KWALIFIKACJA MED11 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 24.
U pacjenta z porażeniem wiotkim poniżej kręgu piersiowego Th10 należy zastosować ortezę typu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy porażeniu wiotkim poniżej Th10 zwykle konieczne jest zaopatrzenie stabilizujące całą kończynę dolną wraz ze stawem biodrowym i kolanowym, aby umożliwić pionizację i kontrolę ustawienia w staniu/chodzie.
Orteza HKAFO obejmuje biodro, kolano, staw skokowy i stopę. DAFO, GRAFO i AFO dotyczą głównie stawu skokowego/stopy.

Pełne wyjaśnienie:

W porażeniu wiotkim (obwodowym) głównym problemem jest brak aktywnej kontroli mięśniowej i stabilizacji segmentów kończyny. Informacja "poniżej kręgu piersiowego Th10" sugeruje istotny deficyt funkcji kończyn dolnych (paraplegię) i potrzebę zapewnienia stabilności nie tylko stopy, ale także kolana i biodra podczas pionizacji oraz treningu lokomocji.

Odpowiedź HKAFO jest właściwa, ponieważ jest to orteza obejmująca staw biodrowy, kolanowy, skokowy oraz stopę. Taki zakres obejmowania stawów daje możliwość mechanicznego ustawienia kończyny w osi, ograniczenia niekontrolowanych ruchów oraz przeniesienia obciążeń w sposób bezpieczniejszy dla pacjenta z dużym niedowładem.

Pozostałe propozycje są nieadekwatne do rozległości problemu, bo dotyczą głównie dystalnej części kończyny:

  • DAFO (dynamiczna orteza stawu skokowego i stopy) jest stosowana przede wszystkim do kontroli ustawienia stopy i stawu skokowego, zwykle przy mniej rozległych deficytach, gdy biodro i kolano mają zachowaną stabilność.
  • GRAFO (orteza typu ground-reaction) wykorzystuje reakcję podłoża do wspomagania kontroli, ale nadal jest konstrukcją skoncentrowaną na segmencie podudzia i stawu skokowego; nie zastępuje stabilizacji biodra w ciężkich niedowładach.
  • AFO (orteza stawu skokowego i stopy) jest najczęściej dobierana przy opadaniu stopy lub niewydolności mięśni dystalnych. Przy porażeniu poniżej Th10 zwykle nie zapewnia wystarczającej stabilności kolana i biodra.

Wskazówka egzaminacyjna: patrz na to, jakie stawy muszą być mechanicznie kontrolowane. Jeśli problem dotyczy wysokiego poziomu neurologicznego i wiotkości mięśni, sama orteza stawu skokowego zazwyczaj nie wystarczy — potrzebna jest konstrukcja obejmująca kolejne stawy (co najmniej kolano, często także biodro).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
HKAFO to orteza obejmująca biodro, kolano, staw skokowy i stopę. Stosuje się ją, gdy trzeba zapewnić stabilizację całej kończyny dolnej oraz kontrolę ustawienia w staniu i podczas treningu chodu, np. przy rozległych niedowładach.
AFO stabilizuje głównie staw skokowy i stopę. Jej celem jest kontrola ustawienia stopy (np. opadania) i poprawa fazy przenoszenia lub podporu. Nie zapewnia stabilizacji biodra i zwykle nie wystarcza przy dużej niestabilności kolana.
Przy wyższych poziomach deficytu neurologicznego problem dotyczy nie tylko stopy, ale także kontroli kolana i biodra oraz utrzymania osi kończyny w podporze. Sama AFO działa dystalnie, więc nie zabezpiecza przed zapadaniem kolana lub brakiem stabilności w biodrze w trakcie pionizacji.
Porażenie wiotkie wiąże się z obniżonym napięciem mięśniowym i brakiem skutecznej stabilizacji czynnej. W doborze ortezy oznacza to potrzebę większej stabilizacji mechanicznej, często obejmującej więcej stawów, aby bezpiecznie ustawić kończynę i umożliwić funkcję podporu.
HKAFO rozważa się, gdy pacjent wymaga stabilizacji biodra i kolana oraz kontroli stawu skokowego i stopy, np. w rozległych niedowładach kończyn dolnych. Może służyć do pionizacji, treningu chodu w poręczach oraz poprawy bezpieczeństwa przy transferach.
Najprościej: KAFO obejmuje kolano–staw skokowy–stopę, a HKAFO obejmuje dodatkowo staw biodrowy. Jeśli opis wskazuje na potrzebę kontroli biodra (np. duży deficyt proksymalny, brak stabilności miednicy), częściej pasuje HKAFO.
DAFO to dynamiczna orteza stawu skokowego i stopy, zwykle projektowana tak, by prowadzić stopę w bardziej prawidłowym ustawieniu i umożliwiać bardziej funkcjonalny wzorzec chodu. Jest rozwiązaniem dystalnym, więc nie zastąpi stabilizacji kolana i biodra w ciężkich porażeniach.
GRAFO (orteza oparta o reakcję podłoża) wpływa na mechanikę kończyny poprzez przenoszenie sił podczas kontaktu stopy z podłożem, co może wspierać kontrolę ustawienia w fazie podporu. Nadal jest to orteza skoncentrowana na segmencie podudzia/stawu skokowego, nie na biodrze.
Częsty błąd to dobieranie ortezy wyłącznie do objawu w stopie (np. opadanie) bez oceny stabilności kolana i biodra. Drugi błąd to mylenie skrótów AFO/DAFO/GRAFO z konstrukcjami obejmującymi wyższe stawy. Na egzaminie zawsze analizuj, które stawy wymagają kontroli.
Skuteczna metoda to "czytanie od góry": HKAFO = biodro+kolano+staw skokowy+stopa, KAFO = kolano+staw skokowy+stopa, AFO = staw skokowy+stopa. Warto zrobić fiszki i dopisywać typowe wskazania kliniczne, żeby nie uczyć się samych liter.
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "DAFO, GRAFO i AFO dotyczą głównie stawu skokowego/stopy."

Materiały:

  • Skrypty z ortotyki: podział ortez kończyn dolnych i ich wskazania
  • Materiały z neuroortopedii: skutki uszkodzeń rdzenia a zaopatrzenie ortotyczne
  • Karty produktów/opracowania producentów ortez (sekcja: wskazania i zakres stabilizacji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego