Analiza XYZ to metoda klasyfikacji zapasów według regularności (zmienności) zużycia/rozchodu w czasie. W praktyce magazynowej pomaga dobrać sposób planowania uzupełnień i poziom zapasu bezpieczeństwa do przewidywalności pobrań.
Klucz interpretacji jest następujący:
- X – rozchód stabilny, równomierny, łatwy do prognozowania (małe wahania).
- Y – rozchód średnio zmienny, częściowo przewidywalny (wahania umiarkowane, często sezonowość).
- Z – rozchód nieregularny, trudno przewidywalny (duże wahania, sporadyczne pobrania).
Stwierdzenie "zużywany nierównomiernie" odpowiada właśnie klasie Z, bo opisuje brak stałego rytmu pobrań i dużą zmienność w czasie. Taki asortyment bywa problematyczny w planowaniu: proste metody prognozowania zawodzą częściej, a ryzyko braków lub nadmiaru rośnie.
Pozostałe odpowiedzi nie pasują do logiki XYZ:
- "zużywany równomiernie" opisuje raczej klasę X, gdzie rozchód jest stabilny i przewidywalny.
- "średniej wielkości wydań" wprowadza kryterium wielkości jednorazowego wydania, które nie jest istotą klasyfikacji XYZ (tu liczy się zmienność w czasie, nie "średnia wielkość").
- "wydawany w dużych ilościach" także sugeruje kryterium ilości, a nie regularności; duże ilości mogą występować zarówno przy rozchodzie równomiernym, jak i nierównomiernym.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz XYZ, myśl "przewidywalność rozchodu", a nie wartość czy wielkość obrotu. To pozwala szybko odróżnić XYZ od ABC.