Wyroby gotowe w przedsiębiorstwie produkcyjnym są składnikiem zapasów wykazywanych w bilansie (zwykle w aktywach obrotowych). Wycena bilansowa zapasów ma odzwierciedlać wartość zasobów, które jednostka posiada na dzień bilansowy, dlatego punktem odniesienia jest koszt wytworzenia produktu.
Odpowiedź "rzeczywistego kosztu wytworzenia" jest poprawna, ponieważ chodzi o realnie poniesione koszty związane z wytworzeniem wyrobów gotowych. W praktyce koszt wytworzenia obejmuje koszty bezpośrednio przypisane do produktu oraz uzasadnioną część kosztów pośrednich produkcji, niezbędnych do wytworzenia.
Dlaczego pozostałe propozycje są niepoprawne?
- "produkcyjnego kosztu przerobu" jest pojęciem używanym w kalkulacjach i analizach, ale nie musi obejmować pełnego zakresu kosztów uwzględnianych przy bilansowym koszcie wytworzenia. Może prowadzić do zbyt wąskiej wyceny.
- "całkowitego kosztu własnego" sugeruje ujęcie bardzo szerokie (np. z kosztami sprzedaży i zarządu). Takie koszty co do zasady nie służą do wyceny zapasów wyrobów gotowych w bilansie, bo nie są konieczne do ich wytworzenia.
- "kosztu bezpośredniego" jest zbyt wąski: obejmuje jedynie koszty, które można przypisać bezpośrednio do produktu (np. materiały bezpośrednie, płace bezpośrednie), pomijając część kosztów pośrednich produkcji, które także składają się na koszt wytworzenia.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy bilansu i wyrobów gotowych, kluczowe jest skojarzenie z zasadą: zapasy produktów wycenia się według kosztu wytworzenia (a nie według "pełnych kosztów firmy" ani tylko kosztów bezpośrednich).