KWALIFIKACJA EKA7 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 32.
Tabela przedstawia wyniki inwentaryzacji w hurtowni spożywczej. Limit ubytków naturalnych dla zapasów wynosi 50,00 zł. Jaka będzie wartość niedoboru towarów po jego uwzględnieniu?
Ilustracja przedstawia tabelę z wynikami inwentaryzacji w hurtowni spożywczej, co jest istotne w kontekście egzaminu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Niedobór po uwzględnieniu ubytków naturalnych oblicza się jako niedobór stwierdzony w inwentaryzacji pomniejszony o dopuszczalny limit ubytków.
Jeżeli z tabeli wynika niedobór 2 000,00 zł, to po odjęciu limitu 50,00 zł otrzymujemy 1 950,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z inwentaryzacji najpierw ustala się wartość niedoboru stwierdzonego (wynikającą z porównania stanu ewidencyjnego ze stanem rzeczywistym ze spisu z natury). Następnie sprawdza się, czy jednostka przyjęła limit ubytków naturalnych, czyli dopuszczalną część strat wynikających z właściwości towaru i normalnych warunków składowania/obrotu.

Gdy limit ubytków naturalnych jest podany, to do rozliczenia pozostaje niedobór po jego uwzględnieniu, czyli:

niedobór do rozliczenia = niedobór stwierdzony − limit ubytków naturalnych.

W tym pytaniu limit wynosi 50,00 zł, a poprawna odpowiedź to 1 950,00 zł. Taki wynik jest zgodny z sytuacją, w której niedobór stwierdzony (z tabeli) wynosi 2 000,00 zł, a po odjęciu limitu 50,00 zł pozostaje 1 950,00 zł.

  • Odpowiedź "2 000,00 zł" oznaczałaby pominięcie limitu ubytków naturalnych i przyjęcie, że całość niedoboru podlega rozliczeniu.
  • Odpowiedź "10 000,00 zł" zwykle wskazuje na błędne odczytanie z tabeli wartości zapasu/obrotu zamiast niedoboru albo na zakotwiczenie na dużej liczbie bez wykonania rachunku.
  • Odpowiedź "11 950,00 zł" sugeruje dodanie do niedoboru innych wielkości (np. wartości zapasu) lub nieprawidłowe zsumowanie pozycji, zamiast zastosowania prostego pomniejszenia o limit.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze podkreśl w treści zwrot "po jego uwzględnieniu" — to sygnał, że wynik ma być skorygowany o limit (najczęściej poprzez odjęcie).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niedobór inwentaryzacyjny to sytuacja, gdy stan rzeczywisty zapasów ustalony w spisie z natury jest mniejszy niż stan wynikający z ewidencji. Wartość niedoboru wynika z porównania tych stanów i jest podstawą do dalszego rozliczenia (np. ujęcia w kosztach lub obciążenia osób odpowiedzialnych).
Ubytki naturalne to dopuszczalne straty ilościowe lub wartościowe wynikające z właściwości towarów i normalnych warunków magazynowania/transportu (np. wysychanie, ulatnianie). Uwzględnia się je, aby oddzielić straty "normalne" od niedoborów wymagających wyjaśnienia i rozliczenia odpowiedzialności.
Stosuje się prostą zależność: niedobór do rozliczenia = niedobór stwierdzony − limit ubytków naturalnych. Najpierw odczytaj z zestawienia różnic wartość niedoboru, a potem odejmij podany limit. Jeśli limit jest większy niż niedobór, w praktyce niedobór do rozliczenia może wynosić 0.
Limit ubytków to część strat uznawana za "dopuszczalną", więc zmniejsza kwotę niedoboru, którą trzeba dalej rozliczyć. Dodawanie limitu byłoby nielogiczne: zwiększałoby niedobór mimo że limit ma go kompensować. Zwracaj uwagę na sformułowania typu "po uwzględnieniu limitu".
Najczęstsze pomyłki to: pominięcie limitu (wynik zostaje równy niedoborowi stwierdzonemu), użycie złego działania (dodanie zamiast odjęcia), oraz odczytanie z tabeli wartości zapasów zamiast różnicy. Pomaga zapisanie wzoru i sprawdzenie, czy wynik jest mniejszy od niedoboru wyjściowego.
Nie. Limity mogą zależeć od rodzaju towaru, sposobu składowania i warunków obrotu, a w praktyce często wynikają z zasad przyjętych w jednostce (np. instrukcji magazynowej/polityki rachunkowości). Na egzaminie zwykle limit jest podany wprost, aby można było wykonać obliczenie.
Gdy niedobór stwierdzony jest mniejszy lub równy limitowi ubytków naturalnych. Wtedy całość różnicy mieści się w dopuszczalnych ubytkach i nie pozostaje kwota do dalszego rozliczenia jako niedobór. W zadaniach testowych trzeba jednak stosować dokładnie dane z treści i tabeli.
Wartość zapasów to zwykle kolumny typu "stan ewidencyjny" i "stan rzeczywisty", natomiast niedobór to ich różnica (często w osobnej kolumnie "różnice inwentaryzacyjne"). Jeśli w odpowiedziach pojawiają się bardzo duże kwoty, to często są to stany zapasów, a nie sama różnica.
Nie zawsze. W tym typie pytania zwykle wystarczy umieć obliczyć kwotę różnicy po uwzględnieniu limitu. Znajomość księgowań pomaga jednak zrozumieć sens ekonomiczny: limit ubytków zmniejsza kwotę, która stanowi niedobór wymagający rozliczenia (np. jako koszt lub roszczenie).
Wykonaj kontrolę: jeśli odejmujesz limit ubytków, to wynik musi być mniejszy od niedoboru stwierdzonego. Sprawdź też, czy różnica między niedoborem a wynikiem równa się limitowi. Taka szybka weryfikacja ogranicza błędy rachunkowe i pomyłki w zapisie kwot.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • Wikipedia: "Inwentaryzacja" (definicja i ogólne zasady): https://pl.wikipedia.org/wiki/Inwentaryzacja (dostęp 2026-03-05)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z działu: inwentaryzacja i różnice inwentaryzacyjne (technikum – rachunkowość)
  • Przykładowe arkusze egzaminacyjne z obliczeniami niedoborów i nadwyżek
  • Instrukcje magazynowe/polityka rachunkowości (fragmenty o ubytkach naturalnych) omawiane na zajęciach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego