W ocenie zapotrzebowania podopiecznego na opiekę kluczowe jest ustalenie, na ile samodzielnie wykonuje podstawowe czynności dnia codziennego (ADL). Do tego celu wykorzystuje się skalę Barthel (Indeks Barthel), która porządkuje ocenę funkcjonowania m.in. w zakresie samoobsługi (np. jedzenie, ubieranie się, toaleta, higiena), przemieszczania i kontroli potrzeb fizjologicznych. Wynik skali pozwala w sposób ustandaryzowany opisać poziom zależności od innych osób, co ułatwia planowanie opieki i terapii oraz monitorowanie zmian w czasie.
Pozostałe skale z odpowiedzi pełnią inne role diagnostyczne, dlatego nie są właściwe do podstawowej oceny zapotrzebowania na opiekę:
- "Tinetti" – jest używana głównie do oceny równowagi i chodu oraz do szacowania ryzyka upadków. Może być przydatna w profilaktyce upadków, ale nie zastępuje oceny samodzielności w ADL.
- "Becka" – odnosi się do objawów depresyjnych (ocena nastroju). Wynik może wpływać na plan terapii zajęciowej, jednak nie jest bezpośrednią miarą potrzeb opiekuńczych w zakresie samoobsługi.
- "Glasgow" – skala przytomności stosowana w ocenie neurologicznej (poziom świadomości). Jest ważna w stanach nagłych i urazach, ale nie opisuje codziennej sprawności funkcjonalnej w ADL.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się wątek opieki, niesamodzielności, pomocy w samoobsłudze, szukaj narzędzi funkcjonalnych (ADL), a nie testów ryzyka upadków, nastroju czy świadomości.
