewłaściwej kolumny oraz przepisanie liczby bez jednostki. Pomaga podkreślenie wybranego wiersza i sprawdzenie, czy dawka dotyczy dokładnie tego środka.
Tak, jeżeli dawka jest w l/ha i mnożysz ją przez liczbę hektarów, to otrzymujesz ilość środka w litrach. Gdyby dawka była w innych jednostkach (np. ml/ha), wynik byłby w mililitrach.
Możesz wykonać kontrolę "na oko": dla 1 ha potrzebujesz 5 l, dla 2 ha około 10 l, więc dla 4 ha około 20 l. Jeśli wychodzi wartość mniejsza niż dla 1 ha lub nielogicznie duża, prawdopodobnie jest błąd w działaniu.
Takie dawki spotyka się przy planowaniu zabiegów na większych powierzchniach upraw (np. plantacje, sady, pola warzywne). Ułatwiają one rozliczanie zużycia środków i przygotowanie odpowiedniej ilości preparatu dla danego areału.
Postępujesz tak samo, tylko mnożysz przez liczbę z ułamkiem: np. 5 l/ha × 3,5 ha = 17,5 l. Ważne jest poprawne mnożenie liczb dziesiętnych i pozostawienie wyniku w litrach.
Najpierw liczysz potrzebną ilość środka (dawka × ha), a potem mnożysz wynik przez cenę 1 litra. Przykład: 20 l × 30 zł/l = 600 zł. To przydatne do planowania budżetu zabiegów w gospodarstwie.
W zadaniach rachunkowych często tak się to upraszcza, ale w praktyce dawka może zależeć także od uprawy, fazy rozwojowej, presji chorób/szkodników i zaleceń producenta. Na egzaminie kluczowe jest jednak poprawne użycie danych z tabeli.
info

Statystycznie 82% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Dawka środka B wynosi 5 l na 1 ha.Skoro do oprysku jest 4 ha, to potrzebna ilość preparatu rośnie proporcjonalnie do powierzchni: 5 l/ha × 4 ha = 20 l."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Hektar" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Hektar (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Mnożenie" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Mno%C5%BCenie (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Proporcjonalność prosta" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcjonalno%C5%9B%C4%87_prosta (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z matematyki: proporcje i obliczenia na jednostkach
  • Podstawy stosowania środków ochrony roślin (czytanie tabel dawek i zaleceń)
  • Ćwiczenia z odczytu danych z tabel i wykresów w zadaniach zawodowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego