KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 5.
Styl rozwiązywania konfliktów, polegający na znalezieniu rozwiązania przez częściową rezygnację z własnych potrzeb na rzecz adekwatnych ustępstw ze strony partnera, nosi nazwę
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kompromis to styl rozwiązywania konfliktu oparty na wzajemnych ustępstwach: każda strona częściowo rezygnuje z własnych potrzeb, aby uzyskać akceptowalne porozumienie. Nie jest to unikanie (brak konfrontacji), rywalizacja (forsowanie swoich racji) ani współpraca (szukanie rozwiązania maksymalnie korzystnego dla obu stron).

Pełne wyjaśnienie:

Opis w pytaniu wskazuje na styl, w którym rozwiązanie powstaje przez częściową rezygnację z własnych potrzeb w zamian za adekwatne ustępstwa drugiej strony. Taki mechanizm jest charakterystyczny dla odpowiedzi "kompromisu". W kompromisie żadna ze stron nie realizuje w pełni swoich oczekiwań, ale obie uzyskują coś, na co mogą się zgodzić, dzięki czemu konflikt zostaje zakończony w sposób względnie szybki i akceptowalny.

Odpowiedź "unikania" nie pasuje, ponieważ unikanie polega na wycofaniu się z sytuacji konfliktowej, odsunięciu rozmowy w czasie lub "zamieceniu problemu pod dywan". Nie ma tu elementu negocjacji i wzajemnych ustępstw – raczej brak realnego rozwiązania.

Odpowiedź "rywalizacji" jest błędna, bo rywalizacja oznacza dążenie do wygranej jednej strony kosztem drugiej. W tym stylu nacisk kładzie się na realizację własnych potrzeb (często poprzez presję, argument siły lub dominację), a nie na wzajemne ustępstwa.

Odpowiedź "współpracy" także nie jest trafna. Współpraca (często rozumiana jako podejście "wygrany–wygrany") polega na poszukiwaniu rozwiązania, które możliwie w pełni zaspokaja kluczowe potrzeby obu stron, zwykle przez analizę przyczyn konfliktu i tworzenie nowych opcji. W opisie pytania mowa natomiast o "częściowej rezygnacji" i "ustępstwach", co wskazuje na kompromis, a nie na twórcze rozwiązanie optymalne.

W praktyce terapeuty zajęciowego kompromis bywa użyteczny, gdy trzeba szybko ustalić zasady funkcjonowania grupy, podział czasu, dostęp do materiałów lub harmonogram zajęć. Warto jednak pamiętać, że gdy stawką są długoterminowe cele terapii i potrzeby pacjenta, bardziej pożądana może być współpraca, bo pozwala lepiej dopasować rozwiązanie do wartości i ograniczeń obu stron.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kompromis to porozumienie oparte na wzajemnych ustępstwach. Każda strona rezygnuje z części swoich oczekiwań, aby osiągnąć rozwiązanie akceptowalne dla obu. Zwykle pozwala szybciej zakończyć spór, ale oznacza, że nikt nie realizuje w pełni swoich potrzeb.
W kompromisie obie strony "dzielą różnicę" poprzez ustępstwa, więc każda coś traci i coś zyskuje. Współpraca polega na wspólnym szukaniu rozwiązania, które maksymalnie zaspokaja potrzeby obu stron (często tworzy się nową opcję). W testach łatwo je pomylić, bo oba style brzmią pozytywnie.
Unikanie oznacza odsunięcie konfliktu lub wycofanie się z rozmowy. Nie ma tu negocjacji ani wymiany ustępstw, bo problem nie jest realnie rozwiązywany. Skutkiem bywa narastanie napięcia lub powrót sporu w przyszłości, gdy sytuacja znów stanie się trudna.
Kompromis pomaga, gdy trzeba szybko uzgodnić zasady: np. kolejność korzystania z materiałów, czas wypowiedzi w grupie, podział zadań w zespole czy harmonogram zajęć. To rozwiązanie "wystarczająco dobre" przy ograniczonych zasobach, gdy pełne spełnienie oczekiwań wszystkich jest nierealne.
Szukaj słów kluczowych: wzajemne ustępstwa, "częściowa rezygnacja", "spotkanie w połowie drogi", "każdy coś oddaje". Jeśli opis wskazuje, że obie strony nie dostają wszystkiego, ale zgadzają się na rozwiązanie pośrednie, to zwykle chodzi o kompromis, a nie o współpracę.
Rywalizacja może zakończyć spór formalnie (ktoś "wygra"), ale nie działa jak kompromis. W rywalizacji jedna strona forsuje swoje potrzeby kosztem drugiej, co często pogarsza relacje i zwiększa opór. Kompromis zakłada, że obie strony świadomie oddają część swoich żądań.
Najczęstszy błąd to mylenie kompromisu ze współpracą. Uczniowie wybierają współpracę, bo brzmi "najlepiej", mimo że opis mówi o ustępstwach i częściowej rezygnacji. Drugi błąd to wybór odpowiedzi zgodnej z własnym zachowaniem (np. unikanie), a nie z treścią opisu.
Plusy: szybkość, mniejsze napięcie, łatwiejsze wdrożenie ustaleń. Minusy: rozwiązanie bywa połowiczne, może nie usuwać przyczyny konfliktu i czasem zostawia poczucie "niedosytu" u obu stron. W terapii warto ocenić, czy kompromis nie obniży jakości celu terapeutycznego.
W terapii grupowej konflikty pojawiają się naturalnie (role, zasady, granice, dostęp do zasobów). Znajomość stylów pomaga dobrać reakcję: kiedy negocjować kompromis, kiedy wzmocnić współpracę, a kiedy zatrzymać rywalizację. Ułatwia też psychoedukację uczestników i budowanie bezpiecznej atmosfery.
Najpierw doprecyzuj potrzeby i obawy (pytania otwarte, parafraza), a potem zaproponuj kilka opcji oraz kryteria wyboru (bez oceniania). Jeśli kompromis nie działa, czasem potrzebna jest współpraca (szukanie nowej opcji) albo jasne granice. Ważne, by nie wchodzić automatycznie w rywalizację.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Kompromis to styl rozwiązywania konfliktu oparty na wzajemnych ustępstwach: każda strona częściowo rezygnuje z własnych potrzeb, aby uzyskać akceptowalne porozumienie."

Źródła:

  • Kenneth W. Thomas, Ralph H. Kilmann, "Thomas-Kilmann Conflict Mode Instrument (TKI)", opis modelu stylów reagowania w konflikcie, wydania narzędzia (materiał źródłowy modelu).
  • Morton Deutsch, Peter T. Coleman, Eric C. Marcus (red.), "The Handbook of Conflict Resolution: Theory and Practice", rozdziały wprowadzające dot. strategii rozwiązywania konfliktów, Jossey-Bass (kolejne wydania).
  • Wojciszke Bogdan, "Psychologia społeczna", rozdziały dotyczące konfliktów społecznych i wpływu społecznego, wydania PWN (różne wydania).

Materiały:

  • podręczniki z psychologii społecznej i komunikacji interpersonalnej (rozdziały o konflikcie)
  • materiały dydaktyczne z treningu umiejętności społecznych (TUS) i asertywności
  • ćwiczenia typu case study z sytuacji konfliktowych w placówkach medycznych i opiekuńczych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego