KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 5.
Terapeuta w rozmowie z podopiecznym nie przeciwstawia się jego argumentom, nie udowadnia swoich racji, stara się dobrze zrozumieć rozmówcę, ale jednocześnie zachowuje konsekwencję w obronie swojego zdania i prawa do odmowy. Którą technikę asertywnego zachowania, określaną jako ugięcie się, zastosował terapeuta?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Technika "Jujitsu" (ugięcie się) polega na niepodejmowaniu walki na argumenty: terapeuta okazuje zrozumienie i "podąża" za rozmówcą, ale spokojnie i konsekwentnie podtrzymuje własne stanowisko oraz prawo do odmowy. "Zdarta płyta" opiera się na powtarzaniu komunikatu, a nie na przyjęciu argumentu.

Pełne wyjaśnienie:

Opis wskazuje na technikę asertywną nazywaną "Jujitsu" (ugięcie się). Jej istotą jest to, że osoba asertywna nie przeciwstawia się wprost argumentom rozmówcy i nie próbuje "wygrać dyskusji", tylko pokazuje, że rozumie punkt widzenia drugiej strony. Jednocześnie nie rezygnuje z własnych granic: w spokojny, stanowczy sposób utrzymuje decyzję i komunikuje prawo do odmowy. To połączenie empatii (rozumienia) z konsekwencją (granice) jest kluczowym wyróżnikiem tej techniki.

Odpowiedź "Zdarta płyta" nie pasuje, bo ta technika polega przede wszystkim na powtarzaniu krótkiego komunikatu (np. "Rozumiem, ale nie mogę się zgodzić") niezależnie od kolejnych nacisków. W pytaniu podkreślono element "nieprzeciwstawiania się argumentom" i próbę dobrego zrozumienia, co bardziej odpowiada "ugięciu się" niż mechanicznemu powtarzaniu.

Odpowiedź "FUKO" bywa kojarzona z konstrukcją komunikatu asertywnego (porządkowanie wypowiedzi), a nie z konkretnym sposobem reagowania na nacisk poprzez przyjęcie argumentu i przekierowanie rozmowy. Dlatego nie oddaje mechanizmu opisanego w sytuacji.

Odpowiedź "Jestem słoniem" ma charakter potoczny i nie opisuje standardowo rozpoznawalnej techniki odpowiadającej przedstawionemu zachowaniu (empatyczne przyjęcie argumentu + konsekwentna odmowa). Może brzmieć jak metafora lub żart, ale nie jest adekwatnym terminem do opisanej procedury komunikacyjnej.

W praktyce terapeuty zajęciowego "asertywne jujitsu" przydaje się, gdy podopieczny naciska, aby uzyskać zgodę na coś niekorzystnego lub niezgodnego z planem terapii: warto wtedy uznać jego perspektywę ("Rozumiem, że to dla Pana ważne…") i dopiero potem jasno utrzymać granicę ("…ale nie mogę się na to zgodzić").

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To technika asertywności polegająca na przyjęciu części racji rozmówcy bez wdawania się w spór. Terapeuta pokazuje zrozumienie i empatię, ale jednocześnie spokojnie utrzymuje własne stanowisko oraz granice, w tym prawo do odmowy.
Bo celem jest ochrona relacji i deeskalacja, a nie wygranie dyskusji. Zamiast kontrargumentów stosuje się uznanie perspektywy podopiecznego i przejście do jasnej decyzji. Dzięki temu spada napięcie, a komunikat graniczny jest lepiej przyjmowany.
"Zdarta płyta" to głównie powtarzanie krótkiego komunikatu mimo kolejnych nacisków. "Jujitsu" zawiera element "ugięcia się", czyli przyjęcia argumentu lub emocji rozmówcy ("Rozumiem…") i dopiero potem konsekwentnego utrzymania granicy ("…ale nie").
Gdy podopieczny naciska, podważa decyzję lub próbuje wciągnąć terapeutę w kłótnię. Technika jest szczególnie przydatna w sytuacjach konfliktowych, gdy zależy nam na współpracy: uznajemy perspektywę podopiecznego, ale nie wycofujemy się z zasad.
Przykład: "Rozumiem, że bardzo Panu na tym zależy. Jednocześnie nie mogę się na to zgodzić, bo to nie jest zgodne z ustalonym planem zajęć." Ważne są dwa elementy: uznanie perspektywy oraz spokojne, konsekwentne "nie".
Nie. "Ugięcie się" dotyczy stylu rozmowy, a nie rezygnacji z granic. Terapeuta może przyjąć argumenty lub emocje podopiecznego ("Słyszę, że to trudne"), ale nadal ma prawo odmówić i pozostać konsekwentny, bez agresji i uporu.
Częsty błąd to wybieranie "zdartej płyty" zawsze wtedy, gdy w opisie pojawia się konsekwencja. Drugi błąd to ignorowanie fragmentów o zrozumieniu i nieprzeciwstawianiu się argumentom. Na egzaminie trzeba wyłapać mechanizm: spór vs przyjęcie argumentu.
Asertywność pozwala jednocześnie chronić granice terapeuty i szanować godność podopiecznego. Zmniejsza ryzyko konfliktów, wypalenia i ulegania presji. Wzmacnia też poczucie bezpieczeństwa w relacji: zasady są jasne, a komunikacja spokojna i przewidywalna.
Najlepiej uczyć się "po mechanizmach", a nie po samych nazwach. Do każdej techniki dopisz: cel, typowe słowa-klucze w opisie i krótki przykład zdania. Potem ćwicz na scenkach z podopiecznym: nacisk, odmowa, prośba, manipulacja.
Najlepsze jest połączenie: życzliwość i empatia bez rezygnacji z granic. Samo "bycie miłym" może prowadzić do uległości, a sama stanowczość do konfliktu. Asertywność pozwala utrzymać szacunek, bezpieczeństwo i cele terapii w codziennej pracy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 53% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: ""Zdarta płyta" opiera się na powtarzaniu komunikatu, a nie na przyjęciu argumentu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), hasło "Asertywność" – sekcje o technikach i komunikacji asertywnej: https://pl.wikipedia.org/wiki/Asertywno%C5%9B%C4%87 (dostęp 2026-02-27)
  • Manuel J. Smith, "Kiedy mówię nie, czuję się winny" – rozdziały o technikach asertywności (m.in. "zdarta płyta", "asertywne jujitsu")

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu komunikacji terapeutycznej oraz treningu umiejętności społecznych (asertywność)
  • Materiały szkoleniowe z treningu asertywności używane w kształceniu medycznym/opiekuńczym
  • Ćwiczenia scenkowe: odgrywanie ról (podopieczny–terapeuta) z informacją zwrotną

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego