KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2017 (test 2)

PYTANIE NR 27.
W instalacji elektrycznej, której schemat przedstawiono na rysunku, po wykonanym montażu włączono pierwszy klawisz łącznika i wszystkie żarówki się tylko żarzyły, natomiast po włączeniu drugiego klawisza, przy włączonym pierwszym, zaświeciły się cztery żarówki. W celu ustalenia przyczyny nieprawidłowego działania instalacji należy sprawdzić poprawność połączeń przewodów do zacisków
Ilustracja przedstawia schemat instalacji elektrycznej, który jest związany z egzaminem zawodowym dla elektryków w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opisane objawy (żarzenie wszystkich żarówek po włączeniu jednego klawisza i poprawne świecenie części po dołączeniu drugiego) wskazują na błędny rozdział i połączenia przewodów w oprawie. W żyrandolu łączy się przewody zasilające z przewodami poszczególnych obwodów lamp, więc nieprawidłowy zacisk lub mostek może powodować świecenie "przez" inne żarówki.

Pełne wyjaśnienie:

W obwodach oświetleniowych z łącznikiem dwuklawiszowym (tzw. świecznikowym) typowe jest sterowanie dwiema grupami źródeł światła w jednej oprawie. Oznacza to, że w żyrandolu następuje kluczowy rozdział przewodów: przewód neutralny (wspólny) oraz dwie żyły fazowe powrotne (po jednej dla każdej grupy).

Jeżeli po włączeniu pierwszego klawisza wszystkie żarówki jedynie się żarzą, to często oznacza, że obwód nie jest zamknięty prawidłowo "pełnym" zasilaniem, a napięcie pojawia się w sposób pośredni (np. przez połączenia pomiędzy sekcjami oprawy). Gdy następnie przy włączonym pierwszym klawiszu dołączymy drugi i cztery żarówki świecą normalnie, sugeruje to, że dopiero wtedy powstaje poprawna droga prądu dla jednej z grup, natomiast wcześniejsze połączenie powodowało nieprawidłowe sprzężenie pomiędzy obwodami w samej oprawie.

Dlatego najbardziej zasadne jest sprawdzenie poprawności połączeń przewodów do zacisków żyrandola: czy przewód neutralny jest wspólny dla wszystkich oprawek, czy przewody powrotne z łącznika są podłączone do właściwych sekcji oraz czy nie ma przypadkowych mostków, zamian żył lub połączeń między grupami.

Pozostałe wskazania są mniej trafne w kontekście objawów:

  • Łącznik może być przyczyną usterki, ale typowe błędy na łączniku częściej skutkują brakiem załączenia danej grupy, a nie żarzeniem wszystkich źródeł jednocześnie.
  • Puszka zasilająca jest ważnym punktem połączeń, jednak opis wskazuje na problem ujawniający się specyficznie przy rozdziale na grupy lamp, co najczęściej dzieje się w oprawie.
  • Gniazdo wtyczkowe nie jest funkcjonalnie związane z opisanym sterowaniem oświetleniem, więc jego zaciski nie wyjaśniają takiego zachowania żarówek.

W praktyce diagnostykę należy prowadzić bezpiecznie: odłączyć zasilanie, zweryfikować identyfikację żył, dokręcenie zacisków i poprawność połączeń zgodnie ze schematem oprawy oraz instalacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
"Żarzenie" zwykle oznacza, że do żarówek dociera zbyt mały prąd lub napięcie pojawia się pośrednio przez inne elementy obwodu. W instalacjach oświetleniowych bywa to objawem błędnego połączenia żył (np. pomylenia zacisków) albo nieprawidłowego rozdziału przewodów w oprawie.
W oprawie następuje połączenie przewodu neutralnego wspólnego oraz rozdział dwóch przewodów fazowych powrotnych na grupy lamp. Jeśli te przewody zostaną zamienione, zwarte lub źle zmostkowane, może powstać nietypowe świecenie (żarzenie) mimo poprawnego działania samego mechanizmu łącznika.
Najczęściej są to: jeden przewód neutralny wspólny dla wszystkich źródeł światła oraz dwa przewody fazowe powrotne (po jednym z każdego klawisza) zasilające dwie niezależne grupy żarówek. Dodatkowo może występować przewód ochronny, zależnie od klasy ochronności oprawy.
Najpierw odłącz zasilanie i potwierdź brak napięcia. Następnie skontroluj mechanicznie dokręcenie zacisków oraz zgodność połączeń z układem grup lamp: neutralny jako wspólny, a przewody powrotne do właściwych sekcji. Na końcu wykonaj pomiary zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i uruchom próbnie.
Tak, jeśli przewód neutralny nie jest prawidłowo wspólny lub jest połączony w sposób powodujący przepływ prądu przez inne gałęzie, może dojść do nienormalnych stanów pracy. Objawia się to m.in. słabym świeceniem, zależnością świecenia od włączenia drugiej grupy albo nieprawidłowym "sprzęganiem" obwodów w oprawie.
Puszkę częściej podejrzewa się, gdy problemy dotyczą wielu punktów oświetleniowych naraz, występują przerwy w zasilaniu lub niestabilność niezależnie od konfiguracji klawiszy. Jeśli objawy są silnie związane z rozdziałem na grupy żarówek w jednej oprawie, zwykle priorytetem jest kontrola połączeń w żyrandolu.
Najczęstsze pomyłki to: podanie fazy na niewłaściwy zacisk, zamiana przewodu zasilającego z przewodem powrotnym, błędne oznaczenie żył oraz niedokręcenie zacisku. Takie błędy zwykle powodują brak sterowania jedną z grup, ale przy dodatkowych pomyłkach w oprawie mogą też objawiać się żarzeniem.
Dołączenie drugiego obwodu może przypadkowo domykać drogę przepływu prądu, jeśli w oprawie lub połączeniach występuje błędny mostek albo zamiana przewodów między sekcjami. Wtedy jedna grupa zaczyna mieć poprawne zasilanie, mimo że pierwotnie była zasilana pośrednio (co dawało tylko żarzenie).
Zwykle nie. Gniazdo wtyczkowe jest elementem innego obwodu lub innej gałęzi instalacji i nie odpowiada za rozdział przewodów w żyrandolu sterowanym łącznikiem dwuklawiszowym. Diagnostykę należy prowadzić w torze zasilania oświetlenia: łącznik, puszki połączeniowe i przede wszystkim oprawa.
Skup się na objawach i miejscu, gdzie następuje rozdział obwodów. Jeśli problem zależy od kombinacji klawiszy, często dotyczy przewodów powrotnych i ich przyłączenia do grup lamp w oprawie. Wybieraj odpowiedź, która odpowiada elementowi pełniącemu funkcję łączenia/rozdziału przewodów dla żarówek.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Opisane objawy (żarzenie wszystkich żarówek po włączeniu jednego klawisza i poprawne świecenie części po dołączeniu drugiego) wskazują na błędny rozdział i połączenia przewodów w oprawie."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw instalacji oświetleniowych i łączników (skrypty szkolne)
  • Instrukcje producentów opraw i łączników (schematy zacisków i podłączeń)
  • Podręcznik/kompendium z elektrotechniki instalacyjnej (dział: obwody oświetleniowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego