KWALIFIKACJA ELM2 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 29.
W instalacji należy wykonać pomiary wartości napięć, prądów i mocy. Wskaż prawidłowe umiejscowienie mierników.
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny, który jest częścią pytania egzaminacyjnego dotyczącego kwalifikacji zawodowej w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Amperomierz włącza się w tor prądowy szeregowo, aby mierzył prąd płynący przez odbiornik. Woltomierz podłącza się równolegle do elementu, bo mierzy różnicę potencjałów. Watomierz ma tor prądowy (szeregowo) i napięciowy (równolegle), więc jego miejsce wynika z obu połączeń.

Pełne wyjaśnienie:

Poprawne rozmieszczenie mierników wynika z ich roli w obwodzie i z tego, jak wpływają na mierzony układ.

Amperomierz służy do pomiaru natężenia prądu płynącego przez dany element/gałąź. Aby mierzył właściwy prąd, musi znaleźć się w tym samym torze prądowym, czyli być włączony szeregowo z odbiornikiem. Dodatkowo amperomierz ma możliwie małą rezystancję wewnętrzną, więc włączenie go równolegle mogłoby spowodować znaczny prąd i zafałszowanie pomiaru, a nawet uszkodzenie.

Woltomierz mierzy napięcie (różnicę potencjałów) między dwoma punktami. Żeby wskazywał napięcie na danym elemencie, podłącza się go równolegle do tego elementu (lub do dwóch punktów, między którymi to napięcie występuje). Woltomierz ma dużą rezystancję wejściową, aby możliwie nie obciążał obwodu; włączenie go szeregowo zwykle uniemożliwia poprawny przepływ prądu i daje błędne wskazania.

Watomierz służy do pomiaru mocy odbiornika/gałęzi. Klasyczny watomierz ma dwa "tory":

  • tor prądowy (cewka prądowa) włączany szeregowo z odbiornikiem,
  • tor napięciowy (cewka napięciowa) włączany równolegle do odbiornika.
Dlatego jego prawidłowe miejsce w schemacie musi jednocześnie spełniać warunek szeregowego włączenia w tor prądowy oraz równoległego podłączenia do punktów, pomiędzy którymi występuje mierzone napięcie.

Odpowiedzi błędne zwykle wynikają z zamiany funkcji przyrządów: podłączenia amperomierza równolegle (co jest typowym błędem i może być niebezpieczne) albo potraktowania watomierza jak woltomierza lub amperomierza, bez rozdzielenia toru prądowego i napięciowego.

W praktyce na egzaminie warto zapamiętać regułę: prąd mierzysz "w przewodzie" (szeregowo), napięcie mierzysz "na elemencie" (równolegle), a moc wymaga jednocześnie informacji o prądzie i napięciu (dwa tory watomierza).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Amperomierz włącza się szeregowo w gałęzi, w której chcesz mierzyć prąd. Dzięki temu przez miernik płynie ten sam prąd co przez odbiornik. Podłączenie równoległe jest błędem, bo amperomierz ma małą rezystancję i może spowodować bardzo duży prąd.
Woltomierz podłącza się równolegle do mierzonego elementu lub między dwa punkty, między którymi występuje napięcie. Ma dużą rezystancję wejściową, aby nie obciążać układu. Włączenie woltomierza szeregowo zwykle zaniża prąd i daje błędne wskazania.
Watomierz do pomiaru mocy musi "widzieć" jednocześnie prąd i napięcie. Dlatego ma tor prądowy włączany szeregowo (jak amperomierz) oraz tor napięciowy podłączany równolegle (jak woltomierz). Błędne podłączenie któregoś toru zafałszuje wynik.
Amperomierz ma bardzo małą rezystancję wewnętrzną. Podłączenie go równolegle do źródła działa prawie jak zwarcie, co może spowodować skok prądu, zadziałanie zabezpieczeń, przegrzanie przewodów lub uszkodzenie przyrządu. Poprawnie zawsze jest włączany w tor prądowy.
Tak. Multimetr mierzący prąd pełni rolę amperomierza, więc musi być włączony szeregowo w obwodzie. Trzeba też użyć właściwego gniazda (np. 10A lub mA) i zakresu, aby nie przepalić bezpiecznika w mierniku i nie uszkodzić badanego układu.
Najczęstsze błędy to: pomylenie zacisków toru prądowego i napięciowego, włączenie toru prądowego równolegle zamiast szeregowo, podłączenie toru napięciowego do niewłaściwych punktów (innego elementu niż mierzony), oraz nieuwzględnienie, że watomierz musi mierzyć tę samą gałąź, dla której chcesz policzyć moc.
W wielu prostych układach DC można oszacować moc jako iloczyn U·I, jeśli napięcie i prąd dotyczą tego samego odbiornika. W obwodach AC lub przy obciążeniach nieliniowych sama wartość U i I nie zawsze wystarcza do poprawnego wyznaczenia mocy czynnej, dlatego stosuje się watomierz.
Szukaj elementu lub dwóch węzłów, między którymi chcesz znać różnicę potencjałów. Woltomierz łączy się do tych dwóch punktów równolegle, nie przerywając toru prądowego. Na schematach jest to zwykle przyrząd "mostkujący" dwa punkty, a nie wstawiony w linię przewodu.
Amperomierz musi być włączony w szereg z gałęzią, której prąd mierzysz, czyli "wstawiony" w przewód tak, aby prąd płynął przez miernik. Na schemacie oznacza to przerwanie przewodu i włączenie przyrządu pomiędzy dwa odcinki tej samej gałęzi.
Ćwicz na schematach: zaznacz gałąź prądową odbiornika, punkty napięciowe oraz miejsce, gdzie watomierz jednocześnie "obejmuje" prąd i napięcie tego samego elementu. Utrwal też zasady bezpieczeństwa pomiarów i różnice między połączeniem szeregowym a równoległym, bo to najczęściej testowane.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Amperomierz włącza się w tor prądowy szeregowo, aby mierzył prąd płynący przez odbiornik."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do metrologii elektrycznej (pomiary U, I, P)
  • Instrukcje obsługi/mierników (schematy podłączeń watomierza i multimetrów)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji związanych z montażem i uruchamianiem układów elektronicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego