KWALIFIKACJA PGF5 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 23.
Które urządzenie umożliwia weryfikację gęstości optycznej wydruku cyfrowego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gęstość optyczną wydruku weryfikuje się przyrządem pomiarowym przeznaczonym do densytometrii.
Densytometr refleksyjny mierzy gęstość w odbiciu od podłoża nieprzezroczystego, dlatego nadaje się do oceny pól apli i półtonów. Kamera, skaner i miarka nie wykonują takiego pomiaru liczbowego.

Pełne wyjaśnienie:

Gęstość optyczna (OD) jest wielkością używaną w poligrafii do ilościowej oceny "ciemności"/krycia pól wydruku. Aby ją zweryfikować, potrzebny jest przyrząd, który wykonuje pomiar densytometryczny i podaje wynik jako wartość liczbowa.

Odpowiedź "Densytometr refleksyjny" jest poprawna, ponieważ ten przyrząd służy do pomiaru gęstości optycznej w odbiciu, czyli dla typowych wydruków na papierze i innych podłożach nieprzezroczystych. W praktyce pozwala porównywać pola kontrolne, monitorować powtarzalność oraz wychwytywać odchylenia procesu druku w czasie.

Pozostałe propozycje nie spełniają definicji przyrządu do weryfikacji gęstości optycznej:

  • "Kamera CCD" rejestruje obraz (informację o jasności/kolorze zależną m.in. od oświetlenia i ustawień), ale nie jest typowym przyrządem densytometrycznym do pomiaru OD w standardowej procedurze kontroli druku.
  • "Miarka typograficzna" służy do pomiarów długości (np. formatów, marginesów, pasowania w sensie geometrycznym), a nie do pomiaru parametrów optycznych warstwy barwnej.
  • "Skaner płaski" digitalizuje obraz wydruku, jednak wynik zależy od wielu czynników (profil, ekspozycja, oświetlenie, algorytmy), więc nie zastępuje dedykowanego pomiaru densytometrycznego OD.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy "weryfikacji" parametru w sposób metrologiczny, szukaj nazwy przyrządu pomiarowego (densytometr/spektrofotometr), a nie urządzenia do oglądu lub rejestracji obrazu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Gęstość optyczna (OD) to liczbowy opis tego, jak "ciemny" lub jak mocno kryjący jest obszar wydruku w danym kolorze. W praktyce pomaga porównywać aple i pola kontrolne między próbką a nakładem oraz oceniać stabilność procesu drukowania.
Densytometr refleksyjny oświetla wydruk i mierzy ilość światła odbitego od podłoża przez warstwę barwną. Na tej podstawie wylicza gęstość optyczną dla danego filtra/koloru. Wynik jest liczbowy, więc nadaje się do weryfikacji i porównań.
Papier i wiele podłoży drukowych są nieprzezroczyste, więc światło nie przechodzi przez materiał, tylko odbija się od powierzchni i warstwy barwnej. Dlatego w praktyce kontrola gęstości optycznej takich wydruków odbywa się metodą refleksyjną.
Zwykle nie. Skaner tworzy obraz zależny od ustawień, oświetlenia i przetwarzania (profil, automatyka, kompresja). To utrudnia uzyskanie porównywalnych, metrologicznych wyników OD. Do pomiaru liczbowego w kontroli jakości stosuje się dedykowane przyrządy.
Najczęściej wykorzystuje się go do kontroli pól apli i pól rastrowych na wydruku, porównywania próbek, wykrywania odchyleń (np. spadku krycia) oraz do podstawowego monitorowania powtarzalności w czasie. Ułatwia szybkie decyzje korekcyjne w produkcji.
Kamera CCD służy głównie do rejestracji obrazu, a uzyskany sygnał zależy od warunków oświetlenia, obiektywu i ustawień ekspozycji. To dobre narzędzie do inspekcji wizualnej lub wizyjnej, ale nie jest standardowym przyrządem densytometrycznym do pomiaru OD.
Miarka typograficzna służy do pomiarów długości i wymiarów w pracy poligraficznej, np. formatów, marginesów, odległości elementów i kontroli geometrii składu. Nie mierzy parametrów optycznych (takich jak gęstość), więc nie pomoże w weryfikacji OD.
Jeśli w treści pojawiają się słowa "pomiar", "weryfikacja parametru" lub oczekuje się wartości liczbowej, zwykle chodzi o przyrząd pomiarowy (np. densytometr). Kontrola wizualna dotyczy oględzin i porównania "na oko", bez wyniku metrologicznego.
Częsty błąd to wybór sprzętu, który "widzi" obraz (skaner/kamera), zamiast przyrządu, który mierzy konkretny parametr. Drugi błąd to mylenie narzędzi do geometrii (miarka) z narzędziami do optyki (densytometr). Na egzaminie szukaj funkcji, nie wyglądu urządzenia.
Densytometr jest użyteczny, gdy kontrolujesz wielkości densytometryczne (np. gęstość optyczną) na wydruku. Gdy celem jest dokładna ocena barwy i różnic kolorystycznych, częściej stosuje się przyrządy do pomiaru barwy. Dobór zależy od tego, jaki parametr ma być zweryfikowany.
info

Statystycznie 66% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Gęstość optyczną wydruku weryfikuje się przyrządem pomiarowym przeznaczonym do densytometrii."

Źródła:

  • X-Rite – opis zastosowań densytometrii w poligrafii (strona produktowa/edukacyjna): https://www.xrite.com/categories/densitometers (dostęp: 2026-02-27)
  • Techkon – informacje o densytometrach i kontroli gęstości optycznej w druku: https://www.techkon.com/products/densitometer/ (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (EN) – Densitometer, opis mierzenia gęstości optycznej w zastosowaniach drukarskich i fotograficznych: https://en.wikipedia.org/wiki/Densitometer (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Instrukcje producentów densytometrów i materiałów do kontroli druku (procedury pomiaru w odbiciu)
  • Podręczniki z zakresu poligrafii: podstawy densytometrii i kontroli jakości barwy
  • Materiały szkoleniowe dot. kontroli jakości w druku cyfrowym (pojęcia: OD, apla, raster, przyrost punktu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego