Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM5 - STYCZEŃ 2017



PYTANIE NR 6.
Które urządzenie stosowane jest w gleboznawstwie do badań ilości i chemicznego składu wód przesiąkających przez poszczególne poziomy profilu glebowego, zasysanych z nienasyconej strefy wodnej, znajdującej się w porach gruntu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Lizymetr służy w gleboznawstwie do poboru i oceny ilości oraz składu chemicznego wód przesiąkających (roztworu glebowego) przemieszczających się przez poziomy profilu glebowego. Pozostałe przyrządy mierzą inne wielkości: areometr i piknometr dotyczą właściwości cieczy, a anemometr prędkości wiatru.

Pełne wyjaśnienie:

Poprawną odpowiedzią jest lizymetr, ponieważ jest to urządzenie stosowane w badaniach gleboznawczych i środowiskowych do zbierania/próbkowania wód przesiąkających (przesączów, roztworu glebowego) oraz do oceny ich ilości i składu chemicznego. Kluczowe w pytaniu są sformułowania: "wody przesiąkające przez poszczególne poziomy profilu glebowego" oraz "nienasycona strefa wodna w porach gruntu" – to opis procesów zachodzących w profilu glebowym i strefie aeracji, gdzie woda nie wypełnia całkowicie porów.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Areometr to przyrząd do wyznaczania gęstości (lub względnej gęstości) cieczy na podstawie zanurzenia pływaka. Nie służy do poboru wód z profilu glebowego ani do badania filtracji przez poziomy gleby.
  • Piknometr to naczynie pomiarowe używane w laboratorium do precyzyjnego oznaczania gęstości cieczy (a w pewnych zastosowaniach także ciał stałych metodą wyporu). Nie jest urządzeniem terenowym do zbierania przesączów z nienasyconej strefy gleby.
  • Anemometr mierzy prędkość ruchu powietrza (wiatru). Jest związany z meteorologią i wentylacją, a nie z wodami przesiąkającymi w porach gruntu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie mówi o przepływie wody przez profil glebowy i analizie chemicznej przesączów, szukaj nazwy przyrządu kojarzonej z "lizą"/"lizymetrią" (badaniem przesączania i bilansu wody oraz substancji w glebie). Gdy natomiast pada hasło "gęstość cieczy", typowe są areometr lub piknometr, a przy "wiatr/przepływ powietrza" – anemometr.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest lizymetr i do czego służy w gleboznawstwie?
Lizymetr to urządzenie badawcze używane do zbierania wód przesiąkających przez glebę i oceny ich ilości oraz składu chemicznego. Dzięki temu można śledzić, co jest wymywane z profilu glebowego (np. związki azotu) i jak woda przemieszcza się w strefie nienasyconej.
Jakie próbki uzyskuje się z lizymetru w badaniach środowiskowych?
Najczęściej uzyskuje się próbki przesączu (roztworu glebowego), czyli wody, która przemieściła się przez glebę. Taki materiał nadaje się do analiz chemicznych (jony, zanieczyszczenia, przewodność), a także do oceny intensywności wymywania substancji z poszczególnych warstw gleby.
Dlaczego w pytaniu podkreślono "nienasyconą strefę wodną" w porach gruntu?
To wskazówka, że chodzi o wodę w strefie aeracji, gdzie pory nie są całkowicie wypełnione wodą. Właśnie z tej strefy pobiera się roztwór glebowy i bada procesy przesiąkania. Przyrządy do gęstości cieczy nie odnoszą się do takich warunków w profilu glebowym.
Czym różni się lizymetr od areometru?
Lizymetr służy do zbierania i badania wód przesiąkających przez glebę (pobór prób z profilu glebowego). Areometr jest przyrządem pływakowym do oznaczania gęstości cieczy w naczyniu. To zupełnie inne zastosowania: monitoring glebowo-wodny vs pomiar właściwości cieczy.
Czym różni się lizymetr od piknometru?
Lizymetr jest urządzeniem do badań procesów wodnych w glebie i składu chemicznego przesączów. Piknometr to laboratoryjne naczynie pomiarowe do precyzyjnego wyznaczania gęstości cieczy (czasem też ciał stałych). Piknometr nie służy do poboru wód z porów gruntu ani do badań przesiąkania.
Dlaczego anemometr nie pasuje do badań wód przesiąkających w glebie?
Anemometr mierzy prędkość ruchu powietrza (wiatru), więc jest używany w meteorologii, wentylacji lub pomiarach aerodynamicznych. Pytanie dotyczy wody przemieszczającej się w profilu glebowym i analiz chemicznych przesączów, co wiąże się z urządzeniami do badań wody glebowej, a nie powietrza.
Jakie analizy chemiczne wykonuje się na wodach przesiąkających z gleby?
Typowo oznacza się m.in. stężenia jonów (np. azotany, siarczany, chlorki), pH, przewodność elektrolityczną oraz wybrane zanieczyszczenia. Dobór parametrów zależy od celu monitoringu (rolnictwo, rekultywacja, wpływ zakładu). Lizymetr dostarcza próbki do takich oznaczeń.
Kiedy stosuje się lizymetrię w ochronie środowiska?
Lizymetrię stosuje się, gdy trzeba ocenić wymywanie substancji z gleby i ryzyko migracji zanieczyszczeń do wód gruntowych, np. na terenach nawożonych, w pobliżu składowisk lub w projektach rekultywacji. Pozwala to powiązać opady/nawadnianie z ilością i składem przesączów.
Jak rozpoznać na egzaminie, że chodzi o lizymetr?
Szukaj w treści słów związanych z glebą i przepływem wody: "profil glebowy", "wody przesiąkające", "strefa nienasycona", "pory gruntu", "skład chemiczny przesączów". Taki zestaw pojęć wskazuje na urządzenie do zbierania przesączów, czyli lizymetr, a nie na mierniki gęstości czy wiatru.
Czy lizymetr mierzy bezpośrednio ilość wody przesiąkającej przez glebę?
W praktyce lizymetr umożliwia zebranie wody, która przesiąkła przez glebę, a jej ilość można określić na podstawie zebranej objętości (zależnie od konstrukcji i warunków pomiaru). Dodatkowo z tej samej próbki wykonuje się analizy chemiczne, co pozwala ocenić ładunek wymywanych substancji.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że lizymetr służy w gleboznawstwie do poboru i oceny ilości oraz składu chemicznego wód przesiąkających (roztworu glebowego) przemieszczających się przez poziomy profilu glebowego.

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – hasło: "Lizymetr" (opis zastosowań w badaniach wód przesiąkających) https://pl.wikipedia.org/wiki/Lizymetr - dostęp 2026-03-04
  • Wikipedia (PL) – hasło: "Areometr" (przyrząd do pomiaru gęstości cieczy) https://pl.wikipedia.org/wiki/Areometr - dostęp 2026-03-04
  • Wikipedia (PL) – hasło: "Piknometr" (naczynie do oznaczania gęstości) https://pl.wikipedia.org/wiki/Piknometr - dostęp 2026-03-04

Materiały:

  • Podręczniki z gleboznawstwa i ochrony gleb (działy: woda glebowa, roztwór glebowy, metody badań)
  • Materiały dydaktyczne z monitoringu środowiska dotyczące poboru prób wód w glebie
  • Instrukcje/laboratoryjne opisy metod badania przesączów i wód przesiąkających (ćwiczenia z gleboznawstwa)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego