W zadaniu trzeba obliczyć wskaźnik błędnie wystawionych faktur, czyli udział (proporcję) dokumentów zawierających błędy w całej liczbie wystawionych faktur.
Krok 1: ustalenie mianownika (całość)
Całkowita liczba wystawionych faktur wynosi 20. To jest podstawa porównania, więc trafia do mianownika.
Krok 2: ustalenie licznika (część)
Liczba faktur, w których wykryto błędy, to 5. To jest zjawisko mierzone wskaźnikiem, więc trafia do licznika.
Krok 3: obliczenie wskaźnika
Wskaźnik = liczba faktur z błędami / liczba wszystkich faktur = 5/20 = 0,25.
Można też interpretować wynik jako 25%, ale w odpowiedziach podano zapis dziesiętny.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- 0,05 odpowiadałoby sytuacji, gdy błędów byłoby 1 na 20 (1/20), albo gdy ktoś omyłkowo dzieli 1 przez 20. Nie zgadza się to z danymi: błędnych faktur jest 5.
- 0,40 mogłoby wynikać z błędnego dodania problemów (5 błędów + 3 opóźnienia = 8) i podzielenia przez 20: 8/20=0,40. To błąd interpretacji, bo opóźnienie dostarczenia nie oznacza błędnego wystawienia faktury.
- 0,60 może wynikać z pomylenia licznika i mianownika albo z obliczania dopełnienia w niewłaściwy sposób. Dla danych z zadania 0,60 nie opisuje ani udziału błędów (0,25), ani udziału poprawnych (0,75), ani udziału opóźnionych (3/20=0,15).
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze nazwij, co jest całością (mianownik) i co jest częścią (licznik). Jeśli w treści pojawiają się dodatkowe liczby (np. opóźnienia), sprawdź, czy dotyczą tego samego zjawiska co wskaźnik.