KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2023 (test 2)

PYTANIE NR 15.
W celu sprawdzenia poprawności działania wyłączników różnicowoprądowych zmierzono ich różnicowe prądy zadziałania i wyniki zamieszczono w przedstawionej tabeli. Który z wyłączników nie spełnia warunku prądu zadziałania IΔ = (0,5÷1,00) IΔN?
Ilustracja przedstawia tabelę z wynikami pomiarów różnicowego prądu zadziałania dla różnych wyłączników różnicowoprądowych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Warunek IΔ = (0,5–1,00) IΔN oznacza, że zmierzony prąd zadziałania powinien mieścić się między 50% a 100% prądu znamionowego IΔN. Wyłącznik, którego wynik pomiaru w tabeli wypada poniżej 0,5 IΔN albo powyżej 1,0 IΔN, nie spełnia kryterium.

Pełne wyjaśnienie:

Kryterium IΔ = (0,5–1,00) IΔN służy do oceny, czy wyłącznik różnicowoprądowy zadziała przy prądzie różnicowym zgodnym z oczekiwanym zakresem pracy. W praktyce porównuje się zmierzony prąd zadziałania IΔ z prądem znamionowym IΔN podanym na aparacie (np. 10 mA, 30 mA, 100 mA).

Interpretacja zapisu jest następująca:

  • dolna granica: 0,5·IΔN (50% wartości znamionowej),
  • górna granica: 1,0·IΔN (100% wartości znamionowej).

Aby wskazać wyłącznik niespełniający warunku, dla każdego aparatu z tabeli należy:

  1. odczytać IΔN z oznaczenia typu (często jest to wartość w mA w symbolu, np. "…-30-…" oznacza 30 mA),
  2. odczytać z tabeli zmierzone IΔ,
  3. sprawdzić, czy IΔ mieści się w przedziale [0,5·IΔN; 1,0·IΔN].

Odpowiedź "P202 25-30-AC" jest poprawna, ponieważ według danych z tabeli jego zmierzony prąd zadziałania wypada poza dopuszczalnym przedziałem względem IΔN.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo dla tych aparatów wartości IΔ z tabeli mieszczą się w wymaganym zakresie w odniesieniu do ich IΔN (nie przekraczają 1,0·IΔN i nie są mniejsze niż 0,5·IΔN).

Wskazówka egzaminacyjna: najczęstsza pułapka to pomylenie "0,5–1,0" z dwiema pojedynczymi wartościami. To jest przedział, więc liczy się zarówno zbyt wczesne, jak i zbyt późne zadziałanie względem IΔN.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
IΔN to wartość, przy której wyłącznik różnicowoprądowy jest projektowo "ustawiony" na zadziałanie. Jest podana na obudowie (np. 30 mA) i służy do doboru ochrony (np. przeciwporażeniowej lub przeciwpożarowej) oraz do porównania z wynikami pomiarów IΔ.
IΔ to rzeczywista wartość prądu różnicowego, przy której badany RCD zadziałał w teście miernikiem. Porównuje się ją z IΔN. Jeżeli IΔ jest wyraźnie za małe lub za duże względem IΔN, może to wskazywać na nieprawidłowe działanie lub błąd w doborze/ocenie.
Zakres 0,5–1,0 IΔN uwzględnia tolerancje i charakterystykę zadziałania RCD. Samo sprawdzenie przy 1,0 IΔN nie pokazuje, czy aparat nie "zadziała zbyt wcześnie" lub "zbyt późno" względem dopuszczalnych granic. Ocena w przedziale daje pełniejszą informację o poprawności pracy.
W wielu oznaczeniach katalogowych występuje liczba odpowiadająca IΔN (np. "…-30-…" dla 30 mA). Na egzaminie zawsze trzeba to potwierdzić odczytem z opisu aparatu/tabeli, bo producenci mogą mieć różne formaty. Kluczowe jest powiązanie IΔN z badanym IΔ.
Zwykle są to proste przeliczenia procentowe: wyznaczasz 0,5·IΔN i 1,0·IΔN, a potem sprawdzasz, czy IΔ mieści się w przedziale. Najczęściej wystarczy szybkie porównanie (np. dla 30 mA granice to 15–30 mA), o ile dane są czytelne w tabeli.
Typowe pomyłki to: odczytanie niewłaściwej kolumny w tabeli, przeoczenie jednostek (mA vs A), potraktowanie "0,5–1,0" jako dwóch oddzielnych punktów, a nie zakresu, oraz pomylenie RCD 30 mA z 300 mA lub 100 mA przez podobne oznaczenia.
W samym zadaniu porównanie IΔ do IΔN opiera się na tym samym pomyśle: mierzone zadziałanie musi spełnić podane kryterium. Różnice typów (AC, A itd.) dotyczą głównie kształtu prądu różnicowego, na który reagują. Na egzaminie czytaj dokładnie, jaki typ podano w odpowiedziach i tabeli.
Pomiary wykonuje się m.in. przy odbiorze nowej lub modernizowanej instalacji oraz w ramach okresowych kontroli. Celem jest potwierdzenie, że RCD działa poprawnie i zapewnia wymagany poziom ochrony. Wyniki wpisuje się do protokołu i porównuje z kryteriami oceny przyjętymi dla danego badania.
Prąd zadziałania to wartość w mA (np. 18 mA), a czas zadziałania to zwykle ms (np. 25 ms). W tabelach bywają obie wielkości. W tym typie pytania interesuje Cię wyłącznie IΔ, czyli wartość prądu, a nie czas. Najpierw sprawdź nagłówki kolumn i jednostki.
Przećwicz: odczyt IΔN z oznaczeń aparatów, szybkie wyznaczanie 0,5·IΔN, interpretację tabel i protokołów oraz rozróżnianie typów RCD. Warto robić zadania z arkuszy, gdzie wyniki są w tabeli, bo egzamin często sprawdza umiejętność analizy danych, a nie tylko definicje.
info

Około 48% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Warunek IΔ = (0,5–1,00) IΔN oznacza, że zmierzony prąd zadziałania powinien mieścić się między 50% a 100% prądu znamionowego IΔN."

Materiały:

  • Instrukcje obsługi mierników do testowania RCD (procedury testu IΔ i czasu zadziałania)
  • Podręczniki do pomiarów ochronnych instalacji elektrycznych (działy o RCD)
  • Materiały szkoleniowe SEP dotyczące ochrony przeciwporażeniowej i pomiarów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego