KWALIFIKACJA CHM5 - STYCZEŃ 2016 (test 2)

PYTANIE NR 31.
Ujęcie biogazu będącego produktem fermentacji anaerobowej związków pochodzenia organicznego można stosować
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ujęcie (odprowadzanie) gazu składowiskowego ma sens i jest wymagane tylko tam, gdzie w odpadach zachodzi biodegradacja materii organicznej.
Na składowiskach z odpadami obojętnymi biogaz nie powstaje, więc nie stosuje się tam takiej instalacji. Kryterium nie jest "wielkość", lecz rodzaj składowanych odpadów.

Pełne wyjaśnienie:

Biogaz składowiskowy powstaje w wyniku beztlenowego rozkładu (fermentacji anaerobowej) substancji organicznej zawartej w odpadach. Oznacza to, że warunkiem koniecznym jest obecność frakcji biodegradowalnej (np. odpady komunalne z biofrakcją, odpady rolno-spożywcze). Jeżeli na składowisku deponuje się odpady, które nie ulegają rozkładowi biologicznemu, gaz nie będzie wytwarzany w ilościach uzasadniających budowę ujęcia.

Z tego powodu poprawna jest odpowiedź "na wybranych składowiskach odpadów", rozumianych jako te, na których składuje się odpady ulegające biodegradacji. Potwierdza to wymaganie, aby składowisko przewidziane do składowania odpadów biodegradowalnych było wyposażone w instalację do odprowadzania gazu składowiskowego (wskazane w kontekście § 8 rozporządzenia).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "na wszystkich składowiskach odpadów" – nie każde składowisko wytwarza biogaz. Składowiska odpadów obojętnych (np. gruz, beton, cegły, kamienie) z definicji nie ulegają biodegradacji, więc nie stanowią źródła metanu i CO2 pochodzących z fermentacji.
  • "na dużych składowiskach odpadów" – wielkość nie jest kryterium powstawania biogazu ani kryterium obowiązku instalacji; decyduje skład odpadów. Małe składowisko z biofrakcją może wymagać odgazowania, a duże składowisko obojętne – nie.
  • "na małych składowiskach odpadów" – analogicznie, rozmiar obiektu nie przesądza o emisji gazu. Bez frakcji biodegradowalnej nie będzie biogazu do ujęcia.

W praktyce technik ochrony środowiska powinien kojarzyć, że instalacje ujęcia gazu projektuje się dla składowisk/kwater z odpadami biodegradowalnymi, a następnie gaz oczyszcza się i wykorzystuje energetycznie lub – gdy to niemożliwe – spala w pochodni. Na egzaminie warto zapamiętać: biogaz = biodegradacja, a nie "duże składowisko".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Biogaz składowiskowy to mieszanina gazów powstająca, gdy w odpadach zachodzi beztlenowy rozkład materii organicznej. Tworzy się głównie na składowiskach z frakcją biodegradowalną (np. odpady komunalne, odpady organiczne). Jeśli odpady nie ulegają biodegradacji, biogaz praktycznie nie powstaje.
Bo nie każde składowisko wytwarza gaz. Składowiska odpadów obojętnych (np. gruz, beton, cegły) nie zawierają materii ulegającej rozkładowi biologicznemu, więc nie zachodzi fermentacja metanowa. Bez źródła gazu instalacja ujęcia jest niecelowa i nie wynika z kryterium "zawsze".
"Wybrane" oznacza te składowiska (lub wydzielone kwatery), na których składuje się odpady ulegające biodegradacji. W praktyce chodzi najczęściej o składowiska odpadów komunalnych lub składowiska inne niż niebezpieczne i obojętne, jeśli zawierają frakcję organiczną zdolną do fermentacji beztlenowej.
Nie. Wielkość może wpływać na opłacalność i skalę instalacji, ale kryterium powstawania biogazu to rodzaj odpadów (obecność frakcji biodegradowalnej). Dlatego odpowiedzi "na dużych" lub "na małych" są pułapką: rozmiar nie zastępuje analizy składu odpadów.
Gdy na składowisku przewiduje się składowanie odpadów ulegających biodegradacji. Wskazuje to § 8 rozporządzenia w sprawie składowisk odpadów (Dz.U. 2022 poz. 1902). Wymóg dotyczy więc kryterium biodegradowalności, a nie samego faktu istnienia składowiska.
Odpady obojętne to takie, które nie ulegają istotnym przemianom biologicznym; typowo nie fermentują i nie stanowią źródła biogazu. Przykłady to gruz, beton, cegły, kamienie. Składowisko, na którym dominują takie odpady, nie będzie generowało metanu z fermentacji beztlenowej.
Najczęściej myli się możliwość/obowiązek ujęcia z hasłem "na wszystkich składowiskach" oraz bierze się pod uwagę "duże/małe" zamiast składu odpadów. Innym błędem jest nierozróżnianie składowisk obojętnych od tych, gdzie występuje frakcja biodegradowalna.
Po ujęciu gaz zwykle poddaje się obróbce: oczyszczaniu (np. z zanieczyszczeń i wilgoci), a następnie wykorzystaniu energetycznemu (np. do wytwarzania energii). Jeśli wykorzystanie nie jest możliwe, stosuje się spalanie w pochodni, aby ograniczyć emisję metanu.
Fermentacja anaerobowa to proces biologiczny, w którym mikroorganizmy rozkładają związki organiczne bez dostępu tlenu. Produktem jest m.in. metan i dwutlenek węgla. Gdy brak materii organicznej (np. odpady obojętne), mikroorganizmy nie mają "paliwa", więc gaz nie powstaje.
Ucz się powiązań: biodegradowalne odpady → fermentacja beztlenowa → biogaz → ujęcie/odgazowanie. Rozróżniaj typy składowisk (obojętne vs z biofrakcją) i pamiętaj, że przepisy wiążą wymagania z rodzajem składowanych odpadów, a nie z wielkością składowiska.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Kryterium nie jest "wielkość", lecz rodzaj składowanych odpadów."

Źródła:

  • [ISAP] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20220001902/O/D20221902.pdf
  • Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie składowisk odpadów (tekst jednolity), § 8 ust. 1–2, Dz.U. 2022 poz. 1902
  • Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, Dz.U. 2023 poz. 1587 (podział składowisk na: niebezpieczne, obojętne oraz inne niż niebezpieczne i obojętne)

Materiały:

  • Tekst jednolity rozporządzenia w sprawie składowisk odpadów (Dz.U. 2022 poz. 1902) – § 8
  • Ustawa o odpadach (Dz.U. 2023 poz. 1587) – część dot. rodzajów składowisk i definicji
  • Materiały dydaktyczne o procesach biologicznych w odpadach (fermentacja metanowa, biogaz składowiskowy)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego