Aby obliczyć masę sadzeniaków potrzebną w ciągu jednego dnia, trzeba połączyć trzy informacje: wydajność sadzarki (ha/h), czas pracy (h/dzień) oraz obsadę (roślin/ha). Następnie przelicza się liczbę sadzeniaków na masę.
1) Powierzchnia zasadzona w ciągu dnia
Wydajność rzeczywista sadzarki wynosi 1,1 ha/h, a czas pracy 8 h.
Powierzchnia dzienna: 1,1 × 8 = 8,8 ha.
2) Liczba sadzeniaków (roślin) na tę powierzchnię
Obsada to 50 000 roślin na 1 ha, więc na 8,8 ha będzie:
8,8 × 50 000 = 440 000 roślin, czyli w praktyce 440 000 sadzeniaków (przy założeniu: 1 sadzeniak na 1 roślinę).
3) Przeliczenie liczby sadzeniaków na masę
W tego typu zadaniach szkolnych korzysta się z normatywnej masy jednostkowej sadzeniaka dla danej frakcji średnic. Dla frakcji 40–45 mm przyjmuje się masę około 0,05 kg/szt.
Zatem masa dzienna: 440 000 × 0,05 kg = 22 000 kg.
4) Zamiana jednostek
22 000 kg ÷ 1000 = 22,0 t.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 20,0 t zwykle wynika z pomyłki w powierzchni dziennej (np. zaokrąglenia 8,8 ha do 8 ha) albo z przyjęcia zbyt małej masy jednostkowej sadzeniaka.
- 12,0 t to typowy skutek pominięcia części czasu pracy lub błędnego przeliczenia t↔kg (np. potraktowanie 22 000 kg jako 22 000 t lub odwrotnie).
- 30,8 t może wynikać z przyjęcia zbyt dużej masy jednostkowej sadzeniaka (np. dla większej frakcji) albo z błędu w mnożeniu obsady przez powierzchnię.
Wskazówka egzaminacyjna: zapisuj obliczenia łańcuszkiem jednostek: (ha/h) × (h) = ha, potem (ha) × (szt./ha) = szt., a na końcu (szt.) × (kg/szt.) = kg → t.
