Kompensator soczewkowy w przyrządach takich jak dalmierze jest elementem układu optycznego, który ma kompensować (wyrównywać) określony efekt w torze optycznym – np. wpływ przestawienia elementu, zmiany położenia obrazu lub wymagane przekształcenie wiązki. Z tego powodu konstrukcyjnie spotyka się rozwiązanie oparte na dwóch soczewkach o przeciwnych znakach mocy optycznej: jednej dodatniej (skupiającej) i jednej ujemnej (rozpraszającej).
Odpowiedź "ujemnej i dodatniej o jednakowych ogniskowych" jest spójna z ideą kompensacji: para o przeciwnych znakach może znosić część efektów optycznych, a warunek jednakowych ogniskowych jest typowym sposobem zrównoważenia wpływu obu elementów (symetria parametrów zmniejsza ryzyko wprowadzenia niepożądanego powiększenia lub przesunięć ogniskowania w całym układzie).
Pozostałe odpowiedzi są mniej trafne z punktu widzenia zasady kompensacji:
- "dodatnich o jednakowych ogniskowych" – dwie soczewki skupiające wzmacniają łącznie moc optyczną, co zwykle nie odpowiada idei kompensatora opartego o znoszenie się efektów.
- "ujemnej i dodatniej o różnych ogniskowych" – choć przeciwne znaki są sensowne, różne ogniskowe wprost sugerują brak zrównoważenia parametrów; taki zestaw łatwo wprowadza dodatkową zmianę mocy/powiększenia, co nie musi odpowiadać typowej definicji kompensatora w tym kontekście egzaminacyjnym.
- "ujemnych o jednakowych ogniskowych" – dwie soczewki rozpraszające zwiększają rozpraszanie i nie realizują klasycznej pary kompensacyjnej o przeciwnych znakach.
W przygotowaniu do egzaminu warto pamiętać o prostej regule: gdy w przyrządzie optycznym pojawia się słowo "kompensacja", często oznacza to zestaw elementów o przeciwnym działaniu (dodatni/ujemny), dobranych tak, aby uzyskać efekt znoszenia lub stabilizacji wybranego parametru układu.
