W analizie sprawozdań finansowych rozróżnia się m.in. analizę pionową i poziomą.
Analiza pionowa bilansu (nazywana też analizą struktury) polega na pokazaniu, jaki udział w całości mają poszczególne pozycje bilansu. Najczęściej przyjmuje się, że:
- suma aktywów = 100% i oblicza się udział np. aktywów trwałych oraz aktywów obrotowych,
- suma pasywów = 100% i oblicza się udział np. kapitału własnego oraz zobowiązań.
Do takiego celu służą wskaźniki struktury, bo opisują one proporcje (udziały) elementów bilansu względem wartości bazowej.
Odpowiedź "dynamiki" nie pasuje, ponieważ wskaźniki dynamiki służą do badania zmian w czasie (porównanie okresu bieżącego z poprzednim). To jest typowe dla analizy poziomej, a nie pionowej.
Odpowiedź "płynności" jest niepoprawna, bo wskaźniki płynności mierzą zdolność do regulowania zobowiązań krótkoterminowych (relacje między wybranymi składnikami aktywów obrotowych i zobowiązaniami krótkoterminowymi). To nie jest "struktura całego bilansu", tylko ocena bieżącej wypłacalności.
Odpowiedź "zadłużenia" również jest niepoprawna, ponieważ wskaźniki zadłużenia opisują poziom finansowania obcego i ryzyko finansowe (np. relacje długu do kapitału lub do aktywów). Mogą korzystać z danych z bilansu, ale nie są istotą analizy pionowej jako analizy udziałów poszczególnych pozycji w sumie bilansowej.
Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj prostą parę skojarzeń: pionowa = struktura (udziały), pozioma = dynamika (zmiany). To najczęstszy punkt, na którym uczniowie mylą odpowiedzi.
