KWALIFIKACJA EKA3 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 11.
Sygnatura archiwalna dla map, które nie są wszyte do akt, składa się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sygnatura archiwalna ma przede wszystkim jednoznacznie wskazać miejsce jednostki w zasobie i w ewidencji. Dla map niewszytych do akt logiczne są elementy identyfikujące archiwum/zbiór (numer archiwum), przynależność do zespołu (skrót nazwy) oraz odwołanie do ewidencji (numer pozycji inwentarzowej). Daty i "numer nabytku" nie są typowymi składnikami sygnatury.

Pełne wyjaśnienie:

Sygnatura archiwalna to oznaczenie nadawane jednostce archiwalnej po to, aby można ją było zidentyfikować w ewidencji oraz odnaleźć w zasobie (np. w magazynie, na półce, w teczce/opakowaniu). W przypadku map, które nie są wszyte do akt, kluczowe jest powiązanie ich z właściwym miejscem w strukturze zasobu i z zapisami inwentarzowymi.

Odpowiedź "z numeru archiwum, ze skrótu nazwy zespołu i numeru pozycji inwentarzowej" jest poprawna, bo obejmuje trzy praktyczne funkcje sygnatury:

  • Identyfikację jednostki w obrębie instytucji – numer archiwum (lub analogiczny identyfikator stosowany w danym archiwum) pomaga rozróżnić zasób i system oznaczeń.
  • Przynależność zespołową – skrót nazwy zespołu wskazuje, do jakiego zespołu archiwalnego należy dana mapa (co jest istotne przy materiałach specjalnych przechowywanych oddzielnie).
  • Odwołanie do ewidencji – numer pozycji inwentarzowej umożliwia bezpośrednie powiązanie z opisem w inwentarzu i kontrolę kompletności.

Pozostałe propozycje są typowymi "pułapkami":

  • Warianty oparte na dacie przyjęcia lub dacie uporządkowania przesuwają akcent z identyfikacji ewidencyjnej na informację kancelaryjno-procesową. Daty mogą występować w opisie archiwalnym, ale nie muszą być elementem samej sygnatury.
  • Wariant ze skrótem nazwy archiwum i numerem nabytku miesza sygnaturę jednostki z oznaczeniami przyjęć/akcesji. "Nabytek" służy innemu celowi (rejestracji wpływu), a sygnatura ma prowadzić do miejsca jednostki w zasobie i w inwentarzu.

Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: sygnatura ma przede wszystkim prowadzić do zespołu i konkretnego wpisu inwentarzowego. Jeżeli w praktyce spotkasz inne schematy, wynikają one zwykle z lokalnych instrukcji ewidencji materiałów specjalnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sygnatura archiwalna to oznaczenie identyfikujące jednostkę w zasobie i ewidencji. Ułatwia wyszukiwanie, udostępnianie i kontrolę kompletności. Dobrze skonstruowana sygnatura prowadzi do właściwego zespołu oraz do konkretnej pozycji w inwentarzu.
Najczęściej są to elementy wskazujące instytucję/archiwum (np. numer), przynależność do zespołu (skrót nazwy) oraz odwołanie do ewidencji (numer pozycji inwentarzowej). Dzięki temu mapa luzem jest jednoznaczna mimo oddzielnego przechowywania.
Data przyjęcia opisuje proces wpływu, a nie miejsce jednostki w strukturze zasobu. W praktyce jest ważna w rejestrach wpływów lub metadanych, ale sygnatura ma przede wszystkim prowadzić do zespołu i numeru inwentarzowego, czyli do ewidencji.
Zespół archiwalny to uporządkowany zbiór akt wytworzonych przez jednego twórcę. W sygnaturze map (i innych jednostek) informacja o zespole pozwala ustalić pochodzenie i właściwy kontekst, a także rozróżnić jednostki o podobnych tytułach.
Numer pozycji inwentarzowej wiąże jednostkę z konkretnym opisem w inwentarzu. Umożliwia szybkie sprawdzenie tytułu, dat skrajnych, uwag o stanie zachowania oraz lokalizacji. To kluczowy element, gdy materiały są przechowywane oddzielnie (np. mapy).
Niekoniecznie. Mapy niewszyte do akt bywają przechowywane w innych opakowaniach i mają odrębne zasady ewidencji. Dlatego schemat sygnatury może zawierać elementy ułatwiające identyfikację w obrębie materiałów specjalnych, przy zachowaniu powiązania z zespołem i inwentarzem.
Częste pomyłki to mylenie numeru inwentarzowego z numerem nabytku, traktowanie dat jako części sygnatury oraz ignorowanie informacji o zespole. Warto zawsze rozdzielić: identyfikator ewidencyjny (inwentarz) od danych procesowych (przyjęcie, opracowanie).
Numer nabytku występuje przy rejestrowaniu wpływów/pozyskiwaniu materiałów (np. dar, zakup, przekaz). Służy do kontroli procesu przyjęcia. Nie zawsze jest elementem sygnatury jednostki, bo sygnatura ma przede wszystkim odzwierciedlać miejsce w zasobie i ewidencji.
Ucz się na przykładach: zespół → jednostka → wpis w inwentarzu → sygnatura. Przećwicz rozpoznawanie, które elementy dotyczą ewidencji (inwentarz, zespół), a które procesu (przyjęcie, opracowanie). W notatkach rozróżniaj też materiały specjalne, np. mapy.
Sygnatura to krótki identyfikator, który ma prowadzić do jednostki. Opis archiwalny jest znacznie bogatszy: tytuł, daty skrajne, charakterystyka treści, uwagi, forma. Na egzaminie pytania o sygnaturę zwykle dotyczą właśnie jej składników, nie pełnego opisu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Sygnatura archiwalna ma przede wszystkim jednoznacznie wskazać miejsce jednostki w zasobie i w ewidencji."

Materiały:

  • Aktualne instrukcje/wytyczne ewidencji i opracowania materiałów specjalnych stosowane w danej instytucji (archiwum zakładowe/państwowe)
  • Podręczniki z podstaw archiwistyki dotyczące zespołu, jednostki archiwalnej i inwentarza
  • Ćwiczenia praktyczne: tworzenie sygnatur dla różnych typów jednostek (akta, mapy, fotografie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego