KWALIFIKACJA CHM5 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 3.
Urządzenie do badania natężenia dźwięku to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sonometr to przyrząd używany w akustyce do pomiaru poziomu dźwięku (hałasu), zwykle wyrażanego w decybelach. Pehametr służy do pomiaru pH, higrometr do wilgotności powietrza, a barometr do ciśnienia atmosferycznego, więc nie badają wielkości akustycznych.

Pełne wyjaśnienie:

Sonometr (miernik poziomu dźwięku) jest podstawowym przyrządem wykorzystywanym w pomiarach hałasu w ochronie środowiska. W praktyce terenowej urządzenie rejestruje wielkości opisujące dźwięk w sposób standaryzowany (najczęściej jako poziom dźwięku w decybelach) i pozwala oceniać uciążliwość źródeł hałasu, np. ruchu drogowego czy pracy instalacji przemysłowych.

Odpowiedź "sonometr" jest poprawna, bo to właśnie ten przyrząd jest projektowany do pomiarów akustycznych: ma odpowiedni mikrofon, układy ważenia częstotliwościowego i czasowego oraz parametry metrologiczne określone w normach dla mierników poziomu dźwięku.

Pozostałe propozycje odnoszą się do zupełnie innych wielkości fizykochemicznych:

  • "pehametr" mierzy odczyn roztworu, czyli pH; jest typowy dla badań wody/ścieków i laboratoriów chemicznych, a nie dla hałasu.
  • "higrometr" służy do pomiaru wilgotności (np. względnej wilgotności powietrza), przydatnej w meteorologii lub ocenie mikroklimatu.
  • "barometr" mierzy ciśnienie atmosferyczne, wykorzystywane m.in. w meteorologii i niektórych korektach pomiarowych, ale nie jest miernikiem dźwięku.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się hałas, decybele lub pomiary akustyczne, najczęściej właściwym przyrządem będzie sonometr. Gdy mowa o pH, wilgotności lub ciśnieniu, szukaj odpowiednio pehametru, higrometru albo barometru.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sonometr to miernik poziomu dźwięku używany do oceny hałasu w środowisku. W praktyce pozwala wykonać pomiary w terenie (np. przy drogach lub zakładach) i uzyskać wyniki w decybelach, które następnie porównuje się z wymaganiami/wytycznymi dla danej lokalizacji.
W praktyce pomiarowej sonometr służy do wyznaczania poziomu dźwięku (zwykle w dB) oraz wielkości pochodnych zgodnych z metodyką pomiarów akustycznych. Termin "natężenie dźwięku" bywa używany potocznie, ale w pomiarach środowiskowych standardowo mówi się o poziomach.
Pehametr mierzy pH, czyli odczyn roztworu na podstawie pomiaru elektrochemicznego. Nie ma mikrofonu ani toru pomiarowego do sygnałów akustycznych, więc nie jest w stanie rejestrować hałasu ani podawać wyników w decybelach.
Higrometr służy do pomiaru wilgotności (np. względnej wilgotności powietrza). W monitoringu środowiska może być używany przy ocenie mikroklimatu, warunków pracy lub w badaniach meteorologicznych, ale nie jest przyrządem do pomiaru hałasu.
Barometr mierzy ciśnienie atmosferyczne. Jest przydatny m.in. w meteorologii i w opisie warunków prowadzenia badań terenowych. Nie mierzy jednak wielkości akustycznych, więc nie zastąpi sonometru przy ocenie poziomu dźwięku.
Sygnałami są słowa kluczowe: hałas, dźwięk, decybel, "pomiar akustyczny", "monitoring hałasu". Wtedy najczęściej właściwą odpowiedzią jest sonometr. Jeśli pojawia się pH, wilgotność lub ciśnienie, szukaj odpowiednio pehametru, higrometru lub barometru.
W typowych zastosowaniach sonometr prezentuje wyniki jako poziom dźwięku w dB i może obliczać różne charakterystyki (zależnie od klasy i funkcji urządzenia). Dokładny zestaw wskazań zależy od modelu, ale jednostka dB jest standardem w ocenie hałasu.
Najczęściej myli się nazwy zakończone na "-metr" i wybiera urządzenie "na skojarzenie", bez sprawdzenia, co faktycznie mierzy. Drugi błąd to łączenie chemii (pH) z dźwiękiem lub mylenie wielkości meteorologicznych (wilgotność, ciśnienie) z akustycznymi.
Pomiary sonometrem wykonuje się podczas kontroli i ocen hałasu w terenie, np. w pobliżu dróg, linii kolejowych, placów budowy oraz zakładów przemysłowych. Urządzenie pomaga zebrać dane do oceny uciążliwości i do dokumentacji z monitoringu środowiska.
Ułóż listę podstawowych przyrządów i przypisz im wielkość mierzoną: pH, wilgotność, ciśnienie, hałas, temperatura itp. Ucz się poprzez krótkie skojarzenia funkcji (np. "sono" = dźwięk) i rozwiązuj testy, w których mieszają się przyrządy z różnych działów.
info

Około 73% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Sonometr to przyrząd używany w akustyce do pomiaru poziomu dźwięku (hałasu), zwykle wyrażanego w decybelach."

Źródła:

  • PN-EN 61672-1:2014 (IEC 61672-1:2013), Elektroakustyka — Mierniki poziomu dźwięku — Część 1: Wymagania
  • IEC 61672-1:2013, Electroacoustics — Sound level meters — Part 1: Specifications
  • ISO 1996-1:2016, Acoustics — Description, measurement and assessment of environmental noise — Part 1: Basic quantities and assessment procedures

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z monitoringu środowiska (dział: hałas i drgania)
  • Materiały dydaktyczne z metrologii i akustyki środowiskowej dla techników
  • Instrukcje użytkowania i karty katalogowe sonometrów (opis wielkości mierzonych i trybów pracy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego