KWALIFIKACJA ELM2 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 30.
Symbolem LM7812 oznaczony jest stabilizator o
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
LM7812 należy do rodziny stabilizatorów liniowych 78xx, które dają dodatnie napięcie wyjściowe o stałej (nieregulowanej) wartości. W zapisie "12" oznacza typowo poziom 12 V. Wersje ujemne to zwykle seria 79xx, a regulowane mają inne oznaczenia.

Pełne wyjaśnienie:

Oznaczenie LM7812 odnosi się do klasycznego stabilizatora liniowego z rodziny 78xx. W tej rodzinie "78" identyfikuje stabilizatory o dodatnim napięciu wyjściowym, a końcówka "12" odpowiada typowo napięciu 12 V. Tego typu stabilizatory są nieregulowane (o stałej wartości), co oznacza, że użytkownik nie ustawia napięcia potencjometrem ani dzielnikiem – element jest przeznaczony do uzyskania z góry określonego poziomu napięcia.

Dlatego poprawne jest wskazanie: "nieregulowanym dodatnim napięciu wyjściowym". To dokładnie opisuje cechy serii 78xx: dodatnia polaryzacja oraz stała, "fabrycznie ustawiona" wartość napięcia.

Pozostałe odpowiedzi są błędne z typowych powodów spotykanych na egzaminach:

  • "regulowanym ujemnym napięciu wyjściowym" – miesza dwie cechy naraz: polaryzację ujemną (kojarzoną raczej z serią 79xx) i regulację (której seria 7812 nie zapewnia).
  • "regulowanym dodatnim napięciu wyjściowym" – trafia w znak napięcia (dodatnie), ale błędnie zakłada możliwość regulacji. Regulowane stabilizatory mają zwykle inne serie/oznaczenia i wymagają zewnętrznych elementów do ustawienia poziomu.
  • "nieregulowanym ujemnym napięciu wyjściowym" – poprawnie wskazuje brak regulacji, ale ma złą polaryzację. Ujemne stabilizatory w klasycznym nazewnictwie to inna rodzina (np. 79xx), a nie 78xx.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w symbolu widzisz 78xx, myśl "plus i stała wartość"; jeśli pojawia się 79xx, myśl "minus i stała wartość". Dopiero osobne serie/układy wskazują na regulację napięcia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Symbol 7812 wskazuje stabilizator z rodziny 78xx, czyli stabilizator o dodatnim napięciu wyjściowym. Końcówka 12 odpowiada typowo napięciu 12 V. Jest to stabilizator o stałej (nieregulowanej) wartości.
Najprostsza reguła: 78xx oznacza stabilizatory o napięciu dodatnim, a 79xx – o napięciu ujemnym. Dwie ostatnie cyfry zwykle wskazują wartość napięcia (np. 12). To częsty "haczyk" w pytaniach testowych.
Bo napięcie wyjściowe jest z góry określone przez typ układu (dla 7812 typowo 12 V). Użytkownik nie ustawia go potencjometrem ani rezystorami jak w stabilizatorach regulowanych. W aplikacji dobiera się raczej kondensatory i warunki pracy, a nie "nastawę" napięcia.
W praktyce napięcie wyjściowe ma tolerancję i zależy od warunków pracy (obciążenie, temperatura, napięcie wejściowe). Na egzaminie traktuje się go jako stabilizator 12 V o stałej wartości, ale w realnym układzie trzeba uwzględnić dane z noty katalogowej.
LM7812 bywa używany do uzyskania stabilnego zasilania 12 V dla wybranych bloków urządzenia, np. części analogowej, przekaźników (w prostych układach) lub jako etap pośredni w zasilaczu. Ważne jest poprawne podłączenie masy i zachowanie polaryzacji.
Najczęściej mylą polaryzację (78xx vs 79xx) oraz utożsamiają "stabilizator" z "regulowany". Drugi błąd to skupienie się wyłącznie na liczbie 12 bez sprawdzenia, czy pytanie dotyczy znaku napięcia i regulacji.
Prefiks (np. LM) bywa związany z oznaczeniem producenta/rodziny, ale w testach kluczowy jest rdzeń 7812, bo to on informuje o serii 78xx i napięciu 12 V. Na egzaminie zwykle nie rozróżnia się producentów, tylko funkcję elementu.
Jeśli w odpowiedzi pojawia się słowo "regulowany", a w pytaniu jest 7812, to zwykle jest to pułapka. Seria 78xx to stabilizatory o stałej wartości. Regulowane stabilizatory wymagają innej identyfikacji i innego sposobu ustawiania napięcia.
W typowych aplikacjach dodaje się kondensatory przy wejściu i wyjściu stabilizatora, aby zapewnić stabilność i tłumienie zakłóceń. Dokładne wartości i rozmieszczenie zależą od noty katalogowej oraz projektu płytki, ale sama idea jest stała: odsprzęganie zasilania.
Gdy różnica między napięciem wejściowym a 12 V jest duża lub prąd obciążenia jest znaczny, stabilizator liniowy może wydzielać dużo ciepła. Wtedy często wybiera się przetwornicę impulsową dla lepszej sprawności. Na egzaminie warto umieć wskazać tę różnicę w zasadzie działania.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że lM7812 należy do rodziny stabilizatorów liniowych 78xx, które dają dodatnie napięcie wyjściowe o stałej (nieregulowanej) wartości.

Źródła:

  • Texas Instruments, "LM340, LM78XX, LM78XXA Series Positive Voltage Regulators" (datasheet), sekcje: opis serii, tabelaryczne wartości napięć wyjściowych (w tym 12 V), https://www.ti.com/lit/ds/symlink/lm340.pdf - dostęp 2026-03-02
  • STMicroelectronics, "L78xx Series - Positive voltage regulators" (datasheet), sekcje: ogólny opis serii 78xx, warianty napięć (w tym 12 V), https://www.st.com/resource/en/datasheet/l7805.pdf - dostęp 2026-03-02
  • onsemi, "MC78XX / LM78XX Series Positive Voltage Regulators" (datasheet), sekcje: charakterystyka i wykaz wersji napięć, https://www.onsemi.com/pdf/datasheet/mc7800-d.pdf - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Noty katalogowe stabilizatorów z serii 78xx (dowolny producent – część: opis, schemat aplikacyjny, parametry)
  • Podręcznik/rozdział o stabilizacji napięcia i zasilaczach liniowych w elektronice analogowej
  • Ćwiczenia laboratoryjne: pomiary stabilizatora liniowego (tętnienia, dropout, obciążenie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego