Obecność Escherichia coli w wodzie jest jednym z najczęściej wykorzystywanych wskaźników tzw. zanieczyszczenia kałowego (fekalnego). Wynika to z faktu, że E. coli naturalnie bytują w przewodzie pokarmowym ludzi oraz innych zwierząt stałocieplnych, a do środowiska wodnego trafiają głównie wtedy, gdy do wody przedostają się odchody lub ścieki zawierające składniki fekalne.
Dlatego uzupełnienie "ścieki bytowe" jest merytorycznie właściwe: ścieki bytowe powstają w gospodarstwach domowych i obiektach użyteczności publicznej i niosą duży ładunek mikroorganizmów jelitowych. W praktyce terenowej wykrycie E. coli może wskazywać m.in. na nieszczelną kanalizację, nielegalne zrzuty, awarie przepompowni, przelewy burzowe lub spływ z terenów intensywnie użytkowanych przez ludzi/zwierzęta.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- "opadowymi" – wody opadowe same w sobie nie są ściekami bytowymi i nie stanowią typowego pierwotnego źródła E. coli. Owszem, spływ powierzchniowy po deszczu może wtórnie przenosić zanieczyszczenia fekalne (np. z pól, wybiegów, terenów miejskich), ale to nie jest to samo co zanieczyszczenie "ściekami opadowymi".
- "toksycznymi" – "toksyczne" odnosi się do zanieczyszczeń chemicznych i właściwości trujących, a E. coli to wskaźnik mikrobiologiczny. Można mieć wodę toksyczną bez E. coli (np. metale ciężkie) i odwrotnie: z E. coli, ale bez typowych toksyn przemysłowych.
- "przemysłowymi" – ścieki przemysłowe są bardzo zróżnicowane, ale ich charakterystycznym wyróżnikiem zwykle jest skład chemiczny (np. zasolenie, metale, związki organiczne), a nie obecność bakterii jelitowych. E. coli może pojawić się w ściekach przemysłowych tylko wtedy, gdy mają one domieszkę ścieków bytowych (np. z sanitariatów pracowniczych), co znów sprowadza interpretację do źródła bytowego.
W przygotowaniu do egzaminu warto zapamiętać zasadę: E. coli = wskaźnik świeżego zanieczyszczenia fekalnego. W zadaniach egzaminacyjnych najczęściej prowadzi to do wniosku o dopływie ścieków bytowych lub odchodów zwierzęcych oraz do potrzeby oceny ryzyka sanitarnego.
