KWALIFIKACJA MEC9 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 35.
Toczenie jednego wałka na tokarce trwa 45 minut, koszt pracy tokarza wynosi 40 zł/godzinę, koszt materiału wałka15 zł. Ile wynosi bezpośredni koszt wykonania wałka?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszt bezpośredni to suma kosztu robocizny bezpośredniej i materiału. 45 min = 0,75 h. Robocizna: 0,75 h × 40 zł/h = 30 zł. Materiał: 15 zł. Razem: 30 zł + 15 zł = 45 zł. Pozostałe wartości wynikają z pominięcia czasu lub materiału albo z błędnego przeliczenia jednostek.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć bezpośredni koszt wykonania wałka, sumuje się te składniki kosztów, które można wprost przypisać do konkretnego detalu. W treści zadania podano dwa takie składniki: robociznę tokarza (czas pracy i stawka godzinowa) oraz koszt materiału wałka.

1) Przeliczenie czasu na godziny
Stawka jest w zł za godzinę, więc czas 45 minut trzeba zamienić na godziny:
45 min = 45/60 h = 0,75 h.

2) Koszt robocizny bezpośredniej
Koszt robocizny liczymy jako iloczyn czasu i stawki:
0,75 h × 40 zł/h = 30 zł.

3) Dodanie kosztu materiału
Koszt materiału wynosi 15 zł, więc koszt bezpośredni razem to:
30 zł + 15 zł = 45 zł.

Dlatego odpowiedź "45 zł" jest poprawna.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "30 zł" odpowiada samemu kosztowi robocizny. To typowy błąd polegający na pominięciu materiału, mimo że jest podany w zadaniu.
  • "60 zł" może wynikać z błędnego założenia, że 45 minut to 1,5 godziny albo z innego błędu przeliczenia jednostek/czasu. Przy 40 zł/h koszt robocizny za 45 minut nie może przekroczyć 40 zł.
  • "75 zł" może wynikać z dodania nieuzasadnionych narzutów lub z przyjęcia 45 minut jako 45 godzin/minut w niewłaściwej skali. W zadaniu nie ma informacji o narzutach, więc liczymy wyłącznie podane koszty bezpośrednie.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź jednostki (minuty vs godziny) i upewnij się, czy pytanie dotyczy kosztu bezpośredniego (materiał + robocizna), czy pełnego kosztu wytworzenia (który mógłby obejmować także koszty pośrednie, jeśli byłyby podane).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw zamień minuty na godziny: min/60. Potem policz robociznę: czas [h] × stawka [zł/h]. Np. 45 min = 0,75 h, więc przy 40 zł/h robocizna wynosi 0,75 × 40 = 30 zł.
Do kosztów bezpośrednich zwykle zalicza się to, co da się jednoznacznie przypisać do detalu: materiał (np. pręt na wałek) oraz robociznę bezpośrednią (czas pracy operatora). Koszty pośrednie (np. utrzymanie hali) nie wchodzą, jeśli nie są podane.
Ponieważ stawka robocizny jest podana w zł za godzinę. Jeśli wstawisz do wzoru minuty bez przeliczenia, wynik będzie złą skalą. Prosty test: koszt pracy za 45 min przy 40 zł/h musi być mniejszy niż 40 zł.
Użyj oszacowania: 45 minut to "trzy czwarte godziny", więc robocizna to "trzy czwarte stawki". Przy 40 zł/h wychodzi około 30 zł. Jeśli otrzymasz wynik większy niż 40 zł, to prawie na pewno błąd w jednostkach.
To zależy od przyjętej metody kalkulacji w zakładzie. W prostych zadaniach egzaminacyjnych narzędzia i energia często traktowane są jako koszty pośrednie lub nie są uwzględniane, jeśli nie podano ich w danych. Na egzaminie licz wyłącznie to, co podano w treści.
Najczęściej: (1) brak zamiany minut na godziny, (2) przyjęcie 45 min jako 0,45 h, (3) policzenie samej robocizny bez materiału, (4) dopisywanie narzutów mimo braku danych. Warto zawsze wypisać składniki: robocizna + materiał.
Zsumuj koszty robocizny dla każdej operacji (czas każdej operacji po przeliczeniu na godziny × stawka) i dodaj materiał bezpośredni. Jeśli stawki są różne dla stanowisk, licz osobno dla każdego stanowiska i dopiero potem sumuj.
W praktyce przemysłowej czas przezbrojenia może być rozliczany osobno (często jako koszt pośredni lub rozliczany na partię). W zadaniach egzaminacyjnych, jeśli podano tylko "toczenie trwa 45 minut", to przyjmujesz ten czas jako czas robocizny do kalkulacji.
Koszt bezpośredni obejmuje zwykle materiał i robociznę przypisaną do detalu. Koszt całkowity (koszt wytworzenia) może dodatkowo obejmować koszty pośrednie (np. utrzymanie maszyn, energia, amortyzacja) oraz narzuty. Jeśli w treści nie ma narzutów, zwykle pytanie dotyczy tylko kosztów bezpośrednich.
Ćwicz schemat: dane → jednostki → wzór → kontrola sensowności. Zrób serię zadań z: przeliczania czasu, stawek godzinowych, kosztów materiału, sumowania kosztów bezpośrednich. Zawsze dopisuj jednostki przy obliczeniach, żeby unikać błędów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Koszt bezpośredni to suma kosztu robocizny bezpośredniej i materiału."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw rachunku kosztów w przedsiębiorstwie produkcyjnym
  • Materiały dydaktyczne z technologii maszyn (operacje toczenia, czas operacji)
  • Zestawy zadań z kalkulacji kosztów: robocizna, materiał, narzut (poziom podstawowy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego