KWALIFIKACJA MEC5 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 36.
W bloku N145 G01 G90 X100 G41 F350 M03 programu dla frezarki CNC kod G90 oznacza
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kod G90 w programowaniu CNC oznacza tryb programowania absolutnego, czyli podawanie współrzędnych (np. X100) względem ustalonego zera układu (najczęściej zera detalu). Nie jest to cykl obróbczy ani ustawienie prędkości skrawania czy obrotów wrzeciona.

Pełne wyjaśnienie:

W kodach przygotowawczych CNC (kody G) część poleceń działa w trybie modalnym, tzn. pozostaje aktywna do czasu odwołania innym kodem z tej samej grupy. Do takiej grupy należy właśnie wybór sposobu interpretacji współrzędnych: absolutnie lub przyrostowo.

Znaczenie G90: tryb programowania absolutnego. Oznacza to, że wartości osi (np. X, Y, Z) są liczone względem stałego punktu odniesienia w aktualnym układzie współrzędnych (najczęściej zera detalu ustawionego przez operatora). Przykładowo zapis X100 oznacza "ustaw oś X w pozycji 100 mm od zera", niezależnie od tego, gdzie narzędzie było w poprzednim bloku.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Odpowiedź "cykl obróbczy" jest niepoprawna, ponieważ cykle (np. wiercenia) są realizowane innymi poleceniami i zwykle mają odrębne kody niż tryb absolut/przyrost. G90 nie uruchamia żadnej procedury technologicznej, a jedynie zmienia sposób liczenia współrzędnych.
  • Odpowiedź "ustawienie stałej prędkości skrawania" nie pasuje do G90. Stała prędkość skrawania (CSS) jest funkcją związaną z obrotami wrzeciona i promieniem toczenia/frezowania i jest sterowana innymi kodami, a nie wyborem absolut/przyrost.
  • Odpowiedź "ustawienie stałej prędkości obrotowej wrzeciona" także jest błędna, bo prędkość wrzeciona ustawia się poprzez polecenia związane z obrotami (np. adres S oraz funkcje M do włączenia obrotów). G90 nie dotyczy wrzeciona.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj parę przeciwstawną: G90 = absolutnie, a tryb przeciwny to programowanie przyrostowe (liczenie od poprzedniej pozycji). Gdy w bloku widzisz współrzędne typu X100, najpierw sprawdź, czy aktywny jest tryb absolutny czy przyrostowy, bo to bezpośrednio wpływa na tor ruchu i ryzyko kolizji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
G90 oznacza programowanie absolutne (tryb odległości absolutnej). Współrzędne X/Y/Z podajesz względem stałego zera układu (np. zera detalu), a nie względem poprzedniej pozycji narzędzia.
W G90 pozycje są liczone od zera układu (absolutnie). W G91 ruch jest liczony przyrostowo, czyli wartość X/Y/Z oznacza zmianę względem aktualnej pozycji. Pomylenie tych trybów często daje błędny tor i ryzyko kolizji.
Bo każda zadana współrzędna opisuje bezwzględne położenie w układzie odniesienia (np. w WCS). To ułatwia kontrolę wymiarów: X100 zawsze oznacza to samo miejsce, niezależnie od poprzednich ruchów.
Tak. G90 zwykle działa modalnie, czyli pozostaje aktywny w kolejnych blokach, dopóki nie przełączysz trybu na inny (np. na tryb przyrostowy). Dlatego warto kontrolować, jaki tryb odległości jest aktualnie ustawiony przed uruchomieniem programu.
Nie. G90 dotyczy tylko sposobu interpretacji współrzędnych osi. Obroty wrzeciona ustawia się adresem S i włącza funkcjami M, a posuw ustawia się adresem F. Te elementy są niezależne od G90.
Najczęściej w typowych programach frezarskich, gdy punkty toru są opisane wymiarami od zera detalu. Programowanie absolutne jest wygodne przy konturach i kieszeniach, bo łatwiej porównywać współrzędne z rysunkiem technicznym.
W programie szukaj aktywnego kodu trybu odległości (np. G90). Dodatkowo w absolutnym trybie często widać "docelowe" wartości, które odpowiadają wymiarom z rysunku. Pewność daje jednak tylko sprawdzenie, czy nie ma przełączenia na tryb przyrostowy w dalszej części programu.
Najczęstszy błąd to "uciekanie" narzędzia: zamiast jechać do konkretnego punktu, wykonuje kolejne przesunięcia od aktualnej pozycji. Skutkiem mogą być zła geometria detalu, przekroczenie zakresu osi albo kolizja. Dlatego przed startem sprawdza się tryby modalne.
Nie bezpośrednio. G41/G42 włączają korekcję promienia narzędzia względem toru, a G90 określa tylko, jak liczone są współrzędne punktów toru. W praktyce oba tryby mogą działać jednocześnie, ale odpowiadają za różne funkcje sterowania.
Ucz się kodów w grupach funkcjonalnych: ruch (G00/G01), tryb odległości (G90/G91), płaszczyzny (G17–G19), korekcje (G40–G42). Rób krótkie testy z rozpoznawania znaczeń i analizuj proste fragmenty programu, wskazując skutki każdego kodu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że kod G90 w programowaniu CNC oznacza tryb programowania absolutnego, czyli podawanie współrzędnych (np. X100) względem ustalonego zera układu (najczęściej zera detalu).

Źródła:

  • LinuxCNC Documentation – G-code reference: G90/G91 (Distance Mode), https://linuxcnc.org/docs/html/gcode/g-code.html#gcode:g90-g91 - accessed 2026-02-28
  • Haas Automation – G90 Absolute Programming (G-Code list / reference), https://www.haascnc.com/service/codes-settings.type=gcode.machine=mill.value=G90.html - accessed 2026-02-28
  • MachSupport – Mach3 G-Code Reference (G90 Absolute Distance Mode), https://www.machsupport.com/documentation/mach3/g-code-reference/ - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Dokumentacja sterowania CNC używanego w pracowni (lista kodów G/M i opis modalności)
  • Materiały dydaktyczne z podstaw programowania CNC (G90/G91, G00/G01, korekcja promienia frezu)
  • Ćwiczenia symulacyjne w emulatorze CNC (np. analiza toru przy G90 vs G91)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego