KWALIFIKACJA HAN3 - TEST WIEDZY NR 9

PYTANIE NR 21.
Tytuł Autor Wydawca Miejsce wydania Rok wydania
Portrety królowych Polski Jan Kowalski Wydawnictwo Artystyczne Wrocław 2015
Na podstawie powyższej tabeli, sporządź prawidłowy opis bibliograficzny.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawny opis bibliograficzny powinien zawierać wszystkie dane z tabeli w ustalonej kolejności: najpierw autor, potem tytuł, następnie wydawca, miejsce wydania i rok. Odpowiedź zaczynająca się od autora i zawierająca pełne dane spełnia ten schemat.

Pełne wyjaśnienie:

Opis bibliograficzny książki jest znormalizowanym (umownym) zapisem pozwalającym jednoznacznie zidentyfikować publikację. W praktyce szkolnej i egzaminacyjnej kluczowe jest zachowanie pełnego zestawu elementów oraz ich właściwej kolejności.

W tym zadaniu wszystkie potrzebne informacje podano w tabeli: tytuł, autor, wydawca, miejsce wydania oraz rok wydania. Poprawny zapis powinien więc zawierać te elementy w schemacie, w którym na początku występuje odpowiedzialność autorska (nazwisko i imię autora), a dopiero potem tytuł i dane wydawnicze: wydawca, miejsce oraz rok. Taki układ ułatwia wyszukiwanie po autorze i jest typowy dla wielu szkolnych instrukcji bibliograficznych.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • Wariant zaczynający się od tytułu przenosi akcent z autora na tytuł i zmienia schemat opisu; w tym typie zapisu nie jest to oczekiwany porządek elementów.
  • Wariant z przestawionym autorem na koniec rozdziela dane odpowiedzialności od początku opisu, co utrudnia identyfikację i nie odpowiada wymaganemu układowi.
  • Wariant z rokiem na początku lub w nietypowym miejscu miesza kolejność danych wydawniczych; rok wydania powinien pojawić się w części wydawniczej po miejscu (zgodnie z przyjętym schematem), a nie przed wydawcą lub autorem.

Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem odpowiedzi sprawdź dwa warunki naraz: (1) czy są wszystkie pola z tabeli, (2) czy kolejność zaczyna się od autora, a dane wydawnicze są na końcu w spójnym bloku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opis bibliograficzny to uporządkowany zapis danych o publikacji, który pozwala ją jednoznacznie zidentyfikować. Zwykle obejmuje autora, tytuł oraz dane wydawnicze (wydawcę, miejsce i rok). Na egzaminie liczy się komplet elementów i zgodna z wymaganiami kolejność.
W podstawowej wersji najczęściej wymagane są: autor, tytuł, wydawca, miejsce wydania i rok. Gdy zadanie podaje tylko te pola (jak w tabeli), opis powinien zawierać dokładnie te elementy bez dopisywania informacji, których nie ma.
Umieszczenie autora na początku ułatwia wyszukiwanie i porządkowanie opisów w zestawieniach bibliograficznych (np. alfabetycznie według nazwiska). W praktyce informacyjno-bibliograficznej to częsty punkt dostępu do publikacji, dlatego wiele schematów opisu rozpoczyna się od odpowiedzialności autorskiej.
Wydawca to nazwa instytucji publikującej książkę (np. oficyna), a miejsce wydania to miasto. W zadaniach tabelarycznych te pola są rozdzielone, więc warto je przepisać dokładnie do opisu: najpierw nazwa wydawcy, potem miasto i rok (zgodnie z wymaganym schematem).
To zależy od przyjętego stylu/normy i od instrukcji egzaminu. W części zadań szkolnych tytuł bywa ujmowany w cudzysłów, ale w innych standardach stosuje się kursywę lub zapis bez cudzysłowu. Najbezpieczniej jest trzymać się formatu, który wynika z odpowiedzi i schematów omawianych na zajęciach.
Najczęściej pojawia się przestawienie kolejności (np. tytuł przed autorem), wrzucenie autora na koniec, albo pomieszanie danych wydawniczych (rok w niewłaściwym miejscu). Częsty błąd to też brak jednego elementu z tabeli. Dobrą metodą jest odhaczyć: autor, tytuł, wydawca, miejsce, rok.
Rok wydania podaje się w części wydawniczej opisu, razem z miejscem i wydawcą. W zadaniach egzaminacyjnych z tabelą rok jest zwykle ostatnim elementem lub znajduje się na końcu bloku danych wydawniczych. Kluczowe jest, aby nie umieszczać roku przed autorem lub w losowym miejscu.
Porównaj opis z danymi źródłowymi (tu: tabelą). Najprościej zrobić listę kontrolną i sprawdzić, czy występują wszystkie pola: autor, tytuł, wydawca, miejsce, rok. Jeśli cokolwiek z tabeli nie pojawia się w opisie albo jest zamienione miejscami wbrew schematowi, opis będzie uznany za niepoprawny.
Nie. Opis bibliograficzny ma konwencję, a na egzaminie obowiązuje konkretny schemat oczekiwany przez klucz oceniania. Nawet gdy wszystkie informacje są obecne, zmiana kolejności (np. autor na końcu) może być uznana za błąd formalny. Dlatego trzeba trzymać się układu wymaganego w danym zadaniu.
Ćwicz na wielu przykładach: książki jednoautorskie, wieloautorskie, z redaktorem, z tomami. Rób krótkie serie z tabel: przepisz dane i układaj w wymaganej kolejności. Na koniec porównuj ze wzorami z zajęć. Najważniejsze nawyki to: komplet pól i stały schemat zapisu.
info

Około 65% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że poprawny opis bibliograficzny powinien zawierać wszystkie dane z tabeli w ustalonej kolejności: najpierw autor, potem tytuł, następnie wydawca, miejsce wydania i rok.

Źródła:

  • ISO 690:2021, Information and documentation — Guidelines for bibliographic references and citations to information resources

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z bibliografii i opisu bibliograficznego (skrypty szkolne do kwalifikacji z obszaru informacji bibliograficznej)
  • Przykładowe opisy bibliograficzne książek (ćwiczenia: 20–30 rekordów do ułożenia w różnych układach)
  • Dokumenty normatywne dotyczące cytowań i opisów bibliograficznych (w zależności od standardu wymaganego na egzaminie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego