KWALIFIKACJA GIW12 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 4.
Uszkodzenie cięgna zawiesia linowego w sposób pokazany na rysunku kwalifikuje zawiesie do
Ilustracja przedstawia uszkodzone cięgno zawiesia linowego, co jest kluczowym elementem w kontekście kwalifikacji zawodowej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Uszkodzenie cięgna zawiesia linowego oceniane jako niebezpieczne (np. istotne przerwania drutów, deformacje, rozwarcie splotek lub inne wady nośne) oznacza, że nie można gwarantować wymaganego współczynnika bezpieczeństwa.
W takiej sytuacji zawiesie należy wyłączyć z użytkowania, a nie tylko obniżać udźwig czy naprawiać doraźnie.

Pełne wyjaśnienie:

Ocena stanu zawiesia linowego opiera się na założeniu, że element nośny (cięgno z liny) musi zachować odpowiednią wytrzymałość i przewidywalne zachowanie pod obciążeniem. Jeżeli na cięgnie występuje uszkodzenie o charakterze nośnym, ryzyko nagłego zerwania rośnie skokowo, a sama obserwacja "jeszcze działa" nie jest wystarczającym kryterium bezpieczeństwa.

Odpowiedź "wyłączenia z użytkowania" jest właściwa, ponieważ przy poważnych uszkodzeniach liny (np. liczne przerwane druty, deformacje, miejscowe przewężenia, rozkręcenie splotek, uszkodzenia od wysokiej temperatury, zaawansowana korozja lub uszkodzenia w strefach zakończeń) zawiesie traci parametry, których nie da się wiarygodnie "skompensować" samym ograniczeniem obciążenia w warunkach pracy.

Odpowiedź "obniżenia udźwigu" jest myląca, bo sugeruje, że da się bezpiecznie kontynuować eksploatację mimo wady. Takie podejście może być dopuszczalne wyłącznie w ściśle opisanych przypadkach i procedurach producenta/organizacji, a nie jako ogólna reguła dla uszkodzeń kwalifikujących do wycofania.

Odpowiedź "dalszego użytkowania" jest niebezpieczna: ignoruje fakt, że uszkodzenie widoczne na cięgnie zwykle oznacza naruszenie struktury liny. W praktyce na wiertni skutkiem może być upadek ładunku, uszkodzenie urządzeń, przestój oraz zagrożenie życia.

Odpowiedź "naprawy cięgna" również jest błędna, ponieważ cięgno zawiesia linowego nie jest elementem, który standardowo naprawia się "warsztatowo" w sposób przywracający pierwotne właściwości i dopuszczenie do pracy bez spełnienia wymogów technologicznych oraz kontroli. W praktyce kluczowe jest wycofanie i zastąpienie sprawnym zawiesiem oraz udokumentowanie niezgodności.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na ilustracji widać uszkodzenie sugerujące utratę nośności, najbezpieczniejszą i najczęściej wymaganą decyzją jest wycofanie zawiesia z użycia, a nie "warunkowe" dopuszczenie do pracy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza natychmiastowe zaprzestanie używania zawiesia do podnoszenia oraz jego oznaczenie i odseparowanie, aby nie trafiło ponownie do pracy. W praktyce wykonuje się także zgłoszenie niezgodności, wpis do rejestru kontroli i zastąpienie zawiesia sprawnym egzemplarzem.
Lina przenosi obciążenie dzięki pracy wielu drutów i splotek. Uszkodzenie (np. pęknięcia drutów, deformacja) zmniejsza przekrój i zmienia rozkład naprężeń, co może prowadzić do gwałtownego zerwania bez ostrzeżenia. W podnoszeniu skutkiem może być upadek ładunku.
Najczęściej są to liczne przerwane druty, silna korozja, odkształcenia (spłaszczenie, "ptasie gniazdo"), miejscowe przewężenia, rozkręcenie splotek, uszkodzenia w rejonie kauszy lub zaprasowanych końcówek. Dokładne progi zależą od norm i zaleceń producenta.
Nie. Obniżenie udźwigu nie usuwa przyczyny problemu i nie przywraca pewności co do nośności. Takie postępowanie bywa dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy producent lub procedura organizacji jasno to przewiduje i opisuje warunki. Przy uszkodzeniach nośnych typową decyzją jest wycofanie.
To szybka kontrola wizualna: sprawdza się cięgno na całej długości, szczególnie okolice zakończeń, ewentualne pęknięcia drutów, deformacje, ślady przegrzania, korozję oraz stan osprzętu (np. haków, kauszy). Jeśli są wątpliwości, zawiesia nie używa się i zgłasza do weryfikacji.
"Naprawa" nie może być doraźna i musi być zgodna z technologią oraz dokumentacją producenta. W wielu przypadkach uszkodzenie cięgna oznacza trwałą utratę parametrów i konieczność wycofania. Dopuszczalność działań zależy od typu zawiesia, miejsca uszkodzenia i wymogów kontroli po wykonaniu prac.
Najczęstsze to wybieranie "obniżenia udźwigu" jako odpowiedzi kompromisowej oraz mylenie zasad dla różnych typów zawiesi (linowe vs łańcuchowe vs pasowe). Częsty jest też błąd rutyny: założenie, że skoro zawiesie było używane wczoraj, to dziś też jest bezpieczne mimo widocznej wady.
W miejscu wyznaczonym do izolacji sprzętu niesprawnego, najlepiej zamkniętym lub jednoznacznie oznaczonym (np. "sprzęt wycofany"). Zawiesie powinno mieć widoczną identyfikację i informację o przyczynie wycofania. Celem jest uniemożliwienie przypadkowego ponownego użycia.
Tak, bo to rysunek pokazuje rodzaj i skalę uszkodzenia, a na tej podstawie podejmuje się decyzję eksploatacyjną. Bez ilustracji trudno ocenić, czy wada jest kosmetyczna, czy nośna. Na egzaminie warto dokładnie analizować strefę uszkodzenia i elementy zakończeń.
Na wiertni często podnosi się ładunki i elementy osprzętu w warunkach ograniczonej przestrzeni i pod presją czasu. Prawidłowa kwalifikacja zawiesia ogranicza ryzyko wypadków ciężkich (upadek ładunku, uderzenie, zmiażdżenie) oraz przestojów i strat sprzętowych.
info

Około 27% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Źródła:

  • ISO 4309:2017, Cranes — Wire ropes — Care and maintenance, inspection and discard (sekcje dotyczące kryteriów wycofania lin).
  • PN-EN 13414-1: (aktualne wydanie), Zawiesia linowe — Bezpieczeństwo — Część 1: Zawiesia do ogólnych zastosowań dźwignicowych (wymagania/zasady użytkowania i oceny).

Materiały:

  • Instrukcje producentów zawiesi linowych (karty kontrolne, kryteria zużycia)
  • Materiały szkoleniowe BHP dla prac podnoszeniowych i transportu bliskiego
  • Normy i wytyczne dotyczące eksploatacji i wycofywania lin oraz zawiesi linowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego