KWALIFIKACJA EKA7 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 36.
Ustalone podczas inwentaryzacji różnice inwentaryzacyjne:
- nadwyżka produktu A 100 szt. po 15 zł/szt.
- niedobór produktu B 80 szt. po 12 zł/szt.
Komisja inwentaryzacyjna, po analizie stwierdzonych różnic inwentaryzacyjnych, podjęła decyzję o skompensowaniu różnic. Wartość kompensaty będzie wynosić
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kompensata polega na wzajemnym "pokryciu" nadwyżki i niedoboru do wysokości mniejszej wartości. Nadwyżka A: 100×15 zł = 1 500 zł, niedobór B: 80×12 zł = 960 zł. Ponieważ mniejsza jest wartość niedoboru, wartość kompensaty wynosi 960 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Najpierw trzeba przeliczyć wartość każdej różnicy inwentaryzacyjnej (ilość × cena jednostkowa), a dopiero potem zastosować zasadę kompensaty.

Nadwyżka produktu A: 100 szt. × 15 zł/szt. = 1 500 zł.

Niedobór produktu B: 80 szt. × 12 zł/szt. = 960 zł.

Kompensata różnic oznacza, że komisja decyduje o wzajemnym "zbilansowaniu" (skompensowaniu) nadwyżek i niedoborów. W praktyce kompensuje się je do wysokości mniejszej wartości, bo tylko taka część może zostać pokryta przez drugą stronę.

Skoro nadwyżka ma wartość 1 500 zł, a niedobór 960 zł, to skompensować można maksymalnie 960 zł. Pozostała część nadwyżki (1 500 zł − 960 zł) nie jest już elementem kompensaty i wymaga odrębnego rozliczenia zgodnie z przyjętymi zasadami.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "960 zł".

  • "540 zł" zwykle wynika z pomyłki rachunkowej (np. błędnego przemnożenia lub odejmowania kwot) albo z mylenia cen/ilości.
  • "1 500 zł" to wartość samej nadwyżki produktu A, a nie wartość kompensaty (kompensata nie może przekroczyć wartości niedoboru).
  • "2 460 zł" to suma 1 500 zł i 960 zł; suma nie opisuje kompensaty, bo kompensata nie polega na dodaniu różnic, tylko na ich wzajemnym pokryciu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "skompensowanie różnic", najpierw policz dwie wartości, a potem wybierz niższą jako wartość kompensaty.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kompensata to decyzja o wzajemnym "pokryciu" niedoborów i nadwyżek ujawnionych w inwentaryzacji. W praktyce oznacza to rozliczenie ich tak, aby część niedoboru została zniwelowana przez nadwyżkę (lub odwrotnie) w granicach dopuszczonych zasadami jednostki.
Wartość różnicy liczysz prosto: ilość × cena jednostkowa. Dla nadwyżki i niedoboru wykonujesz to samo działanie, ale pamiętaj, że kompensata dotyczy wartości (zł), a nie samej liczby sztuk, zwłaszcza gdy porównujesz różne produkty.
Suma pokazuje łączną wartość dwóch zjawisk, ale nie mówi, jaka część może się wzajemnie zbilansować. Kompensata oznacza "pokrycie" jednego drugim, więc jej wartość jest ograniczona przez mniejszą z tych wartości – nie da się skompensować więcej, niż wynosi niższa różnica.
Najczęściej: (1) dodawanie wartości różnic zamiast kompensowania, (2) odejmowanie ilości sztuk różnych produktów, (3) branie większej wartości jako kompensaty, (4) pomyłki w mnożeniu ilości przez cenę. Pomaga zapisanie dwóch kwot i wybranie mniejszej jako kompensaty.
W typowych zadaniach egzaminacyjnych kompensata jest liczona w wartości pieniężnej (zł), bo porównuje się skutki nadwyżki i niedoboru. Liczby sztuk są potrzebne do wyliczenia wartości, ale sama kompensata nie polega na "zrównaniu sztuk" różnych towarów.
To sygnał, że nie rozliczasz nadwyżki i niedoboru niezależnie, tylko ustalasz część, która się wzajemnie pokryje. W obliczeniach egzaminacyjnych zwykle oznacza to wybór niższej z dwóch wartości jako wartości kompensaty (limit pokrycia).
Wtedy, gdy kompensata rozumiana jest jako wzajemne "pokrycie" nadwyżki i niedoboru. Mniejsza wartość wyznacza maksymalny poziom, do jakiego można kompensować. Reszta (nadwyżki albo niedoboru) pozostaje do osobnego rozliczenia według zasad jednostki.
Nie porównuj wtedy samych ilości. Najpierw policz wartość każdej różnicy osobno (ilość × cena). Dopiero po przeliczeniu na złote możesz porównywać różnice i ustalić kompensatę. To typowy "haczyk" w zadaniach z gospodarki magazynowej i inwentaryzacji.
Jeżeli niedobór ma mniejszą wartość niż nadwyżka, to całość niedoboru może zostać "pokryta" przez część nadwyżki. Wtedy wartość kompensaty równa się wartości niedoboru, bo to on jest limitem. Analogicznie, gdy nadwyżka jest mniejsza, limit wyznacza nadwyżka.
Ćwicz schemat: 1) rozpoznaj typ różnicy (nadwyżka/niedobór), 2) przelicz na wartość w zł, 3) zastosuj regułę z polecenia (np. kompensata), 4) sprawdź, czy wynik ma sens (kompensata nie przekracza mniejszej wartości).
info

Około 51% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Kompensata polega na wzajemnym "pokryciu" nadwyżki i niedoboru do wysokości mniejszej wartości."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do działu: Inwentaryzacja i rozliczanie różnic
  • Zestawy zadań rachunkowych z kompensaty nadwyżek i niedoborów
  • Instrukcja inwentaryzacyjna (procedury jednostki) – jeśli dostępna w szkole/pracowni

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego